Είναι το Μανιφέστο Τσίπρα η απάντηση στην δυστοπία Μητσοτάκη;
Τείνει να γίνει κοινοτοπία: Ενώ η κυβέρνηση Μητσοτάκη καταρρέει κάτω από το βάρος των ανομιών της (πολλαπλά σκάνδαλα) και των αδιεξόδων που συσσώρευσε στα επτά χρόνια της διακυβέρνησης της (πλήρης αποτυχία του επιτελικού κράτους, μείωση του επιπέδου διαβίωσης της πλειονότητας του πληθυσμού παρά τις συνθήκες ανάπτυξης), εντούτοις η εναλλακτική ακόμη δεν έχει προκύψει.
Τουλάχιστον εάν πιστέψουμε τις μετρήσεις της κοινής γνώμης, που όμως και αυτές με την σειρά τους θα είναι ξεπερασμένες μέσα στον μήνα όταν τα τρία κόμματα, Καρυστιανού, Τσίπρα, Σαμαρά κατέβουν στο πολιτικό πεδίο. Οι καταγραφές που γίνονται είναι στατικές και δεν περιλαμβάνουν την δυναμική των τριών νέων κομμάτων και την περαιτέρω ρευστοποίηση του πολιτικού σκηνικού και των συσχετισμών μεταξύ των κομμάτων που αντικειμενικά θα επιφέρουν.
Κυβερνώσα Αριστερά και Δεξιά
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο το κείμενο «Η Κυβερνώσα Αριστερά της Νέας Εποχής. Μανιφέστο για τη Συμπαράταξη της Σοσιαλδημοκρατίας, της Ριζοσπαστικής Αριστεράς και της Πολιτικής Οικολογίας», που δόθηκε στην δημοσιότητα και περιγράφει το ευρύτερο θεωρητικό, ιδεολογικό και πολιτικό πλαίσιο του υπό ίδρυση κόμματος Τσίπρα, παράγει ήδη αποτελέσματα καθώς προκαλεί διάλογο.
Οι συγγραφείς του, η ομάδα εργασίας του Ινστιτούτου Τσίπρα, στο περίπου 7.500 λέξεων κείμενο, καταπιάνονται με ένα δύσκολο εγχείρημα. Επιχειρούν να επανατοποθετήσουν την έννοια της Αριστεράς στην θεωρητική της σύλληψη και συνάμα να την προσδιορίσουν στο διεθνές πλαίσιο της επέλασης της Νέας Δεξιάς, σε συνδυασμό και με τις ελληνικές ιδιομορφίες της “κυβερνώσας” παράδοσής της. Δύσκολα πράγματα.
Επισημαίνουν μεν ότι «η διάκριση Αριστεράς-Δεξιάς όχι μόνο δεν είναι ξεπερασμένη όπως διατείνονται ορισμένοι, στρώνοντας ουσιαστικά το δρόμο για την άκρα δεξιά, αλλά είναι πιο επίκαιρη από ποτέ, καθώς αποτυπώνει τις συγκρουόμενες απαντήσεις στα κρίσιμα προβλήματα της εποχής». Ωστόσο ο καθορισμός του τι είναι Δεξιά, τι είναι Αριστερά, είναι διαρκώς ζητούμενο σε κάθε εποχή, δίχως προφανώς η διερεύνηση να απομακρύνεται από το “οντολογικό” δίπολο ισότητας και ελευθερίας, όπως το αναλύει στο βιβλίο του ο Νορμπέρτο Μπόμπιο.
Άλλωστε η διάκριση δεξιά-αριστερά δεν μπορεί να υπερβεί τον νεοφιλελευθερισμό σαν “Νέα σκέψη του κόσμου” σύμφωνα με τους Νταρντό και Λαβάλ. Μία σκέψη που εμπεδώνει τον “καπιταλιστικό ρεαλισμό” όπως απέδωσε ο Μαρκ Φίσερ την απόφανση του Σλάβοι Ζίζεκ ότι “είναι πιο εύκολο να φανταστείς το τέλος του κόσμου παρά το τέλος του καπιταλισμού”. Μέχρι στιγμής ο νεοφιλελευθερισμός ως η τεχνική της διακυβέρνησης που έχει έσχατη αρχή του τον ανταγωνισμό και συνδέεται με τους νέους όρους της βιοπολιτικής και βιοεξουσίας που περιέγραψε ο Μισέλ Φουκώ και συνεχώς εξελίσσονται, δεν έχει βρει την αριστερή απάντησή του. Σίγουρα πάντως δεν είναι αριστερό να αρνείσαι την βιολογική ύπαρξη των δύο φύλων (όχι τον οποιοδήποτε αυτοπροσδιορισμό του ατόμου) ή να θεωρείς ότι η παγκόσμια και ελληνική διαχείριση της πανδημίας ήταν δέουσα πολιτική αντιμετώπιση. Αυτά είναι δεν είναι “αριστερά” είναι παράδοση άνευ όρων στον αντίπαλο.
