Επιχείρηση «ηρεμήστε τον Τραμπ» στην Άγκυρα

Με τις πληγές από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή ακόμη ανοιχτές και τις διατλαντικές σχέσεις να δοκιμάζονται όσο ποτέ άλλοτε τα τελευταία χρόνια, οι ηγέτες του ΝΑΤΟ συναντώνται την ερχόμενη εβδομάδα στην Άγκυρα σε μια Σύνοδο που θα έχει έναν βασικό στόχο: να αποδείξουν ότι η Συμμαχία παραμένει ενωμένη, παρά τις εντάσεις με τον Ντόναλντ Τραμπ.

Οι Ευρωπαίοι προσέρχονται αποφασισμένοι να δείξουν ότι αυξάνουν τις αμυντικές δαπάνες και αναλαμβάνουν μεγαλύτερο βάρος για την ασφάλεια της ηπείρου, την ώρα που η Ουάσιγκτον μειώνει σταδιακά τη στρατιωτική της παρουσία στην Ευρώπη.

Στόχος η αποκλιμάκωση με τον Τραμπ

Στη διήμερη Σύνοδο, που θα πραγματοποιηθεί την Τρίτη και την Τετάρτη στην τουρκική πρωτεύουσα, θα συμμετάσχουν ο Αμερικανός πρόεδρος και οι ηγέτες των υπόλοιπων 31 κρατών-μελών της Συμμαχίας.

Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, επιδιώκει να αναδείξει ότι οι ευρωπαϊκές χώρες τηρούν πλέον τις δεσμεύσεις τους για σημαντική αύξηση των αμυντικών δαπανών, ενώ αναμένεται να ανακοινωθούν νέες συμφωνίες εξοπλιστικών προγραμμάτων συνολικής αξίας δεκάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων.

Παράλληλα, οι ηγέτες αναμένεται να επαναβεβαιώσουν τη συνέχιση της στρατιωτικής στήριξης προς την Ουκρανία, με τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι να συμμετέχει στο επίσημο δείπνο που θα παραθέσει ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Η σκιά του Ιράν και της Γροιλανδίας

Παρά τις προσπάθειες για ένα ήρεμο κλίμα, Ευρωπαίοι αξιωματούχοι παραδέχονται ότι η Σύνοδος διεξάγεται σε ιδιαίτερα δύσκολη συγκυρία.

Οι σχέσεις Ουάσιγκτον – Ευρώπης επιβαρύνθηκαν σημαντικά μετά τον πόλεμο με το Ιράν, καθώς αρκετές ευρωπαϊκές κυβερνήσεις διαφώνησαν με την αμερικανική στρατιωτική επιχείρηση, ενώ έντονη δυσφορία προκάλεσαν και οι επανειλημμένες δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ περί προσάρτησης της Γροιλανδίας, η οποία ανήκει στη Δανία, επίσης μέλος του ΝΑΤΟ.

Μάλιστα, μόλις την Πέμπτη ο Αμερικανός πρόεδρος επανέφερε τις αιχμές του, υποστηρίζοντας ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες δαπανούν υπερβολικά ποσά για την προστασία των συμμάχων τους χωρίς να αποκομίζουν ανάλογα οφέλη.

Η Ευρώπη επιχειρεί να αποδείξει ότι αναλαμβάνει μεγαλύτερο βάρος

Ο Μαρκ Ρούτε επιμένει ότι η εικόνα αυτή αλλάζει. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι ευρωπαϊκές χώρες και ο Καναδάς αύξησαν τις αμυντικές τους δαπάνες κατά περίπου 90 δισ. δολάρια μέσα στο 2025, ξεπερνώντας συνολικά τα 570 δισ. δολάρια.

Η νέα στρατηγική του ΝΑΤΟ προβλέπει ότι έως το 2035 τα κράτη-μέλη θα διαθέτουν το 3,5% του ΑΕΠ τους για βασικές αμυντικές δαπάνες, όπως εξοπλισμούς και στρατιωτικές δυνάμεις, ενώ επιπλέον 1,5% του ΑΕΠ θα κατευθύνεται σε τομείς όπως η κυβερνοασφάλεια και οι κρίσιμες υποδομές.

Όπως υπογραμμίζει ο Ρούτε, στόχος είναι να υπάρξει μια πιο ισορροπημένη κατανομή των ευθυνών μεταξύ Ευρώπης και Ηνωμένων Πολιτειών.

Οι αμερικανικές περικοπές προκαλούν ανησυχία

Οι ευρωπαϊκές πρωτεύουσες ανησυχούν ιδιαίτερα για τη σταδιακή μείωση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στην Ευρώπη.

Η κυβέρνηση Τραμπ έχει ήδη ανακοινώσει αποχώρηση στρατευμάτων, περιορισμό των αμερικανικών δυνάμεων που συμμετέχουν στα αμυντικά σχέδια του ΝΑΤΟ, αλλά και εξάμηνη επανεξέταση της συνολικής στρατιωτικής παρουσίας των ΗΠΑ στην ευρωπαϊκή ήπειρο.

Διπλωμάτες εκτιμούν ότι η Συμμαχία παραμένει ισχυρή, αλλά παραδέχονται ότι οι τελευταίοι μήνες άφησαν εμφανή σημάδια στις διατλαντικές σχέσεις.

Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή ως απρόβλεπτος παράγοντας

Το μεγαλύτερο άγχος των διοργανωτών είναι ότι η εύθραυστη εκεχειρία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν μπορεί να διαταραχθεί οποιαδήποτε στιγμή.

Μια νέα στρατιωτική κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή θα μπορούσε να επισκιάσει πλήρως τη Σύνοδο, ενώ Ευρωπαίοι αξιωματούχοι δεν αποκλείουν ο Ντόναλντ Τραμπ να επαναφέρει τις επικρίσεις του προς τους συμμάχους για τη στάση τους κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης.

Παράλληλα, οι προσωπικές σχέσεις του Αμερικανού προέδρου με αρκετούς Ευρωπαίους ηγέτες, μεταξύ των οποίων η Τζόρτζια Μελόνι και ο απερχόμενος Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ, έχουν επιδεινωθεί μετά τον πόλεμο, δημιουργώντας επιπλέον αβεβαιότητα για το κλίμα των συνομιλιών.

Η μεγάλη δοκιμασία της Συμμαχίας

Παρά τις δυσκολίες, στο ΝΑΤΟ επικρατεί συγκρατημένη αισιοδοξία ότι οι ηγέτες θα αποφύγουν μια ανοιχτή σύγκρουση.

Όπως σχολιάζει χαρακτηριστικά ανώτερος διπλωμάτης της Συμμαχίας, «οι ηγέτες γνωρίζουν τι διακυβεύεται». Και αν οι εντάσεις ξεφύγουν, προσθέτει με δόση χιούμορ, υπάρχει πάντα ο «σύμβουλος γάμου» της Συμμαχίας, ο Μαρκ Ρούτε, για να εξομαλύνει την κατάσταση.

Η Σύνοδος της Άγκυρας αναμένεται έτσι να αποτελέσει όχι μόνο τεστ συνοχής απέναντι στη Ρωσία, αλλά και κρίσιμη δοκιμασία για το κατά πόσο οι διατλαντικές σχέσεις μπορούν να αντέξουν μια νέα περίοδο έντονων γεωπολιτικών ανακατατάξεων.

Προτιμώμενη πηγή στην Google

Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.