Μπορούν να μοντάρουν βίντεο στο κινητό, να συνεννοηθούν με ανθρώπους σε τρεις ηπείρους και να εντοπίσουν το ιδανικό εστιατόριο προτού καν φτάσουν στην πόλη. Έπειτα εμφανίζεται ο σερβιτόρος. Και εκεί.. δυσκολεύονται.
Αν πιστέψει κανείς τους τίτλους που συνοδεύουν τα τελευταία χρόνια τη Gen Z, η ενηλικίωση έχει μετατραπεί σε διαδρομή με απρόσμενα εμπόδια: την αντλία βενζίνης, το τηλεφώνημα, το κουδούνι, τον κατάλογο του εστιατορίου. Ακόμη και τον εκτυπωτή του γραφείου – αν και εδώ οι μεγαλύτεροι δύσκολα δικαιούμαστε να γελάσουμε.
Πίσω από αυτές τις ιστορίες υπάρχουν σίγουρα κάποιες υπερβολές, αλλά αρκετές έρευνες μία εικόνα που εν πολλοίς ισχύει μια ολόκληρη παγκόσμια γενιά. Διαβασμένες μαζί, πάντως, συνθέτουν ένα απολαυστικό πορτρέτο της ζωής όταν έχεις συνηθίσει να σκέφτεσαι, να διορθώνεις και μετά να πατάς «αποστολή».
Η αντλία… δεν έχει κουμπί αναίρεσης
Η αφετηρία είναι μια περσινή ιστορία. Τον Αύγουστο του 2025, ο Independent παρουσίασε έρευνα της Cazoo, σε συνολικό δείγμα 2.000 ανθρώπων, σύμφωνα με την οποία το 62% των ερωτηθέντων ηλικίας 18–24 ετών ένιωθε άγχος κατά τον ανεφοδιασμό του αυτοκινήτου.
Το πρόβλημα δεν ήταν μόνο η τιμή. Ήταν μήπως σταματήσουν μακριά από την αντλία ή υπερβολικά κοντά σε αυτή, μήπως επιλέξουν λάθος καύσιμο ή δυσκολευτούν με το ακροφύσιο, ενώ κάποιος περιμένει πίσω τους.
Στις απαντήσεις καταγραφόταν ακόμη και αναβολή του ανεφοδιασμού μέχρι το ρεζερβουάρ να αδειάσει επικίνδυνα. Το κοινό νήμα ήταν ο φόβος ενός λάθους σε δημόσια θέα και βεβαίως η αδυναμία να κάνουν…undo.
Το κινητό είναι υπέροχο — μέχρι να χτυπήσει
Η συσκευ που βρίσκεται διαρκώς στο χέρι σαν απαραίτητη προέκτασή του και η οποία επί ώρες μονοπωλεί το βλέμμα τους, μπορεί να γίνει ανεπιθύμητη έως και τρομακτική τη στιγμή που κάνει αυτό για το οποίο αρχικά εφευρέθηκε: δέχεται κλήση.
Το Nottingham College προσφέρει εκπαίδευση για την αντιμετώπιση του άγχους των τηλεφωνημάτων, με πρακτικές ασκήσεις και προσομοιώσεις επαγγελματικών συνομιλιών.
Στη σχετική παρουσίασή του επικαλείται έρευνα της Uswitch του 2024: περίπου επτά στους δέκα ερωτηθέντες ηλικίας 18–34 ετών προτιμούσαν μήνυμα από τηλεφώνημα. Η ηλικιακή ομάδα περιλαμβάνει και millennials, άρα το εύρημα δεν αφορά αποκλειστικά τη Gen Z.
Το ενδιαφέρον βρίσκεται στη διαφορά των μέσων. Στο μήνυμα υπάρχει χρόνος να βρεις τη σωστή λέξη. Στην κλήση, ο άλλος περιμένει στην άκρη της γραμμής. Η αμήχανη παύση ακούγεται κανονικά.
«Είμαι απ’ έξω»: Όταν το κουδούνι εξαφανίζεται
Έφτασες στο σπίτι ενός φίλου. Υπάρχει ένα κουμπί δίπλα στην πόρτα, ειδικά σχεδιασμένο για να ανακοινώνει την άφιξή σου. Κι όμως. Αν ανήκεις στη Gen Z, αυτό σου είναι αδιάφορο. Τι κάνεις; Βγάζεις το κινητό.
Έρευνα της Opinium για τη Uswitch, σε 2.000 ενηλίκους στη Βρετανία τον Ιούνιο του 2026, βρήκε ότι το 33% των ερωτηθέντων της Gen Z στέλνει μήνυμα ή τηλεφωνεί αντί να χτυπήσει κουδούνι ή πόρτα.
Το 40% χαρακτήριζε το κουδούνι «επίσημο». Μεταξύ όσων προτιμούν μήνυμα ή κλήση, συνηθισμένη εξήγηση ήταν ότι έτσι αισθάνονται λιγότερο παρεμβατικοί.
Πρόκειται, επομένως, και για αλλαγή εθιμοτυπίας. Εκεί που κάποτε το ευγενικό ήταν να χτυπήσεις, σήμερα για κάποιους είναι να δώσεις πρώτα στον οικοδεσπότη την ευκαιρία να διαβάσει ότι βρίσκεσαι έξω.
Το κουδούνι απέκτησε κάμερα, Wi-Fi και εφαρμογή. Ο επισκέπτης απέκτησε ενδοιασμούς.
Η παραγγελία θέλει ψυχολογική προετοιμασία
Σε έρευνα της βρετανικής αλυσίδας Prezzo, που δημοσιοποιήθηκε το 2023, το 86% των ερωτηθέντων της Gen Z ανέφερε ότι είχε βιώσει «άγχος μενού», έναντι 67% στο σύνολο.
