Σε δημόσια διαβούλευση τέθηκε το νομοσχέδιο με τις φορολογικές, εισοδηματικές και στεγαστικές παρεμβάσεις που ανακοινώθηκαν στην 90ή Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης και εφαρμόζονται κατά τα έτη 2026 και 2027. Η διαβούλευση θα ολοκληρωθεί την 1η Νοεμβρίου 2026, με στόχο η νομοθέτηση των ρυθμίσεων να ολοκληρωθεί εντός του ίδιου μήνα.
Το σχέδιο νόμου περιλαμβάνει μειώσεις φόρων και ασφαλιστικών εισφορών, ενισχύσεις για συνταξιούχους, πολύτεκνες και μονογονεϊκές οικογένειες, παρεμβάσεις για την αγορά κατοικίας, καθώς και τη σύσταση Ατομικού Επενδυτικού Λογαριασμού Ανηλίκων. Παράλληλα, προβλέπονται αυξήσεις σε συγκεκριμένους φόρους και φορολογήσεις υψηλών αμοιβών από διανομή κερδών.
Μειώσεις φόρων και εισφορών
Από το φορολογικό έτος 2027 μηδενίζεται ο συντελεστής φορολόγησης για τους τρίτεκνους έως το ποσό των 20.000 ευρώ. Οι μειώσεις θα αποτυπωθούν στις μισθοδοσίες των μισθωτών από την 1η Ιανουαρίου 2027 και εκτιμάται ότι θα ωφεληθούν 87.000 από τους συνολικά 152.000 τρίτεκνους που βρίσκονται άνω του αφορολόγητου ορίου. Με τον μηδενισμό του συντελεστή, το αφορολόγητο όριο αυξάνεται από 14.364 ευρώ σε 25.364 ευρώ.
Ανάλογη ρύθμιση προβλέπεται για τους αγρότες κατά κύριο επάγγελμα, με μηδενικό συντελεστή έως 20.000 ευρώ από το φορολογικό έτος 2026, δηλαδή στις δηλώσεις του 2027. Εκτιμάται ότι θα ωφεληθούν περίπου 47.000 από τους 246.000 αγρότες άνω του αφορολόγητου ορίου, το οποίο για αγρότη χωρίς τέκνα διαμορφώνεται στα 22.204 ευρώ, από 8.633 ευρώ σήμερα.
Για τους ελεύθερους επαγγελματίες, από το φορολογικό έτος 2026 μειώνονται οι προϋποθέσεις υπολογισμού του ελάχιστου καθαρού εισοδήματος. Συγκεκριμένα, απαλλάσσονται από τις προσαυξήσεις βάσει κύκλου εργασιών και μισθοδοσίας όσοι έχουν υποβάλει πλήρως τα στοιχεία στο myDATA, έχουν διασυνδέσει POS και ταμειακές μηχανές και δεν έχουν υποπέσει σε φορολογική ή εργατική παράβαση την τελευταία πενταετία.
Επίσης, επεκτείνεται η μείωση 50% του ελάχιστου καθαρού εισοδήματος σε οικισμούς έως 2.000 κατοίκους, καθώς και σε οικισμούς έως 2.200 κατοίκους στη Δυτική Μακεδονία, έναντι ορίου 1.500 κατοίκων που ισχύει σήμερα. Για τους εκμεταλλευτές ταξί, το ελάχιστο εισόδημα θα υπολογίζεται ανάλογα με το ποσοστό ιδιοκτησίας τους επί του οχήματος, ενώ απαλλάσσονται τα ανήλικα τέκνα που είναι κάτοχοι άδειας εκμετάλλευσης.
Η προκαταβολή φόρου για τις ατομικές επιχειρήσεις μειώνεται από 55% σε 50% από το φορολογικό έτος 2027. Από τον Απρίλιο του 2027 μειώνονται κατά 0,5 ποσοστιαίες μονάδες οι ασφαλιστικές εισφορές στον ιδιωτικό τομέα, με το σύνολο της μείωσης να επιβαρύνει τις εισφορές των εργαζομένων.
Τέλος επιτηδεύματος και επενδύσεις
Καταργείται από το φορολογικό έτος 2026 το τέλος επιτηδεύματος για νομικά πρόσωπα με έδρα ή υποκαταστήματα εκτός Περιφέρειας Αττικής, καθώς και στην Περιφερειακή Ενότητα Νήσων Αττικής. Για επιχειρήσεις εντός της υπόλοιπης Αττικής, το τέλος μειώνεται κατά 50% το 2027 και καταργείται πλήρως το 2028.
