Από το εργαστήριο στο χωράφι η νέα στρατηγική της Κομισιόν για επιτάχυνση καινοτομίας στην γεωργία
Το παρόν στρατηγικό έγγραφο, που ανακοινώθηκε την Τρίτη 8 Σεπτεμβρίου, συγκεντρώνει δύο στενά αλληλένδετα πλαίσια για την καθοδήγηση της μελλοντικής έρευνας, καινοτομίας, ανάπτυξης και υιοθέτησης σε ολόκληρο τον αγροδιατροφικό τομέα. Τα πλαίσια αυτά είναι το AgRI 2040, με έμφαση στη γεωργία, τη δασοκομία και τις αγροτικές περιοχές, και το Food 2040, με έμφαση στα συστήματα τροφίμων, συμπεριλαμβανομένης της αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας.
Η ανακοίνωση αποσκοπεί στην ενίσχυση του οικοσυστήματος καινοτομίας στον αγροδιατροφικό τομέα, από την έρευνα και την καινοτομία σε πρώιμο στάδιο έως την ανάπτυξη και την υιοθέτηση από την αγορά, και στην επιτάχυνση της υιοθέτησης της γνώσης και της καινοτομίας σε ολόκληρο τον τομέα. Δίνει μεγαλύτερη έμφαση στις προκλήσεις και τις ανάγκες των χρηστών και στην επίτευξη πραγματικού αντικτύπου επιτόπου, φέρνοντας σε επαφή πολλούς παράγοντες, συμπεριλαμβανομένων των τελικών χρηστών, των ερευνητών και των επιχειρήσεων, για τη συνδημιουργία, τη δοκιμή και την επίδειξη λύσεων σε πραγματικές συνθήκες. Αυτό θα βοηθήσει επίσης τις νεοφυείς επιχειρήσεις, τις επεκτεινόμενες επιχειρήσεις και τις ΜΜΕ να φέρουν τις ελπιδοφόρες καινοτομίες πιο κοντά στην αγορά.
Η ανακοίνωση θα συμβάλει στη μετατροπή της επιστημονικής αριστείας της Ευρώπης σε πρακτικές λύσεις για τους γεωργούς, τους δασοκόμους, τις αγροτικές κοινότητες, τους ερευνητές, τις επιχειρήσεις τροφίμων και τους καταναλωτές, για έναν πιο ανταγωνιστικό, ανθεκτικό και βιώσιμο αγροδιατροφικό τομέα. Συμβάλλει στην επίτευξη των στόχων του οράματος για τη γεωργία και τα τρόφιμα και της στρατηγικής για τις ευρωπαϊκές βιοεπιστήμες και συμπληρώνει τη στρατηγική της ΕΕ για τη βιοοικονομία στηρίζοντας την καινοτομία και τη δημιουργία βιώσιμης αξίας.
Με την ανάπτυξη των πλαισίων AgRI 2040 και Food 2040, θα διασφαλιστεί μια κοινή στρατηγική προσέγγιση για την έρευνα και την καινοτομία που χρηματοδοτείται από την ΕΕ, η οποία θα καθιστά δυνατά ανταγωνιστικά, βιώσιμα, ανθεκτικά και δίκαια αγροδιατροφικά συστήματα. Και τα δύο πλαίσια θα αναπτυχθούν στο πλαίσιο του προγράμματος «Ορίζων Ευρώπη» 2028-2034 και σχετικών τμημάτων του Ευρωπαϊκού Ταμείου Ανταγωνιστικότητας.
Ο κ. Κριστόφ Χάνσεν, επίτροπος Γεωργίας και Τροφίμων, δήλωσε: «Η έρευνα και η καινοτομία μπορούν να κάνουν πραγματική διαφορά στον τρόπο με τον οποίο καλλιεργούμε και διαχειριζόμαστε τις αγροτικές μας περιοχές: από καλλιέργειες που μπορούν να αντέξουν καλύτερα την ξηρασία και τις ακραίες θερμοκρασίες, έως ταχύτερους τρόπους ανίχνευσης ασθενειών των φυτών, πιο βιώσιμη προστασία των καλλιεργειών και ψηφιακά εργαλεία για εξυπνότερη χρήση των πόρων, όπως το νερό. Καθήκον μας είναι να διασφαλίσουμε ότι αυτές οι ιδέες δεν παραμένουν στο εργαστήριο, αλλά δοκιμάζονται, προσαρμόζονται στις τοπικές συνθήκες και μετατρέπονται σε πρακτικές λύσεις που μπορούν να χρησιμοποιηθούν και να κλιμακωθούν. Με τον τρόπο αυτό, η έρευνα μπορεί να έχει πραγματικό αντίκτυπο στην πράξη, βοηθώντας τους γεωργούς και τους δασοκόμους να ανταποκριθούν στις νέες προκλήσεις και να οικοδομήσουν έναν πιο ανταγωνιστικό, ανθεκτικό και βιώσιμο αγροδιατροφικό τομέα.».