Ο όρος περιλάμβανε ανησυχίες για το κόστος, την επιλογή και το ενδεχόμενο να μετανιώσουν την παραγγελία. Περίπου ένας στους τρεις νέους δήλωνε ότι ζητούσε από άλλον να παραγγείλει για λογαριασμό του.
Ο κατάλογος, λοιπόν, δεν είναι απλώς κατάλογος. Είναι απόφαση με οικονομικές και κοινωνικές συνέπειες.
Και, για να είμαστε δίκαιοι, η επιθυμία να ξέρεις τι θα πληρώσεις προτού καθίσεις δεν ακούγεται καθόλου παράλογη.
Στη συνέντευξη δουλειάς, μαζί με τη μαμά
Μια αμερικανική έρευνα της ResumeTemplates, τον Απρίλιο του 2024, ρώτησε 1.428 νέους ηλικίας 18–27 ετών που είχαν αναζητήσει εργασία μέσα στον προηγούμενο χρόνο.
Περίπου ένας στους τέσσερις δήλωσε ότι είχε πάρει γονέα μαζί του σε συνέντευξη.
Η λεπτομέρεια αλλάζει την εικόνα: η «παρουσία» δεν σήμαινε πάντοτε ότι ο γονιός καθόταν απέναντι από τον υπεύθυνο προσλήψεων. Μπορούσε να αφορά συνοδεία μέχρι το γραφείο ή υποστήριξη εκτός κάμερας σε διαδικτυακή συνέντευξη. Καταγράφηκαν, όμως, και περιπτώσεις άμεσης συμμετοχής.
Γενικά πρόκειται για μία γενιά, που δυσκολεύεται να ενταχθεί στην αγορά εργασίας. Στη Βρετανία σχεδόν ένα εκατομμύριο νέοι 16–24 ετών βρίσκονται εκτός εργασίας, εκπαίδευσης και κατάρτισης. Δεν δουλεύουν, δεν σπουδάζουν, δεν καταρτίζονται. Το φαινόμενο έχει λάβει τέτοιες διαστάσεις ώστε η βρετανική κυβέρνηση μιλά πλέον ανοιχτά για κρίση. Είναι οι NEETs, οι νέοι που μένουν στο πατρικό τους και δεν κάνουν τίποτα – το ποσοστό των οποίων είναι εξαιρετικά υψηλό και στην Ελλάδα. (διαβάστε περισσότερα εδώ).
Πολλοί νέοι μπαίνουν στην αγορά εργασίας χωρίς βασικές επαγγελματικές και κοινωνικές δεξιότητες. Όχι επειδή δεν είναι έξυπνοι ή καταρτισμένοι, αλλά επειδή δεν είναι εξοικειωμένοι με το τι σημαίνει εργασιακή καθημερινότητα. Δεν τους λείπουν τα πτυχία και οι γνώσεις. Τους λείπει η εμπειρία της λειτουργίας στο πλαίσιο μιας ομάδας.
Ο εκτυπωτής αποκαθιστά την ισότητα των γενεών
Η εξοικείωση με τα smartphones δεν συνεπάγεται γνώση κάθε συσκευής. Ειδικά αν μιλάμε για παλαιές συσκευές γραφείου.
Σε έρευνα της HP για τις καθημερινές τεχνολογικές δυσκολίες στην εργασία, το 23% των εργαζομένων της Gen Z δήλωνε ότι δεν γνώριζε πώς να σαρώσει έγγραφα στον εκτυπωτή της επιχείρησής του, έναντι 16% συνολικά.
Πρόκειται για έρευνα εταιρείας που πουλά εκτυπωτές, στοιχείο χρήσιμο στην ανάγνωσή της. Παρ’ όλα αυτά, η διάκριση είναι εύλογη: άλλο η άνεση σε μια εφαρμογή και άλλο το μηχάνημα του διαδρόμου με τα δώδεκα μενού.
Κάθε γενιά έχει τη δική της… αντλία
Οι παραπάνω ιστορίες δεν αποδεικνύουν ότι οι νέοι είναι απροετοίμαστοι για την καθημερινότητα. Ούτε ότι κάθε αμηχανία αποτελεί διαταραχή. Η προτίμηση, η απειρία και το άγχος είναι διαφορετικά πράγματα, όσο εύκολα κι αν συγχωνεύονται σε έναν τίτλο.
Προσφέρονται, όμως, για μια σκέψη: η τεχνολογία μάς έμαθε να ελέγχουμε όλο και περισσότερο τον τρόπο με τον οποίο εμφανιζόμαστε στους άλλους. Η καθημερινότητα εξακολουθεί να απαιτεί αυτοσχεδιασμό. Στο μήνυμα μπορείς να σβήσεις μια αδέξια φράση· στη φωτογραφία να διαλέξεις την καλύτερη λήψη. Στη ζωντανή συνομιλία, όμως, δεν υπάρχει προεπισκόπηση: πρέπει να απαντήσεις, να διστάσεις, ίσως και να εκτεθείς.
Οι Millennials και οι μεγαλύτερες γενιές αυτό το ξέρουν, γιατί έζησαν και χωρίς smartphone, internet, φίλτρα και apps. Η Gen Ζ έχει μάθει μόνο στη διορθωμένη εκδοχή. Αλλά η ζωή δεν έχει ούτε φίλτρα, ούτε undo.
Και πριν κάποιοι γελάσουν με τους νεαρούς που τρέμουν μπροστά στην αντλία, ας θυμηθούν πόσες φορές έδωσαν το κινητό με την παράκληση: «Κάν’ το εσύ, δεν ξέρω τι πάτησα».
Προτιμώμενη πηγή στην Google
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
