Επαναπροσέγγιση των αμυντικών σχέσεων ΕΕ
Ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο επανεκκίνησης των προσπαθειών για στενότερη αμυντική συνεργασία του Ηνωμένου Βασιλείου με την Ευρωπαϊκή Ένωση, μετά το αδιέξοδο που σημειώθηκε πέρυσι στις συνομιλίες για τη συμμετοχή της χώρας στο ευρωπαϊκό πρόγραμμα δανειοδότησης SAFE.
Μιλώντας σε δημοσιογράφους κατά τη διάρκεια επίσκεψής του στην Κίνα, ο Στάρμερ δήλωσε ότι προσδοκά «κάποια πρόοδο» σε ζητήματα αμυντικών δαπανών, δυνατοτήτων και συνεργασίας μεταξύ της Βρετανίας και των ευρωπαϊκών χωρών, είτε μέσω του SAFE (Security Action for Europe) είτε μέσω άλλων πρωτοβουλιών. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, η ενίσχυση της κοινής προσπάθειας απαιτεί να εξεταστούν εκ νέου σχήματα όπως το SAFE, προκειμένου να διαπιστωθεί αν υπάρχει τρόπος για πιο στενή σύμπραξη.
Οι διαπραγματεύσεις για τη συμμετοχή του Ηνωμένου Βασιλείου στο ευρωπαϊκό δανειακό πρόγραμμα για κοινές αμυντικές προμήθειες κατέρρευσαν τον Νοέμβριο, λόγω διαφωνιών σχετικά με το οικονομικό κόστος που θα κληθεί να αναλάβει το Λονδίνο. Η αποτυχία αυτή προκάλεσε δυσαρέσκεια τόσο σε στελέχη των Εργατικών όσο και σε ευρωπαϊκές κυβερνήσεις που επιθυμούν να αποδείξουν ότι η Βρετανία μπορεί να προσεγγίσει εκ νέου την ΕΕ μετά το Brexit.
Προς το παρόν, το Ηνωμένο Βασίλειο έχει πρόσβαση στο SAFE ως τρίτη χώρα, χωρίς όμως τα πλήρη δικαιώματα συμμετοχής που είχαν αρχικά συζητηθεί. Αν και στο παρελθόν τόσο ο πρέσβης της ΕΕ στο Λονδίνο Πέδρο Σεράνο όσο και Βρετανοί αξιωματούχοι είχαν αφήσει να εννοηθεί ότι θα μπορούσε να υπάρξει νέος γύρος διαπραγματεύσεων, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ξεκαθάρισε ότι δεν εξετάζεται αυτή τη στιγμή η δημιουργία δεύτερου ταμείου SAFE.
Η Ουκρανία ως… εναλλακτική
Παράλληλα, ως εναλλακτικό πεδίο συνεργασίας προβάλλει το ευρωπαϊκό δάνειο ύψους 90 δισ. ευρώ για τη στήριξη της Ουκρανίας, στο οποίο αρκετά κράτη-μέλη, όπως η Ολλανδία, θα ήθελαν να συμμετάσχει και το Ηνωμένο Βασίλειο.
Ωστόσο, ορισμένες χώρες, με επικεφαλής τη Γαλλία, έχουν θέσει το ζήτημα οικονομικής συνεισφοράς των τρίτων χωρών, υποστηρίζοντας ότι δεν είναι δίκαιο να μην καταβάλλουν τίποτα τη στιγμή που τα κράτη-μέλη επιβαρύνονται με τόκους. Βρετανοί αξιωματούχοι, πάντως, τονίζουν ότι το συγκεκριμένο ενδεχόμενο δεν αποτελεί αντικείμενο ενεργής συζήτησης, υπενθυμίζοντας ότι το Λονδίνο έχει ήδη δεσμεύσει συνολικά 21,8 δισ. λίρες για τη στήριξη της Ουκρανίας σε στρατιωτικό και οικονομικό επίπεδο.
Στο μεταξύ, οι Ευρωπαίοι επίτροποι Μάρος Σέφτσοβιτς και Βάλντις Ντομπρόβσκις επισκέπτονται το Λονδίνο για επαφές με Βρετανούς υπουργούς, ενόψει της δεύτερης συνόδου κορυφής ΕΕ–Ηνωμένου Βασιλείου που έχει προγραμματιστεί για αργότερα μέσα στη χρονιά. Οι συνομιλίες αναμένεται να επικεντρωθούν κυρίως στο εμπόριο.
Η δήλωση Στάρμερ
Καθώς αποχωρούσε από την Κίνα, ο Στάρμερ επανέλαβε την πρόθεσή του να «έρθει πιο κοντά» στην Ευρωπαϊκή Ένωση, όχι μόνο σε θέματα άμυνας και ασφάλειας, αλλά και στους τομείς της ενέργειας, των εκπομπών και του εμπορίου. Αναφερόμενος στη νέα σύνοδο κορυφής που προγραμματίζεται για την άνοιξη, σημείωσε ότι η βρετανική κυβέρνηση επιδιώκει να προχωρήσει πέρα από τα συμφωνηθέντα του προηγούμενου έτους, με μια σταδιακή αλλά ουσιαστική εμβάθυνση των σχέσεων.