Η Ekaterina Zaharieva, επίτροπος Νεοφυών Επιχειρήσεων, Έρευνας και Καινοτομίας, δήλωσε: «Η Ευρώπη κατέχει ηγετική θέση στην επιστήμη και την έρευνα, αλλά πάρα πολλές ρηξικέλευθες λύσεις εξακολουθούν να δυσκολεύονται να προσεγγίσουν τους καταναλωτές και τις αγορές. Απώτερος στόχος είναι να βοηθηθούν οι καινοτόμοι, οι νεοφυείς επιχειρήσεις και οι επιχειρήσεις να μετατρέψουν τολμηρές ιδέες σε καινοτόμες λύσεις που τονώνουν την ανταγωνιστικότητα, ενισχύουν την επισιτιστική ασφάλεια, την ασφάλεια των τροφίμων, τη βιωσιμότητα και την ανθεκτικότητα και αποφέρουν πραγματικά οφέλη για τους ανθρώπους και τον πλανήτη. Η Ευρώπη μπορεί να ηγηθεί με εμπιστοσύνη, ενότητα και φιλοδοξία.».
Το επόμενο σημαντικό ορόσημο θα είναι η διάσκεψη AgRI 2040 της ΕΕ με τίτλο «Future-proofing EU Agri-Food through research and innovation» (Μελλοντική θωράκιση των γεωργικών τροφίμων της ΕΕ μέσω της έρευνας και της καινοτομίας), η οποία θα πραγματοποιηθεί στις Βρυξέλλες στις 24 και 25 Σεπτεμβρίου. Ο κ. Christophe Hansen, επίτροπος Γεωργίας και Τροφίμων, και η κ. Ekaterina Zaharieva, επίτροπος Νεοφυών Επιχειρήσεων, Έρευνας και Καινοτομίας, θα εγκαινιάσουν τη διάσκεψη, η οποία θα φέρει σε επαφή βασικούς ενδιαφερόμενους φορείς από ολόκληρο τον αγροδιατροφικό τομέα και την κοινότητα έρευνας και καινοτομίας για να συμβάλουν στη διαμόρφωση των μελλοντικών προτεραιοτήτων έρευνας και καινοτομίας της ΕΕ.
Ιστορικό
Όραμα για τη γεωργία και τη στρατηγική για τα τρόφιμα και τις βιοεπιστήμες
Η νέα στρατηγική προσέγγιση συγκεντρώνει το όραμα για τη γεωργία και τα τρόφιμα και τη στρατηγική για τις ευρωπαϊκές βιοεπιστήμες, ώστε να καλύψει τη γεωργία, τη δασοκομία, τις αγροτικές περιοχές και τα συστήματα τροφίμων, παρέχοντας μακροπρόθεσμες κατευθύνσεις πολιτικής χωρίς να προδικάζονται οι επόμενες διαπραγματεύσεις για τον προϋπολογισμό της ΕΕ.
Ο αγροδιατροφικός τομέας είναι στρατηγικής σημασίας για την επισιτιστική ασφάλεια, την απασχόληση και τις δεξιότητες, την ανταγωνιστικότητα και τη στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης. Αντιμετωπίζει αυξανόμενες προκλήσεις από την κλιματική αλλαγή, τους περιορισμούς των πόρων, τη γεωπολιτική αστάθεια, τις ελλείψεις εργατικού δυναμικού και δεξιοτήτων, τις μεταβαλλόμενες συμπεριφορές των καταναλωτών και τον παγκόσμιο ανταγωνισμό.
AgRI 2040 και Τρόφιμα 2040
Το πρόγραμμα AgRI 2040 θα επικεντρωθεί στη γεωργία, τη δασοκομία και τις αγροτικές περιοχές. Οι οκτώ προκαταρκτικοί τομείς δράσης του θα καλύπτουν τα εδάφη και τα αγροοικοσυστήματα, τα συστήματα καλλιέργειας και κτηνοτροφίας, τη βιοοικονομία, τα πολυλειτουργικά δάση, τις αγροτικές περιοχές και τις ισχυρότερες αλυσίδες αξίας του αγροδιατροφικού τομέα, καθώς και την ψηφιοποίηση, την τεχνητή νοημοσύνη και τη ρομποτική.
Τα τρόφιμα για το 2040 θα επικεντρωθούν στα συστήματα τροφίμων, συμπεριλαμβανομένης της αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας. Οι έξι τομείς δράσης της θα αφορούν τα τοποκεντρικά συστήματα τροφίμων· υγιεινή και βιώσιμη διατροφή· αποδοτικότητα των πόρων και μηδενική ρύπανση στα συστήματα τροφίμων· περιβάλλον τροφίμων και ενδυνάμωση των καταναλωτών· κλιμάκωση των καινοτομιών, των επιχειρηματικών μοντέλων και των δίκαιων λύσεων για τα συστήματα τροφίμων· και υδρόβια τρόφιμα.
Τα δύο πλαίσια καθοδηγούνται από έξι κοινές προτεραιότητες: ανταγωνιστικότητα, νεοφυείς και επεκτεινόμενες επιχειρήσεις· επισιτιστική ασφάλεια, ανθεκτικότητα και ετοιμότητα· φυσικοί πόροι και κυκλικότητα· ασφάλεια των τροφίμων και των ζωοτροφών, διατροφή και υγεία· δικαιοσύνη· και παγκόσμια συνεργασία. Οι κοινοί παράγοντες διευκόλυνσης περιλαμβάνουν τη διακυβέρνηση, τις τεχνολογίες και τα εδάφη και τις κοινότητες.
