Διπλωματική ένταση για τα «εθνικά θαλάσσια πάρκα» της Τουρκίας – Ηχηρό μήνυμα από την Αθήνα

Με μια ιδιαίτερα αιχμηρή ανακοίνωση, το ελληνικό Υπουργείο Εξωτερικών απάντησε στις Προεδρικές Αποφάσεις της Τουρκίας (της 15ης Αυγούστου), οι οποίες δημοσιεύθηκαν στην τουρκική Εφημερίδα της Κυβερνήσεως και αφορούν την ανακήρυξη δύο «εθνικών θαλάσσιων πάρκων» σε περιοχές του Βορειοανατολικού Αιγαίου και της Ανατολικής Μεσογείου.

Η Αθήνα καθιστά σαφές ότι η συγκεκριμένη ενέργεια στερείται οποιασδήποτε νομιμότητας, καθώς τα όρια των πάρκων που επιχειρεί να εγκαθιδρύσει η Άγκυρα εκτείνονται πολύ πέραν των τουρκικών χωρικών υδάτων.

Σύμφωνα με τη διπλωματική ανακοίνωση, η απόφαση της τουρκικής πλευράς καταπατά κατάφωρα το Δίκαιο της Θάλασσας. Το Υπουργείο Εξωτερικών υπογραμμίζει ότι κανένα κράτος δεν έχει το δικαίωμα να δεσμεύει μονομερώς περιοχές εκτός της εθνικής του δικαιοδοσίας, μετατρέποντας διεθνή ύδατα σε προστατευόμενες ζώνες.

Ακόμη πιο σοβαρή διάσταση λαμβάνει το ζήτημα από το γεγονός ότι τα εν λόγω θαλάσσια πάρκα εκτείνονται εντός της ελληνικής υφαλοκρηπίδας. Το ΥΠΕΞ ξεκαθαρίζει σε απόλυτο τόνο ότι η τουρκική πρωτοβουλία είναι νομικά άκυρη και «δεν παράγει κανένα απολύτως έννομο αποτέλεσμα, τόσο ως προς τα διεθνή ύδατα, όσο και ως προς τα δικαιώματά μας στην ελληνική υφαλοκρηπίδα».

Στην ανακοίνωσή της, η ελληνική διπλωματία αντιπαραβάλλει την πρακτική της Τουρκίας με την αντίστοιχη περιβαλλοντική πρωτοβουλία που είχε αναλάβει η χώρα μας. Υπενθυμίζεται ότι η Ελλάδα προχώρησε στη θέσπιση Εθνικών Θαλάσσιων Πάρκων στο Ιόνιο και το Αιγαίο Πέλαγος με απόλυτο σεβασμό στο Δίκαιο της Θάλασσας, περιορίζοντας τα αυστηρά και αποκλειστικά εντός των ελληνικών χωρικών υδάτων.

Η Αθήνα κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για τις ευρύτερες γεωπολιτικές επιπτώσεις τέτοιων μονομερών ενεργειών. Όπως επισημαίνεται, οι προσπάθειες της Άγκυρας να επηρεάσει το καθεστώς των θαλάσσιων ζωνών και να δημιουργήσει τετελεσμένα, υπονομεύουν σοβαρά το κλίμα καλής γειτονίας και βάζουν εμπόδια στις προσπάθειες για αμοιβαία κατανόηση.

Καταλήγοντας, το Υπουργείο Εξωτερικών στέλνει ένα ξεκάθαρο μήνυμα αποφασιστικότητας, διαμηνύοντας ότι η Ελλάδα θα συνεχίσει να προστατεύει αταλάντευτα τα κυριαρχικά της δικαιώματα, τις ελευθερίες της ανοικτής θάλασσας, αλλά και το θαλάσσιο περιβάλλον, πορευόμενη πάντα με γνώμονα τη διεθνή νομιμότητα.

Η ανακοίνωση του ελληνικού ΥΠΕΞ:

Με Προεδρικές Αποφάσεις της 15ης Αυγούστου που δημοσιεύθηκαν σήμερα στην τουρκική Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, η Τουρκία ανακήρυξε δύο «εθνικά θαλάσσια πάρκα» στο ΒΑ Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, τα οποία εκτείνονται και πέραν των τουρκικών χωρικών υδάτων.

Στο μέτρο που τα εν λόγω πάρκα καταλαμβάνουν διεθνή ύδατα, η εγκαθίδρυσή τους είναι παράνομη, καθώς κανένα Κράτος δεν έχει δικαίωμα, σύμφωνα με το Δίκαιο της Θάλασσας, να προβαίνει μονομερώς στην εγκαθίδρυση θαλάσσιων προστατευόμενων περιοχών σε περιοχές εκτός εθνικής δικαιοδοσίας. Περαιτέρω, τα εν λόγω θαλάσσια πάρκα είναι παράνομα και στο βαθμό που εκτείνονται εντός ελληνικής υφαλοκρηπίδας. Πρόκειται, συνεπώς, για ενέργεια, η οποία δεν παράγει κανένα απολύτως έννομο αποτέλεσμα τόσο ως προς τα διεθνή ύδατα, όσο και ως προς τα δικαιώματά μας στην ελληνική υφαλοκρηπίδα.

Η μονομερής θέσπιση από την Τουρκία «εθνικών» θαλάσσιων πάρκων και σε περιοχές εκτός δικαιοδοσίας της δεν μπορεί να δημιουργήσει τετελεσμένα, ούτε να επηρεάσει καθ’ οιονδήποτε τρόπο δικαιώματα που απορρέουν από το Διεθνές Δίκαιο.

Σχετικά υπενθυμίζεται ότι η χώρα μας έλαβε την πρωτοβουλία θέσπισης Εθνικών Θαλάσσιων Πάρκων στο Ιόνιο και στο Αιγαίο Πέλαγος, σε πλήρη συμμόρφωση με το Δίκαιο της Θάλασσας και αποκλειστικά εντός ελληνικών χωρικών υδάτων.

Ενέργειες που επιχειρούν να δημιουργήσουν τετελεσμένα ή να επηρεάσουν μονομερώς το καθεστώς των θαλάσσιων ζωνών στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο παραβιάζουν το Διεθνές Δίκαιο, δεν συμβάλλουν στην εμπέδωση κλίματος καλής γειτονίας και υπονομεύουν σοβαρά τις προσπάθειες διατήρησης σχέσεων αμοιβαίας κατανόησης μεταξύ των δύο χωρών.

Η Ελλάδα θα συνεχίσει να ενεργεί με συνέπεια και αποφασιστικότητα για την προστασία των κυριαρχικών δικαιωμάτων της, τη διαφύλαξη των ελευθεριών της ανοικτής θάλασσας όπως αυτές προβλέπονται στο Δίκαιο της Θάλασσας, καθώς και για την προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο.