Χωρίς αίτηση του φορολογουμένου η άρση των μέτρων διασφάλισης του άρθρου 46 του ΚΦΔ μετά την πενταετία
Με την απόφαση ΣτΕ 553/2026 που δημοσιεύει σήμερα ο κόμβος, το Συμβούλιο της επικρατείας επαναβεβαιώνει ότι τα μέτρα διασφάλισης των συμφερόντων του Δημοσίου του άρθρου 46 του πρώην ΚΦΔ (νυν άρθρο 45 ν. 5104/2024) δεν είναι αόριστης διάρκειας. Μόλις συμπληρωθεί πενταετία από την έκδοση των οικείων καταλογιστικών πράξεων, τα μέτρα θα πρέπει να αίρονται αυτοδικαίως, η δε φορολογική Αρχή υποχρεούται να εκδώσει τη σχετική πράξη άρσης και να ενημερώσει άμεσα όλους τους εμπλεκόμενους φορείς (δημόσιες υπηρεσίες, Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων, Τράπεζα της Ελλάδος για τα πιστωτικά ιδρύματα), χωρίς να απαιτείται καμία ενέργεια, αίτηση ή διατύπωση από τον φορολογούμενο.
Το εντυπωσιακό όμως της υπόθεσης αυτή είναι ότι το Δικαστήριο αντί να προχωρήσει στην εξέταση του παραδεκτού και της ουσίας της αίτησης αναίρεσης, ανέβαλε την έκδοση οριστικής απόφασης και όρισε νέα δικάσιμο (23.9.2026), ώστε μέχρι τότε η αρμόδια Αρχή να εκδώσει πράξη άρσης των μέτρων. Και διευκρίνισε ότι η έρευνα αυτού του ζητήματος προηγείται ακόμη και της έρευνας του παραδεκτού κατά το άρθρο 53 παρ. 3 και 4 του π.δ. 18/1989.
Το σκεπτικό του ΣτΕ:
«Επειδή, από τον συνδυασμό των ανωτέρω διατάξεων (σημ. άρθρο 46 ΚΦΔ και ΠΟΛ.1282/2013) προκύπτει ότι επί επιβολής των οριζομένων σε αυτές διασφαλιστικών των συμφερόντων του Δημοσίου μέτρων λόγω μη αποδόσεως φόρων, τελών κ.λπ. στοιχειοθετείται λόγος υποχρεωτικής άρσεως των μέτρων αυτών από την Διοίκηση, μεταξύ άλλων, α) εάν ακολουθήσει ακύρωση, με οριστική δικαστική απόφαση, της καταλογιστικής του φόρου, των τελών κ.λπ. πράξεως της φορολογικής Αρχής, β) εάν παρέλθει πενταετία από την έκδοση της εν λόγω καταλογιστικής πράξεως, και γ) εάν, ειδικώς για μέτρα ληφθέντα υπό το καθεστώς του άρθρου 14 του ν. 2523/1997, παρήλθε πενταετία από την έναρξη ισχύος του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας, ήτοι από 1-1-2014, οπότε, στην τελευταία αυτή περίπτωση, η πενταετία εκκινεί από το χρονικό σημείο κατά το οποίο κατέστησαν ληξιπρόθεσμες οι οικείες των μέτρων φορολογικές οφειλές. Προκειμένου δε να προβεί η αρμόδια Αρχή “υποχρεωτικώς” στην άρση των εν λόγω μέτρων, αλλά η εν λόγω Αρχή υποχρεούται, όπως και κατά την επιβολή των μέτρων, να ενημερώσει σχετικώς, και δη “άμεσα”, όλες τις εμπλεκόμενες δημόσιες υπηρεσίες, το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων και την Τράπεζα της Ελλάδος (για να ενημερώσει αμέσως τα λειτουργούντα στην Ελλάδα πιστωτικά ιδρύματα), προκειμένου να παύσουν, τελικώς, να εφαρμόζονται καθ’ οιονδήποτε τρόπο τα μέτρα αυτά, “χωρίς να απαιτείται η τήρηση εκ μέρους του φορολογουμένου καμμίας άλλης διαδικασίας ή διατυπώσεως” (πρβλ. ΣτΕ 402/2020).»
Δείτε την απόφαση στο φορολογικό αρχείο του κόμβου
