Αλ. Τσίπρας: «Σχέδιο Αριστοτέλης» για ένα «νέο κοινωνικό συμβόλαιο» με την Τοπική Αυτοδιοίκηση – «Σχεδιάζουμε την Ελλάδα από κάτω προς τα πάνω»

Ένα νέο «κοινωνικό συμβόλαιο» από την «από την κοινωνία, με την κοινωνία, για την κοινωνία», παρουσίασε η ΕΛΑΣ και ο Αλέξης Τσίπρας, ενώπιον πλήθους αυτοδιοικητικών στελεχών όπως οι δήμαρχοι Αθήνας και Πειραιά, Χάρης Δούκας και Γιάννης Μώραλης, αλλά και ο περιφερειάρχης Θεσσαλίας, Δημήτρης Κουρέτας.

Μια ριζοσπαστική πρόταση για τη διοικητική ανασυγκρότηση της Ελλάδας με στόχο τη μετάβαση από ένα συγκεντρωτικό μοντέλο σε μια πραγματική αποκέντρωση

«Στο πρόγραμμά μας, η αποκέντρωση είναι ο βασικός μοχλός ανάπτυξης μιας σύγχρονης, δημοκρατικής και δίκαιης Ελλάδας. Επί δεκαετίες σχεδιάζαμε την Ελλάδα από πάνω προς τα κάτω», τόνισε ο Αλέξης Τσίπρας, παρουσιάζοντας τις επεξεργασμένες και κοστολογημένες προτάσεις της Συμπαράταξης για την Τοπική Αυτοδιοίκηση, σε εκδήλωση στο Σεράφειο.

«Σχέδιο Αριστοτέλης»

Το «Σχέδιο Αριστοτέλης» έχει σχεδιαστεί ώστε «κάθε απόφαση να λαμβάνεται όσο το δυνατόν πιο κοντά στον πολίτη, με συμμετοχή του πολίτη».

Ο Αλέξης Τσίπρας ξεδίπλωσε τις τέσσερις βασικές αρχές της πρότασης.

• Εγγύτητα. Οι αποφάσεις παίρνονται όσο πιο κοντά γίνεται σε αυτούς που αφορούν.
• Επικουρικότητα. Κάθε αρμοδιότητα ασκείται από το επίπεδο που βρίσκεται πιο κοντά στον πολίτη, εκτός αν αποδεδειγμένα εξυπηρετείται καλύτερα αλλού.
• Αποτελεσματικότητα. Ο πολίτης δικαιούται υπηρεσίες που δουλεύουν, όχι δικαιολογίες που εξηγούν γιατί δεν δουλεύουν.
• Δημοκρατική λογοδοσία. Όποιος αποφασίζει, λογοδοτεί. Λογοδοτεί σε αυτούς που τον εξέλεξαν. Όχι σε αυτούς που τον διόρισαν.

Και στηρίζεται σε τρεις μεγάλους πυλώνες: «Στις Περιφέρειες. Στους Δήμους με μητροπολιτικές αρμοδιότητες. Και στην αναγέννηση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης».

Τα έξι χαρακτηριστικά του νέου αυτοδιοικητικού χάρτη

• Μετάβαση σε ένα αποκεντρωμένο μοντέλο διακυβέρνησης.
• Σαφής διαχωρισμός αρμοδιοτήτων.
• Πολυεπίπεδη διακυβέρνηση.
• Ενίσχυση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
• Ενίσχυση της δημοκρατίας στην Αυτοδιοίκηση.
• Συνταγματική αναθεώρηση, όπου χρειαστεί, για την επίτευξή τους.

Πώς οργανώνεται η πρόταση – Πέντε πυλώνες

• Ανασχεδιασμός του αυτοδιοίκητου χάρτη
• Αναγέννηση των Κοινοτήτων
• Μητροπολιτικότητα, διαδημοτικότητα, γεωγραφική ισότητα
• Δημοκρατία και συμμετοχική διακυβέρνηση
• Οικονομική ενδυνάμωση

«Η Ελλάδα θα αλλάξει όταν αλλάξει η αρχιτεκτονική του κράτους», σημειώνει ο Αλέξης Τσίπρας θέτοντας την αποκέντρωση ως βασικό μοχλό «ανάπτυξης μιας σύγχρονης, δημοκρατικής και δίκαιης Ελλάδας».

Το «Σχέδιο Αριστοτέλης» δεν αφορά όμως, μόνο τις μεγάλες πόλεις. Δεν αφορά μόνο τις Περιφέρειες. Αφορά κάθε γωνιά της Ελλάδας και διορθώνει «τις βίαιες και αναγκαστικές συνενώσεις που αλλοίωσαν τη φυσική και ιστορική διοικητική διαίρεση της χώρας».

