Γιατί η Τεχνητή Νοημοσύνη «απειλεί» περισσότερο τις γυναίκες

Τoυ Κωνσταντίνου Αγραπιδά, γενικού διευθυντή Εργασιακών Σχέσεων, Υγείας, Ασφάλειας και Ένταξης στην Εργασία, στο Υπουργείο Εργασίας, διδάκτορα Παντείου Πανεπιστημίου και απόφοιτου Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης

Η ΤΕΧΝΗΤΗ νοημοσύνη και, ειδικότερα, η Generative AI, δεν αποτελεί πλέον μια τεχνολογία του μέλλοντος.

Είναι ήδη παρούσα στην καθημερινότητα εκατομμυρίων εργαζομένων, μετασχηματίζοντας τον τρόπο με τον οποίο εκτελείται η εργασία, αναδιαμορφώνοντας επαγγέλματα και αλλάζοντας τις δεξιότητες που απαιτεί η αγορά.

Η νέα έκθεση του Διεθνούς Οργανισμού Εργασίας (ILO, 2026) επιβεβαιώνει ότι η επίδραση της τεχνητής νοημοσύνης δεν είναι ομοιόμορφη.

Αντίθετα, πλήττει περισσότερο συγκεκριμένες κατηγορίες εργαζομένων, με τις γυναίκες να εμφανίζονται ως η κοινωνική ομάδα με τη μεγαλύτερη έκθεση στις αλλαγές που φέρνει η νέα
τεχνολογία.

ΑΥΤΟ που αλλάζει είναι κυρίως τα επιμέρους καθήκοντα (tasks) που εκτελεί ένας εργαζόμενος
και όχι απαραίτητα το ίδιο το επάγγελμα.

Ωστόσο, η μετάβαση αυτή δημιουργεί μεγάλες προκλήσεις για όσους εργάζονται σε ειδικότητες όπου σημαντικό μέρος των καθηκόντων μπορεί να αυτοματοποιηθεί ή να εκτελεστεί ταχύτερα με τη βοήθεια μεγάλων γλωσσικών μοντέλων.

Η ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ εικόνα αποτυπώνει το μέγεθος της πρόκλησης. Σύμφωνα με τον ILO, οι απασχολούμενοι παγκοσμίως ανέρχονται σήμερα σε περίπου 3,3 δισεκατομμύρια, ενώ περίπου 834 εκατομμύρια, δηλαδή σχεδόν ένας στους τέσσερις (25%), εργάζονται σε επαγγέλματα που παρουσιάζουν κάποιον βαθμό έκθεσης στην Generative AI.

Η έκθεση αυτή ταξινομείται σε τέσσερα επίπεδα (G1-G4), από χαμηλή έως πολύ υψηλή πιθανότητα μετασχηματισμού των καθηκόντων.

ΙΔΙΑΙΤΕΡΟ ενδιαφέρον παρουσιάζει η διάσταση του φύλου. Τα στοιχεία δείχνουν ότι το 28% των γυναικών, ήτοι 388 εκατ., εργάζεται σε επαγγέλματα με έκθεση στην Generative AI, έναντι 21% των ανδρών που αντιστοιχεί σε 446 εκατ. θέσεις εργασίας.

Με άλλα λόγια, οι γυναίκες εμφανίζουν περίπου 33% μεγαλύτερη πιθανότητα έκθεσης στις επιδράσεις της τεχνητής νοημοσύνης.

Η διαφορά αυτή δεν οφείλεται σε τεχνολογικούς παράγοντες, αλλά στη διάρθρωση της απασχόλησης.

Οι γυναίκες εξακολουθούν να συγκεντρώνονται σε επαγγέλματα διοικητικής υποστήριξης, γραμματειακής εργασίας, λογιστικής, εξυπηρέτησης πελατών και επεξεργασίας πληροφοριών, δηλαδή σε ειδικότητες όπου η Generative AI παρουσιάζει ήδη εντυπωσιακές δυνατότητες αυτοματοποίησης και ενίσχυσης της παραγωγικότητας.

ΕΝΑ ΑΚΟΜΗ ενδιαφέρον εύρημα της έκθεσης είναι ότι η μεγαλύτερη έκθεση δεν εντοπίζεται στις φτωχότερες χώρες, αλλά στις οικονομίες υψηλού εισοδήματος.

Περίπου 34% των εργαζομένων, δηλ. 233 εκατ. θέσεις εργασίας στις ανεπτυγμένες οικονομίες
απασχολούνται σε επαγγέλματα με σημαντική έκθεση στην Generative AI, ενώ στις χώρες χαμηλού εισοδήματος το αντίστοιχο ποσοστό περιορίζεται περίπου στο 11%.

Στις οικονομίες υψηλού εισοδήματος, η έκθεση των γυναικών ανέρχεται στο 41%, έναντι του 28% των ανδρών.

Στην Ευρώπη και την Κεντρική Ασία, η έκθεση στην τεχνητή νοημοσύνη αφορά το 32% των θέσεων εργασίας, που αντιστοιχεί σε 135 εκατ. θέσεις εργασίας, και επηρεάζει το 38% των γυναικών και το 26% των ανδρών.

