Αντιδράσεις προκαλεί η αύξηση του ΦΜΑ για ξένους επενδυτές
Αντιδράσεις στην αγορά ακινήτων προκαλεί η κυβερνητική εξαγγελία για αύξηση από 3% σε 15% του φόρου μεταβίβασης κατοικιών που αγοράζονται από πολίτες τρίτων χωρών.
Εκπρόσωποι της κτηματαγοράς εκτιμούν ότι η υψηλότερη φορολογία μπορεί να επηρεάσει τις συναλλαγές, κυρίως στα ακίνητα υψηλής αξίας, χωρίς από μόνη της να αντιμετωπίζει το πρόβλημα της προσιτής στέγης.
Σύμφωνα με τις διευκρινίσεις που ακολούθησαν την εξαγγελία, το μέτρο θα εφαρμοστεί από την 1η Ιουλίου 2027 και θα αφορά φυσικά και όχι νομικά πρόσωπα. Ο συντελεστής, μαζί με την εισφορά υπέρ δήμων, διαμορφώνεται σε 15,45% από 3,09% σήμερα. Δεν αφορά επαγγελματικούς χώρους, οικόπεδα ή άλλα ακίνητα, ενώ προβλέπονται εξαιρέσεις, μεταξύ άλλων, για πολίτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου και για επί μακρόν διαμένοντες.
Μένουν, πάντως, ζητήματα που θα πρέπει να αποσαφηνιστούν στο νομοθετικό κείμενο. Στην κυβερνητική παρουσίαση χρησιμοποιείται τόσο η ιδιότητα του πολίτη τρίτης χώρας όσο και εκείνη του φορολογικού κατοίκου τρίτης χώρας, ενώ δεν έχει ακόμη αποσαφηνιστεί τι θα ισχύσει για συναλλαγές που βρίσκονται σε εξέλιξη και για αγορές μέσω εταιρικών σχημάτων.
Η κυβέρνηση συνδέει την παρέμβαση με την πίεση που ασκεί η ζήτηση από το εξωτερικό στις τιμές των κατοικιών. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, οι καθαρές άμεσες ξένες επενδύσεις σε ακίνητα από χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης ανήλθαν το 2025 σε 1,217 δισ. ευρώ, με περίπου 800 εκατ. ευρώ να εκτιμάται ότι αφορούσαν κατοικίες.
Η παρουσία των ξένων αγοραστών είναι ιδιαίτερα ισχυρή στη δεύτερη και την πολυτελή κατοικία, χωρίς όλοι να εμπίπτουν στο νέο καθεστώς. Στην έκθεση της Engel & Völkers Ελλάδος για το 2026, που είχε παρουσιάσει η «Ν», οι ξένοι αντιπροσωπεύουν από 60% έως 85% της ζήτησης σε κορυφαίους προορισμούς εξοχικής κατοικίας. Στα ελληνικά νησιά η πλειονότητα των συναλλαγών πολυτελών εξοχικών πραγματοποιείται επίσης από αγοραστές του εξωτερικού, κυρίως από τη Δυτική Ευρώπη, τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ.
Στοιχεία που είχε παρουσιάσει τον Απρίλιο η Von Poll Greece για το προφίλ εύπορων διεθνών αγοραστών έδειχναν ότι η επένδυση και η τοποθεσία αποτελούν βασικά κριτήρια επιλογής. Οι αγοραστές που εξετάστηκαν είχαν αποκτήσει κατά μέσο όρο δύο ακίνητα την τελευταία τριετία, ενώ έως 71% δήλωνε διατεθειμένο να πληρώσει περισσότερο για καλύτερη τοποθεσία.
Οι ενστάσεις που διατυπώνονται από την αγορά αφορούν κυρίως το κατά πόσο ο πενταπλασιασμός του φόρου μπορεί να συμβάλει στην αντιμετώπιση του στεγαστικού, αλλά και τις πιθανές επιπτώσεις στις συναλλαγές, στην αγορά υψηλής αξίας και στην ανταγωνιστικότητα της Ελλάδας.
Ο διευθύνων σύμβουλος της Engel & Völkers Ελλάδος Γιώργος Πετράς, σχολιάζοντας την κυβερνητική εξαγγελία, υπογραμμίζει την ανάγκη να διαφοροποιηθεί η ρύθμιση ανάλογα με την περιοχή, την αξία και τη χρήση του ακινήτου. «Η Ελλάδα δεν χρειάζεται να επιλέξει ανάμεσα στην πρόσβαση των πολιτών της σε προσιτή κατοικία και στη διατήρηση της διεθνούς επενδυτικής της αξιοπιστίας», σημειώνει.