Το Μανιφέστο αν και δεν πιάνει τον μίτο των μεγάλων μαρξικών και μαρξιστικών παραδόσεων εντούτοις δείχνει να απομακρύνεται από τον ακραίο δικαιωματισμό (κάποιες περιορισμένες αναφορές στην συμπερίληψη μόνο) και τη woke ατζέντα που εν πολλοίς υπήρξε η ταφόπλακα της σύγχρονης διεθνούς Αριστεράς και οδήγησε στην επικράτηση της Νέας Δεξιάς στην συλλογική Δύση.
Πολλαπλασιασμός αντί για διαίρεση
Θα ήταν ίσως υπερβολικό να απαιτήσει κανείς από τους καλούς Έλληνες στοχαστές να απαντήσουν σε ένα παρόμοιο ερώτημα. Είναι τολμηρό και μόνο που καταπιάνονται. Άλλωστε έχει πιο άμεσα και πρακτικά ερωτήματα να απαντήσει το Μανιφέστο που ανοίγει τον δρόμο για το πολιτικό εγχείρημα του Αλέξη Τσίπρα. Κυρίως το πώς δημιουργείς έναν νέο πολιτικό χώρο μέσα από την σύνθεση – και όχι απλή άθροιση- της σοσιαλδημοκρατίας, της Αριστεράς και της πολιτικής οικολογίας που είναι διαχρονικά τα βασικά ρεύματα.
Η απάντηση που επιχειρούν είναι περιγραφική: «η σοσιαλδημοκρατία οφείλει να απομακρυνθεί από τις λογικές διαχείρισης και να συναντηθεί με το πνεύμα του ριζοσπαστισμού στην αντιμετώπιση των ανισοτήτων και της διαφθοράς. Η ριζοσπαστική και ανανεωτική Αριστερά να επεξεργαστεί ρεαλιστικές και εφαρμόσιμες πολιτικές για την παραγωγική ανασυγκρότηση και τη θεσμική ανασύνταξη της χώρας. Η πολιτική οικολογία να ενσωματωθεί στον πυρήνα ενός νέου μοντέλου ανάπτυξης που θα συνδυάζει βιωσιμότητα, ενεργειακή ασφάλεια και κοινωνική δικαιοσύνη».
Το ότι θέτουν και επιχειρούν να απαντήσουν στο ερώτημα “ρήξη ή μεταρρύθμιση;” δείχνει ότι αν μη τι άλλο έχουν διαίσθηση των προβλημάτων που θα αντιμετωπίσει η κυβέρνηση που θα διαδεχθεί την κατάρρευση του καθεστώτος Μητσοτάκη.
Σε κάθε περίπτωση το Μανιφέστο επιχειρεί μία σύνθεση των δυνάμεων της ευρύτερης Κεντροαριστεράς, κάτι που έχει απορρίψει το ΠΑΣΟΚ που δεν απομακρύνεται από το μοντέλο Μητσοτάκη (φυσικά δίχως την διαφθορά και την παρακμή του) και επιδιώκει απλώς να είναι δεύτερο στις εκλογές. Παράλληλα το Μανιφέστο ανοίγει μία ευρύτερη συζήτηση κατ’ αρχήν στον προοδευτικό χώρο, ενώ θα ήταν ενδιαφέρον να ακολουθήσει και η αντιπαράθεση με την καθ’ ημάς Νέα Δεξιά.
Η μέχρι στιγμής αντίδραση της κυβέρνησης είναι ενδεικτική. Το Μαξίμου και η ΝΔ αποφεύγουν να απαντούν στις κινήσεις του Αλέξη Τσίπρα (κάτι που έκαναν στο ξεκίνημά του) και αναδεικνύουν το ΠΑΣΟΚ και τον Νίκο Ανδρουλάκη. Ίσως επιλέγουν αντίπαλο.
Προτιμώμενη πηγή στην Google
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