Θεσπίζονται επιταχυνόμενες αποσβέσεις για επενδύσεις σε μηχανολογικό εξοπλισμό από το φορολογικό έτος 2027. Το ποσοστό απόσβεσης διαμορφώνεται σε 10%-10%-15%-15%-25%-25% εντός εξαετίας, αντί του σημερινού 10% ετησίως για μια δεκαετία.
Προβλέπεται επίσης ότι τα εισοδήματα από συντάξεις θανάτου δεν θα συνυπολογίζονται στο όριο των 3.000 ευρώ για τον χαρακτηρισμό εξαρτώμενου τέκνου. Η ρύθμιση, που ισχύει από το φορολογικό έτος 2026, εκτιμάται ότι θα ωφελήσει περίπου 14.000 μονογονεϊκές οικογένειες λόγω χηρείας.
Παράλληλα, παρατείνεται για το 2027 η έκπτωση 30% από το φορολογητέο εισόδημα για δαπάνες με ηλεκτρονικά μέσα πληρωμής προς συγκεκριμένους επαγγελματίες, έως 5.000 ευρώ ετησίως. Οι δαπάνες για ιατρικές υπηρεσίες υπολογίζονται διπλά για την κάλυψη του 30% του ετήσιου πραγματικού εισοδήματος μέσω ηλεκτρονικών συναλλαγών.
Από το φορολογικό έτος 2026, τα φιλοδωρήματα που λαμβάνουν προαιρετικά μισθωτοί από πελάτες απαλλάσσονται από φόρο εισοδήματος έως 6.000 ευρώ ετησίως, από 300 ευρώ μηνιαίως που ισχύει σήμερα.
Εισοδηματικές ενισχύσεις
Η ενίσχυση στους συνταξιούχους αυξάνεται στα 400 ευρώ καθαρά και καθίσταται μόνιμη από τον Νοέμβριο του 2026 για το σύνολο των συνταξιούχων άνω των 65 ετών. Προστίθενται περίπου 270.000 δικαιούχοι, με τον συνολικό αριθμό να ανέρχεται σε 2,2 εκατομμύρια. Το ίδιο ποσό θα λαμβάνουν οι συνταξιούχοι άνω των 60 ετών που λαμβάνουν μόνο σύνταξη χηρείας, τα άτομα με αναπηρία και οι ανασφάλιστοι υπερήλικες.
Από το 2027 θεσπίζεται επίδομα εορτών Χριστουγέννων ύψους 500 ευρώ μικτά για τους δημοσίους υπαλλήλους και λειτουργούς. Η καταβολή θα γίνεται με χωριστή μισθοδοτική κατάσταση στις 16 Δεκεμβρίου κάθε έτους, ενώ σε περιπτώσεις μη πλήρους μισθοδότησης εντός του έτους το ποσό θα καταβάλλεται αναλογικά. Το επίδομα εντάσσεται στις τακτικές αποδοχές και αποτελεί συντάξιμη αποδοχή.
Τα αναπηρικά επιδόματα του ΟΠΕΚΑ και του e-ΕΦΚΑ τιμαριθμοποιούνται από την 1η Ιανουαρίου 2027, με βάση την εξέλιξη του ΑΕΠ και του πληθωρισμού. Επιπλέον, αυξάνεται κατά 1.000 ευρώ ανά τέκνο το επίδομα γέννησης για τις πολύτεκνες οικογένειες: το ποσό διαμορφώνεται στα 4.500 ευρώ για τέσσερα εξαρτώμενα τέκνα, στα 5.500 ευρώ για πέντε και στα 6.500 ευρώ για έξι. Η αύξηση αφορά γεννήσεις από την 1η Ιανουαρίου 2026 και εκτιμάται ότι θα επηρεάσει περίπου 2.500 πολύτεκνες οικογένειες ετησίως.
Στεγαστικές παρεμβάσεις
Καταργείται από το 2027 ο ΕΝΦΙΑ σε οικισμούς έως 2.000 κατοίκους, καθώς και σε οικισμούς έως 2.200 κατοίκους στη Δυτική Μακεδονία. Η ρύθμιση αφορά 131 επιπλέον οικισμούς και περίπου 62.000 επιπλέον ιδιοκτήτες ακινήτων.
Παράλληλα, επεκτείνεται για το 2027 η απαλλαγή από τον φόρο των κενών ακινήτων που ενοικιάζονται, η απαλλαγή ΦΠΑ στα νέα κτίρια και η μείωση φόρου εισοδήματος για δαπάνες αναβάθμισης κτιρίων. Παράλληλα, παρατείνεται για το 2027 η αναστολή του φόρου υπεραξίας από μεταβίβαση ακίνητης περιουσίας.
