Στοίβες από χαρτονομίσματα ευρώ ξεπροβάλλουν μέσα από μαύρους φακέλους, με τα ολογραφικά στοιχεία να παιχνιδίζουν προκλητικά πάνω στην πράσινη, μπλε και πορτοκαλί παλέτα των ευρωπαϊκών χαρτονομισμάτων. «Ανακαλύψτε για τι μιλάνε όλοι», υπόσχεται το σλόγκαν της διαφήμισης που σάρωσε το TikTok τον Οκτώβριο. Πίσω όμως από τη βιτρίνα της οθόνης δεν κρύβεται μια ακόμη ψηφιακή τάση, αλλά ένα οργανωμένο δίκτυο παραχάραξης, το οποίο προσελκύει αγοραστές εκμεταλλευόμενο τις «τρύπες» των ελεγκτικών μηχανισμών.
Παράλληλες προωθητικές αναρτήσεις του ίδιου λογαριασμού εμφανίζονται πολύ πιο απροκάλυπτα για το παράνομο εμπόρευμα. «Τα πλαστά χρήματα μοιάζουν γνήσια, εσείς μπορείτε να εντοπίσετε τη διαφορά;» αναφέρει το μήνυμα σε άλλο βίντεο. Σε άλλη ανάρτηση, ψηφιακό σποτ δημιουργημένο με τεχνητή νοημοσύνη εμφανίζει έφηβο, ο οποίος θυμίζει πρωταγωνιστή ταινίας της Pixar, να χρησιμοποιεί παραχαραγμένα χαρτονομίσματα για να αγοράσει iPhone σε κατάστημα της Apple.
Οι συγκεκριμένες διαφημίσεις kaτευθύνουν το κοινό σε λογαριασμό του Telegram, ο οποίος παρέχει πλήρη τιμοκατάλογο με πλαστά χαρτονομίσματα σε δέσμες των πέντε, 20 και 50 ευρώ. Οι διαχειριστές διατείνονται ότι το παραχαραγμένο χρήμα «περνά επιτυχώς κάθε έλεχχο ασφαλείας», συμπεριλαμβανομένων των υπεριωδών σαρωτών (UV) που επιστρατεύουν πλέον πολλά καταστήματα για τον εντοπισμό πλαστών χαρτονομισμάτων. Προσφέρεται, μάλιστα, και εκπτωτικός κωδικός: «10% έκπτωση: TikTok10».
Πρόκειται για ελάχιστα μόνο δείγματα από καταιγισμό διαφημίσεων που εντόπισε το Forbes τους τελευταίους τρεις μήνες. Η έρευνα ξεσκέπασε πάνω από 54 λογαριασμούς στο TikTok που προωθούν την πώληση πλαστών ευρώ και βρετανικών λιρών, ενώ ορισμένοι διαθέτουν ακόμη και αμερικανικά δολάρια. Οι καταχωρίσεις οδηγούν μαζικά τους χρήστες εκτός της αρχικής πλατφόρμας, καθώς οι παραγγελίες και οι πληρωμές διεκπεραιώνονται μέσω κλειστών, ιδιωτικών ομάδων του Telegram.
Σε απόλυτους αριθμούς, οι 54 λογαριασμοί που ξεσκέπασε το Forbes φαντάζουν σταγόνα στον ωκεανό του TikTok, όπου καθημερινά δημοσιεύονται πάνω από 100 εκατομμύρια βίντεο. Ωστόσο, η αρχιτεκτονική του πανίσχυρου αλγορίθμου της πλατφόρμας εγκλωβίζει τον χρήστη, καθώς η παραμικρή αλληλεπίδραση με τέτοιου είδους περιεχόμενο τον τροφοδοτεί ακατάπαυστα με παρόμοιες διαφημίσεις.
Το Forbes αποκάλυψε πρόσφατα ότι το TikTok χαλάρωσε αθόρυβα τους κανόνες ελέγχου των διαφημιζόμενων κατά το περασμένο έτος. Η εξέλιξη αυτή άνοιξε διάπλατα την πόρτα για τη γέννηση μιας ανεξέλεγκτης μαύρης αγοράς στην πλατφόρμα. Πλέον, δίπλα στα πλαστά χαρτονομίσματα, διακινούνται παραχαραγμένα σκευάσματα απώλειας βάρους τύπου GLP-1, πειραματικά κινεζικά πεπτίδια και απομιμήσεις ειδών πολυτελείας, ενώ παράλληλα στήνονται εικονικές απάτες με προϊόντα που δεν παραδίζονται ποτέ στους αγοραστές, με την ιδιοκτήτρια εταιρεία πάντως να αμφισβητεί το σχετικό ρεπορτάζ.