Η εξήγηση είναι προφανής: οι οικονομίες υψηλού εισοδήματος διαθέτουν πολύ μεγαλύτερο
ποσοστό εργαζομένων σε τομείς όπως η δημόσια διοίκηση, οι χρηματοοικονομικές υπηρεσίες, οι
ασφαλιστικές εταιρείες, η λογιστική, οι επαγγελματικές υπηρεσίες και οι λειτουργίες back office, όπου η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να αναλάβει μεγάλο μέρος των επαναλαμβανόμενων γνωσιακών εργασιών.

Η ΔΙΑΠΙΣΤΩΣΗ αυτή επιβεβαιώνεται και από τη διεθνή βιβλιογραφία. Μελέτες του ΟΟΣΑ, του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ (WEF), του MIT, του Stanford University, του Harvard Business School και του McKinsey Global Institute συγκλίνουν στο ίδιο συμπέρασμα: οι γυναίκες
εξακολουθούν να απασχολούνται δυσανάλογα σε επαγγέλματα που εμφανίζουν τη μεγαλύτερη έκθεση, όπως οι γραμματείς, οι διοικητικοί υπάλληλοι, οι υπάλληλοι γραφείου, οι λογιστικοί βοηθοί, το προσωπικό μισθοδοσίας, οι τραπεζικοί και ασφαλιστικοί υπάλληλοι, οι εργαζόμενοι σε τηλεφωνικά κέντρα και υπηρεσίες εξυπηρέτησης πελατών, οι υπάλληλοι καταχώρισης
δεδομένων (data entry), οι βοηθοί ανθρώπινου δυναμικού, οι βοηθοί μάρκετινγκ, οι νομικοί βοηθοί, οι βοηθοί δημοσιογράφων και οι μεταφραστές απλών κειμένων.

Σε πολλές από αυτές τις ειδικότητες, η συμμετοχή των γυναικών υπερβαίνει το 60% έως 80% του εργατικού δυναμικού στις χώρες του ΟΟΣΑ, ενώ παραμένουν υποεκπροσωπούμενες στα επαγγέλματα που σχετίζονται με την τεχνητή νοημοσύνη, αντιμετωπίζοντας έτσι μεγαλύτερους κινδύνους αλλά λιγότερες ευκαιρίες από αυτήν την τεχνολογική μετάβαση.

Η ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ πρόκληση, επομένως, δεν είναι μόνο η ανεργία αλλά η αναδιάρθρωση των δεξιοτήτων.

Οι εργαζόμενοι που θα αξιοποιήσουν αποτελεσματικά την τεχνητή νοημοσύνη αναμένεται να αυξήσουν σημαντικά την παραγωγικότητά τους και να αποκτήσουν ανταγωνιστικό πλεονέκτημα.

Αντίθετα, όσοι δεν επενδύσουν στην απόκτηση νέων γνώσεων, κινδυνεύουν να δουν τις θέσεις τους να υποβαθμίζονται ή να περιορίζονται οι επαγγελματικές τους προοπτικές.

Η μετάβαση, λοιπόν, δεν αφορά την αντικατάσταση επαγγελμάτων (job replacement), αλλά τον μετασχηματισμό των καθηκόντων (task transformation).

ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ αυτό, η διεθνής βιβλιογραφία αναδεικνύει μια νέα γενιά δεξιοτήτων που θεωρούνται κρίσιμες για όλους τους εργαζόμενους και ιδιαίτερα για όσους απασχολούνται σε επαγγέλματα υψηλής έκθεσης.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται ο AI Literacy (κατανόηση της λειτουργίας της τεχνητής νοημοσύνης), το Prompt Engineering, το Data Literacy, η διαχείριση ψηφιακών έργων (Digital Project Management), η βασική γνώση κυβερνοασφάλειας (Cybersecurity Awareness), η αποτελεσματική συνεργασία ανθρώπου και AI (Human-AI Collaboration), η κατανόηση της δεοντολογίας και των προκαταλήψεων των αλγορίθμων (AI Ethics), η κριτική σκέψη (Critical Thinking), οι επικοινωνιακές δεξιότητες και, κυρίως, η διαρκής μάθηση (Continuous Learning).

ΠΑΡΑΛΛΗΛΑ, αναδεικνύεται ως αναγκαιότητα η έγκαιρη, συστηματική και διεθνώς πιστοποιημένη αναβάθμιση των δεξιοτήτων και η διεθνής αγορά εργασίας στρέφεται ολοένα περισσότερο σε πιστοποιήσεις που αποδεικνύουν πρακτική ικανότητα αξιοποίησης της AI.

Προγράμματα όπως τα Microsoft AI Skills, Microsoft Copilot, Google AI Essentials, Google Cloud Generative AI, IBM AI Foundations, AWS AI Practitioner, Microsoft Azure AI Fundamentals (AI 900), Oracle AI Foundations, NVIDIA Deep Learning Institute, Cisco AI, καθώς και τα LinkedIn Learning – Generative AI Professional Certificates, αποκτούν ολοένα και μεγαλύτερη αξία.

Σημαντικό ρόλο διαδραματίζουν επίσης πιστοποιήσεις στη διαχείριση δεδομένων, όπως το Microsoft Power BI Data Analyst και το Tableau Desktop Specialist, οι οποίες συνδυάζονται αποτελεσματικά με εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης.

Ωστόσο η κρίσιμη δεξιότητα είναι η ικανότητα διαρκούς προσαρμογής.

Προτιμώμενη πηγή στην Google

Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.