Κατά τον Αλέξη Τσίπρα «οι μεγάλες πόλεις της χώρας δεν μπορούν να συνεχίσουν να λειτουργούν μόνο ως Δήμοι. Πρέπει να εξελιχθούν σε πραγματικά μητροπολιτικά κέντρα διακυβέρνησης» και να αποκτήσουν «σταδιακά κυβερνητικές αρμοδιότητες. Όχι για να αντικαταστήσουν το κράτος. Αλλά για να κάνουν το κράτος αποτελεσματικότερο».

Πλαίσιο συμμετοχικής διακυβέρνησης: Τα οκτώ σημεία

Η ΕΛΑΣ λαμβάνοντας υπόψη παραδείγματα από όλη την Ευρώπη καταθέτει ένα σχέδιο συμμετοχικής διακυβέρνησης που περιλαμβάνει.

• Θεσμική δέσμευση, όχι απλή διαβούλευση. Ο δήμος ορίζει εκ των προτέρων ποιο μέρος της απόφασης μεταφέρεται στους πολίτες: προτεραιότητες έργων, ιεράρχηση προτάσεων, συμβουλευτική γνώμη ή έλεγχος υλοποίησης.
• Δεσμευτικός συμμετοχικός προϋπολογισμός. Κάθε δήμος δεσμεύει ετησίως συγκεκριμένο ποσοστό του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων ή του Τεχνικού Προγράμματός του, ώστε οι ίδιοι οι πολίτες να αποφασίζουν για έργα τοπικής σημασίας, μέσα από ανοικτές διαδικασίες υποβολής προτάσεων, τεχνικής αξιολόγησης και δημόσιας ψηφοφορίας.
• Υβριδική συμμετοχή. Ψηφιακή πλατφόρμα, φυσικές συνελεύσεις, ΚΕΠ και δημοτικά σημεία υποστήριξης, κινητές ομάδες ενημέρωσης. Να λειτουργούν μαζί, ώστε να μην αποκλείονται ηλικιωμένοι, άτομα χωρίς ψηφιακές δεξιότητες και κοινωνικά ευάλωτες ομάδες.
• Αιτιολογημένη απάντηση της διοίκησης. Κάθε πρόταση που απορρίπτεται συνοδεύεται από τεχνική, οικονομική ή νομική αιτιολόγηση. Η σιωπή της διοίκησης είναι βασικός μηχανισμός πολιτικής αποξένωσης.
• Δημόσια παρακολούθηση υλοποίησης. Πίνακας έργων με στάδιο υλοποίησης, προϋπολογισμό, ανάδοχο, καθυστερήσεις και αιτία καθυστέρησης.
• Κληρωτές συνελεύσεις για δύσκολα θέματα. Για διχαστικά ή τεχνικά σύνθετα ζητήματα, μικρά αντιπροσωπευτικά σώματα πολιτών με ενημέρωση από ειδικούς και ανεξάρτητη διευκόλυνση.
• Αξιολόγηση και δημοσιοποίηση δεδομένων. Κάθε κύκλος συμμετοχής αξιολογείται με δείκτες συμμετοχής, κοινωνικής αντιπροσωπευτικότητας, ποσοστού υλοποίησης, χρόνου απάντησης και εμπιστοσύνης των πολιτών.
• Τοπικά δημοψηφίσματα με αποφασιστικό χαρακτήρα.

Αλέξης Τσίπρας: Mια μεταρρύθμιση για τις επόμενες γενιές

«Η μεγάλη καινοτομία του σχεδίου μας είναι η συμμετοχική διακυβέρνηση» ανέφερε ο πρώην πρωθυπουργός και τόνισε πως δεν πρόκειται «για μια μεταρρύθμιση για μια κυβερνητική θητεία» αλλά «είναι μια μεταρρύθμιση για τις επόμενες γενιές».

H εξασφάλιση της οικονομικής αυτονομίας των δήμων αποτελεί τον κεντρικό πυλώνα του Σχεδίου Αριστοτέλης, καθώς θεωρείται ότι δεν μπορεί να υπάρξει πραγματική αυτοδιοίκηση χωρίς οικονομική ανεξαρτησία. Η στρατηγική αυτή βασίζεται στην κατοχύρωση σταθερών πόρων, τη δημιουργία νέων επενδυτικών εργαλείων και την ενεργειακή αυτονομία.

Μια κεντρική παραδοχή του σχεδίου είναι ότι κάθε Έλληνας πολίτης δικαιούται τα ίδια δικαιώματα και τις ίδιες υπηρεσίες σε όλη την επικράτεια, ανεξάρτητα από το αν ζει σε μεγάλο αστικό κέντρο, σε μικρό νησί ή σε απομακρυσμένο ορεινό χωριό. Αυτό εκφράζεται μέσω της Εθνικής Πολιτικής Γεωγραφικής Ισότητας, η οποία απαιτεί αξιολόγηση των γεωγραφικών επιπτώσεων κάθε δημόσιας πολιτικής.

-Αναλυτικά, το «Σχέδιο Αριστοτέλης»