Αντίθετα, από την 1η Ιουλίου 2027 αυξάνεται ο φόρος μεταβίβασης κατοικιών για φυσικά πρόσωπα που δεν είναι φορολογικοί κάτοικοι της ΕΕ ή του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου. Θεσπίζεται επίσης ετήσια οικονομική ενίσχυση 5.000 ευρώ για μόνιμη εγκατάσταση ή μεταφορά κύριας κατοικίας στον Δήμο Μεγίστης, με προσαύξηση 1.000 ευρώ για κάθε ανήλικο εξαρτώμενο μέλος του νοικοκυριού.
«Κουμπαράς» για τη νέα γενιά
Από τις σημαντικότερες νέες ρυθμίσεις είναι η σύσταση του Ατομικού Επενδυτικού Λογαριασμού Ανηλίκων (Α.Ε.Λ.Α.), ενός ειδικού προγράμματος μακροχρόνιας αποταμίευσης για τη δημιουργία περιουσιακών στοιχείων των νέων. Ο λογαριασμός μπορεί να ανοιχθεί από τον ασκούντα τη γονική μέριμνα ή την επιμέλεια για κάθε παιδί που γεννιέται στην Ελλάδα ή αποκτά δικαίωμα υπαγωγής, εφόσον κατά την αίτηση δεν έχει συμπληρώσει το δεύτερο έτος ηλικίας.
Το Δημόσιο θα καταβάλλει ποσό ίσο με το 100% των επιλέξιμων εισφορών, έως 1.200 ευρώ ανά ημερολογιακό έτος, με το ανώτατο όριο να αυξάνεται κατά 10% ανά πενταετία. Οι συνολικές εισφορές ανά λογαριασμό δεν μπορούν να υπερβαίνουν τις 10.000 ευρώ ετησίως, ενώ η κρατική συνεισφορά καταβάλλεται καταρχήν μηνιαία για εισφορές έως 100 ευρώ τον μήνα, με ετήσια εκκαθάριση.
Τα κεφάλαια θα επενδύονται αποκλειστικά σε επιλέξιμα χρηματοπιστωτικά μέσα, όπως ομόλογα, αμοιβαία κεφάλαια και μετοχές, με εξαίρεση προϊόντων υψηλού κινδύνου και πολύπλοκων χρηματοοικονομικών προϊόντων. Οι επενδυτικές στρατηγικές θα διακρίνονται σε συντηρητικό, ισορροπημένο, αναπτυξιακό και δυναμικό προφίλ, ενώ κάθε πάροχος θα πρέπει να διαθέτει τουλάχιστον ένα προϊόν με μηχανισμό εγγύησης κεφαλαίου ανά προφίλ.
Τα κεφάλαια του λογαριασμού δεν μπορούν να αναληφθούν πριν από τη συμπλήρωση του 18ου έτους του δικαιούχου, εκτός από εξαιρέσεις όπως ο θάνατος γονέα ή τέκνου και σοβαροί λόγοι υγείας που χρήζουν χειρουργικής αντιμετώπισης. Οι εισφορές είναι αφορολόγητες, δεν λαμβάνονται υπόψη για κοινωνικές παροχές και το εισόδημα από τόκους, μερίσματα ή υπεραξίες στον λογαριασμό απαλλάσσεται από φόρο.
Λοιπές διατάξεις
Στο νομοσχέδιο προβλέπεται αύξηση κατά 300 εκατομμύρια ευρώ του εθνικού σκέλους του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων για το 2026, για τη χρηματοδότηση δράσεων ενεργειακής αυτονομίας και ανθεκτικότητας, καθώς και έργων υποδομών.
Οι αμοιβές μελών διοικητικών συμβουλίων και στελεχών επιχειρήσεων από διανομή κερδών θα φορολογούνται με συντελεστή 15% για το τμήμα που υπερβαίνει τις 60.000 ευρώ, έναντι 5% που ισχύει σήμερα.
Τέλος, τροποποιούνται συνταξιοδοτικές διατάξεις του μικρού Δημοσίου. Μεταξύ άλλων, δίνεται δυνατότητα χορήγησης σύνταξης σε γονείς ένστολου λειτουργού που απεβίωσε λόγω τρομοκρατικής πράξης ή εγκλήματος βίας σε βάρος του εξαιτίας της ιδιότητάς του, ενώ δεν περικόπτονται οι συντάξεις θανάτου λόγω απασχόλησης για ειδικές κατηγορίες δικαιούχων. Η τελευταία ρύθμιση αφορά περίπου 340 περιπτώσεις και ισχύει από την 1η Σεπτεμβρίου 2026.
