Για πρώτη φορά οι αστρονόμοι μετρούν την ασύλληπτη ισχύ και ταχύτητα των πίδακων μαύρης τρύπας

Για πρώτη φορά, οι επιστήμονες μέτρησαν την στιγμιαία, ασύλληπτη ισχύ των πίδακων που εκτοξεύονται από μια μαύρη τρύπα. Η ισχύς αυτών των πίδακων από αυτό το σχετικά κοντινό σύστημα μαύρης τρύπας και άστρου ισοδυναμεί με 10.000 ήλιους, ανέφερε διεθνής ερευνητική ομάδα την Πέμπτη. Οι επιστήμονες κατέγραψαν επίσης την ταχύτητα των πίδακων: περίπου 540 εκατομμύρια χιλιόμετρα/ώρα, δηλαδή περίπου το μισό της ταχύτητας του φωτός.

Σε απόσταση 7.200 ετών φωτός, το Cygnus X-1 φιλοξενεί όχι μόνο μια μαύρη τρύπα (την πρώτη που ανακαλύφθηκε πριν από περισσότερο από μισό αιώνα), αλλά και ένα μπλε υπεργίγαντα αστέρα, τον μόνιμο συνοδό της. Ένα έτος φωτός αντιστοιχεί σε σχεδόν 9,7 τρισεκατομμύρια χιλιόμετρα.

Ο Steve Prabu από το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης και η ομάδα του βασίστηκαν σε 18 χρόνια υψηλής ανάλυσης ραδιοφωνικών παρατηρήσεων από ένα παγκόσμιο δίκτυο τηλεσκοπίων. Πραγματοποίησε την έρευνα όσο βρισκόταν στο Πανεπιστήμιο Curtin της Αυστραλίας, το οποίο ηγήθηκε της μελέτης που δημοσιεύτηκε στο Nature Astronomy.

Ο Prabu και οι συνεργάτες του κατάφεραν να μετρήσουν τη δυναμική ισχύ αυτών των «χορευτικών πίδακων», όπως τους αποκαλεί, καθώς ωθούνταν σε αντίθετες κατευθύνσεις από τον αστρικό άνεμο. Οι υπολογισμοί βασίστηκαν στο πόσο καμπυλώνονταν οι πίδακες από τον άνεμο του άστρου, καθώς και σε υπολογιστικά μοντέλα.
Μέχρι τώρα, η ισχύς των πίδακων μιας μαύρης τρύπας μπορούσε να εκτιμηθεί μόνο ως μέσος όρος σε χρονικές κλίμακες δεκάδων χιλιάδων ετών, σύμφωνα με τους ερευνητές.

Ο Prabu τόνισε ότι ένα βασικό εύρημα είναι πως το 10% της ενέργειας που απελευθερώνεται καθώς η ύλη πέφτει προς τη μαύρη τρύπα μεταφέρεται μέσω των πίδακων.
Αν και σχετικά μικρή σε σύγκριση με άλλες μαύρες τρύπες, αυτή στο Cygnus X-1 απορροφά συνεχώς αέρια από το συνοδό άστρο καθώς περιφέρονται το ένα γύρω από το άλλο. Το δυαδικό αυτό σύστημα, που ανακαλύφθηκε τη δεκαετία του 1960, βρίσκεται στον αστερισμό του Κύκνου στον Γαλαξία μας.

Ο υπεργίγαντας αστέρας τροφοδοτεί τη μαύρη τρύπα με υλικό, δίνοντάς της «κάτι να ‘φάει’ και να εκτοξεύσει ως πίδακες», όπως ανέφερε ο Prabu σε email. Αυτοί οι πίδακες μπορούν να βοηθήσουν τους επιστήμονες να κατανοήσουν καλύτερα πώς οι μαύρες τρύπες επηρεάζουν τη διαμόρφωση των γαλαξιών και άλλων κοσμικών δομών μέσω μεγάλων κρουστικών κυμάτων και αναταράξεων.

Ο Prabu σκοπεύει να εφαρμόσει παρόμοιες τεχνικές και σε άλλες μαύρες τρύπες. «Θα ήταν συναρπαστικό να μετρήσουμε την ισχύ των πίδακων σε πολλά περισσότερα συστήματα», δήλωσε.

Πηγή: skai.gr

Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.