Όπως εξηγεί ο κ. Πετράς, ένα διαμέρισμα αξίας 350.000 ευρώ σε κατοικημένη περιοχή της Αθήνας και μια πολυτελής κατοικία 2,5 εκατ. ευρώ στην Αθηναϊκή Ριβιέρα ή σε νησί δεν απευθύνονται στο ίδιο αγοραστικό κοινό ούτε έχουν την ίδια επίδραση στη στεγαστική αγορά. Θεωρεί ότι στα ακίνητα υψηλής αξίας ο πενταπλασιασμός του φόρου ενδέχεται να περιορίσει τις συναλλαγές, τη ρευστότητα και τις προπωλήσεις που στηρίζουν νέες αναπτύξεις, χωρίς να είναι βέβαιο ότι θα αυξήσει τη διαθεσιμότητα προσιτών κατοικιών.
Ο κ. Πετράς επισημαίνει ακόμη ότι η ζήτηση από το εξωτερικό επηρεάζει τις τιμές σε συγκεκριμένες περιοχές και κατηγορίες ακινήτων, δεν αποτελεί όμως τη μοναδική αιτία του στεγαστικού. Αναφέρεται επίσης στην περιορισμένη οικοδομική δραστηριότητα, στο αυξημένο κόστος κατασκευής, στις καθυστερήσεις των αδειοδοτήσεων, στα κενά ακίνητα και στις βραχυχρόνιες μισθώσεις.
Η πρόεδρος και διευθύνουσα σύμβουλος της Von Poll Greece Ναταλί Λεονταράκη, σχολιάζοντας την προτεινόμενη αύξηση του φόρου, θέτει το ζήτημα της ανταγωνιστικότητας της ελληνικής αγοράς έναντι άλλων προορισμών. «Οι διεθνείς αγοραστές έχουν επιλογές. Από το 3% στο 15%, οι αριθμοί αλλάζουν και μαζί τους μπορεί να αλλάξει και η απόφαση ενός αγοραστή», αναφέρει.
Η κα Λεονταράκη εκτιμά ότι οι επιπτώσεις δεν θα είναι ίδιες σε όλες τις κατηγορίες ακινήτων. Τα πραγματικά σπάνια ακίνητα, σε προνομιακές τοποθεσίες και με περιορισμένη προσφορά, θεωρεί ότι θα επηρεαστούν λιγότερο. Αντίθετα, σε ακίνητα με μικρότερη διαφοροποίηση, το πρόσθετο κόστος μπορεί να οδηγήσει σε εντονότερη διαπραγμάτευση της τελικής τιμής. Για όσους έχουν ήδη αποφασίσει να αγοράσουν, η έναρξη εφαρμογής του μέτρου τον Ιούλιο του 2027 μπορεί να λειτουργήσει και ως κίνητρο επίσπευσης της συναλλαγής.
Ο οικονομολόγος και εκτιμητής ακινήτων, επίτιμος πρόεδρος του Συλλόγου Κτηματομεσιτών Αττικής, Ιωάννης Ρεβύθης, σχολιάζοντας την ίδια εξαγγελία, εκφράζει πιο κατηγορηματική αντίθεση και ζητεί την αναβολή του μέτρου και διάλογο με τους φορείς της αγοράς. «Η συγκεκριμένη εξαγγελία θα φέρει τα αντίθετα αποτελέσματα από αυτά που προσδοκά η κυβέρνηση», υποστηρίζει.
Ο κ. Ρεβύθης θεωρεί ότι η υψηλότερη φορολογία δεν θα λύσει το πρόβλημα των υψηλών τιμών και της δυσκολίας εξεύρεσης κατοικίας, ενώ μπορεί να δυσκολέψει και Έλληνες ιδιοκτήτες που θέλουν να πουλήσουν. Ως λύσεις για το στεγαστικό αναφέρει νέες εντάξεις στο σχέδιο πόλης, την κοινωνική αντιπαροχή και την αξιοποίηση κατοικιών που βρίσκονται στην κατοχή δήμων, τραπεζών, ιδρυμάτων και άλλων φορέων. Αποδίδει μέρος της πίεσης και στη μεγάλη συγκέντρωση οικονομικών, διοικητικών και εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων στην Αττική.
Προτιμώμενη πηγή στην Google
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