Τα παραποιημένα προϊόντα βρίσκονται πλέον σε μια γκρίζα ζώνη, καθώς η προβολή των σχετικών διαφημίσεων δεν επιφέρει άμεση αναστολή του λογαριασμού, εκτός εάν ο διαφημιζόμενος καπηλεύεται την ταυτότητα κάποιας ισχυρής επωνυμίας. Αυτό αποκαλύπτουν πολλαπλές πηγές, αλλά και εσωτερικά έγγραφα που περιήλθαν σε γνώση του Forbes.
Ωστόσο, η διακίνηση πλαστών μετρητών ξεπερνά κάθε κόκκινη γραμμή. Οι επίσημοι κανόνες περιεχομένου του TikTok ορίζουν ρητά την αφαίρεση αναρτήσεων που σχετίζονται με πλαστά νομίσματα. Παράλληλα, οι οδηγίες κοινότητας για τα βίντεο των χρηστών, καθώς και η πολιτική για τους διαφημιζόμενους, απαγορεύουν αυστηρά την εμπορία παραχαραγμένων χρημάτων και την πλαστογραφία.
Οι υαίτιοι συνέχισαν να αγοράζουν νέο διαφημιστικό χώρο για την προώθηση πλαστού χρήματος. Οι διαφημιζόμενοι στην πλατφόρμα διατηρούν τη δυνατότητα να δημοσιεύουν σωρεία καταχωρίσεων που καταστρατηγούν τους περιορισμούς περιεχομένου, εφόσον δεν προσκρούουν στις ελάχιστες κόκκινες γραμμές που επιφέρουν τον άμεσο αποκλεισμό.
Η ιδιοκτήτρια εταιρεία ανακοίνωσε ότι απέκλεισε τους λογαριασμούς που εντόπισε το Forbes, επιβεβαιώνοντας την παραβίαση των κανονισμών της. Σύμφωνα με την ίδια, τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης και οι ομάδες ελέγχου απέβαλαν 16 εκατομμύρια διαφημιζόμενους για παραβιάσεις κατά το πρώτο τρίμηνο του 2026, με το 99,8% αυτών να εξουδετερώνεται προτού καν οι χρήστες προλάβουν να τους καταγγείλουν.
Η πλευρά του TikTok ισχυρίστηκε ότι, σε περιπτώσεις παραβίασης της πολιτικής του, ο Νόμος περί Ψηφιακών Υπηρεσιών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (DSA) επιβάλλει την αφαίρεση τόσο του διαφημιστικού υλικού όσο και του ονόματος του διαφημιζόμενου από το επίσημο αρχείο. Εντούτοις, πλήθος επίμαχων διαφημίσεων δεν εμφανίστηκε στη βιβλιοθήκη ούτε την ημέρα της προβολής τους στον λογαριασμό του Forbes, με την εταιρεία να δικαιολογεί την καθυστέρηση επικαλούμενη χρόνο επεξεργασίας έως και 24 ωρών.
Ανάλογα αιτήματα σχολιασμού εστάλησαν από το Forbes προς το Telegram, συνοδευόμενα από λίστα λογαριασμών που διευκολύνουν την πώληση πλαστού χρήματος. Αν και η πλατφόρμα ανταλλαγής μηνυμάτων δεν εξέδωσε ανακοίνωση, οι δικές της οδηγίες απαγορεύουν ρητά το παράνομο περιεχόμενο και την παραχάραξη.
Η ραγδαία εξάπλωση των λογαριασμών στο TikTok που εμπορεύονται πλαστά μετρητά συμπίπτει με την κατακόρυφη αύξηση της παραχάραξης στο Ηνωμένο Βασίλειο. Σύμφωνα με στοιχεία από την Τράπεζα της Αγγλίας, ο αριθμός των πλαστών λιρών που αποσύρθηκαν από την κυκλοφορία κατά το περασμένο έτος υπερδιπλασιάστηκε, αγγίζοντας τις 200.000 (έναντι 99.000 το 2024), με τη συνολική ονομαστική αξία τους να εκτινάσσεται στα 3,9 εκατομμύρια δολάρια.
Ρεπορτάζ των βρετανικών εφημερίδων The Telegraph και The Sun αποκαλύπτουν ότι ένα νέο κύμα παραχαρακτών προμηθεύεται χρήματα-«αντίγραφα» από εργοστάσια με έδρα την Κίνα και στη συνέχεια επιστρατεύει τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και ιστοσελίδες ηλεκτρονικού εμπορίου για να μεταπωλήσει τις δέσμες των πλαστών χαρτονομισμάτων.
Στο παρελθόν οι παραχαρακτές λειτουργούσαν αυτόνομα τυπογραφεία, ενώ σήμερα προμηθεύονται εξαιρετικής ποιότητας πλαστά χαρτονομίσματα από κινεζικές βιομηχανίες, επισημαίνει ο Ντάριλ Φράιατ. Τα συγκεκριμένα πλαστά μετρητά ενσωματώνουν προηγμένα χαρακτηριστικά ασφαλείας, όπως οι διαφανείς ολογραφικές λωρίδες της σύγχρονης βρετανικής λίρας. «Από τη στιγμή που η παραγωγική μονάδα στην Κίνα εμπορεύεται τα προϊόντα ως κινηματογραφικά αντίγραφα, οι κινεζικές αρχές αδυνατούν να ασκήσουν ποινική δίωξη», εξηγεί ο ίδιος. «Στη συνέχεια, αποστέλλουν τα ολογράμματα ξεχωριστά, αφήνοντας στον εκάστοτε αγοραιστή την ευθύνη για την επικόλλησή τους πάνω στα χαρτονομίσματα».
Στην ευρωπαϊκή ήπειρο, η Europol, η οποία συντονίζει τις διασυνοριακές έρευνες, ανακοίνωσε ότι η αστυνομία κατέσχεσε πλαστά χαρτονομίσματα αξίας 1,3 δισεκατομμυρίων δολαρίων σε ευρείας κλίμακας επιχείρηση στα τέλη του περασμένου έτους, ενώ είχε προηγηθεί κατάσχεση 73 εκατομμυρίων δολαρίων σε ξεχωριστή έρευνα νωρίτερα το 2025. Επιπλέον, η Europol εντόπισε και δέσμευσε 15,6 εκατομμύρια δολάρια σε κινηματογραφικά αντίγραφα χρημάτων («movie money») το 2024. Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ECB) ανακοίνωσε τον Φεβρουάριο τον εντοπισμό 444.000 πλαστών χαρτονομισμάτων σε κυκλοφορία κατά το προηγούμενο έτος.
«Η ποιότητά τους είναι εξαιρετική. Αν παίρνατε ένα από αυτά τα χαρτονομίσματα ως ρέστα σε κατάστημα, δεν θα καταλαβαίνατε το παραμικρό», προειδοποιεί ο ντετέκτιβ Ντάριλ Φράιατ από τη Μονάδα Εγκλημάτων Πνευματικής Ιδιοκτησίας της Αστυνομίας του Λονδίνου (City of London Police). «Θα έπρεπε να το εξετάσει κανείς πολύ σχολαστικά για να εντοπίσει τους επαναλαμβανόμενους σειριακούς αριθμούς».
Δεκάδες πωλητές κινηματογραφικών αντιγράφων χρημάτων δραστηριοποιούνται σε μεγάλες πλατφόρμες ηλεκτρονικού εμπορίου, όπως η Amazon, το eBay, το Etsy και η Alibaba, όπου τα χαρτονομίσματα επισημαίνονται ως πλαστά. Εντούτοις, τον Ιανουάριο, η Alibaba δημοσίευσε ψηφιακό εγχειρίδιο, το οποίο φαίνεται να έχει δημιουργηθεί με τεχνητή νοημοσύνη, υπό τον τίτλο «Οδηγός αγοράς: Πώς να επιλέξετε τα καλύτερα ολογραφικά αυτοκόλλητα για χαρτονομίσματα των 20 λιρών Αγγλίας». Η εταιρεία δεν ανταποκρίθηκε σε αίτημα για σχολιασμό.
Ο ακριβής προσδιορισμός των παραχαρακτών που δρουν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης παραμένει δύσκολος. Σχετικές αναζητήσεις στις βιβλιοθήκες διαφημίσεων της Meta και του YouTube εμφανίζουν ελάχιστες καταχωρίσεις, χρηματοδοτούμενες από την εταιρεία Prop Money Inc. με έδρα το Λος Άντζελες. Πρόκειται για νόμιμο προμηθευτή του Χόλιγουντ, του οποίου τα αντίγραφα μετρητών έχουν χρησιμοποιηθεί σε κινηματογραφικές επιτυχίες, όπως η ταινία «Sinners» του Ράιαν Κούγκλερ, σε μουσικά βίντεο της ραπ σκηνής, καθώς και σε τηλεοπτικά σποτ του Super Bowl.
Αντίθετα, οι ίδιες αναζητήσεις παράγουν πάνω από 116 εκατομμύρια αποτελέσματα στη βιβλιοθήκη διαφημίσεων του TikTok. Τα ευρήματα αυτά, ωστόσο, εμφανίζονται στην πλειονότητά τους άσχετα με το πλαστό χρήμα, περιλαμβάνοντας διαφημιστικές εκστρατείες μεγάλων εταιρειών, όπως η Shopify και η Electronic Arts.
Ο πυρήνας του επιχειρηματικού μοντέλου του TikTok παραμένει η διαφήμιση, αποκομίζοντας κέρδη από κάθε καταχώριση που προβάλλεται στην εφαρμογή. Η μητρική εταιρεία με έδρα το Πεκίνο κατέγραψε έσοδα ύψους 200 δισεκατομμυρίων δολαρίων κατά το προηγούμενο έτος.
Προτιμώμενη πηγή στην Google
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
