Γιατί το χτύπημα στο Ιράν δεν θα ρίξει το καθεστώς
Το πώς θα επιλέξει ο Ντόναλντ Τραμπ να στείλει μήνυμα στην Τεχεράνη, παραμένει πάντα απρόβλεπτο. Ωστόσο αυτό που έχει γίνει σαφές τις τελευταίες ώρες είναι πως όλοι του επισημαίνουν ότι ένα στρατιωτικό πλήγμα στο Ιράν θα είχε τα αντίθετα από τα επιδιωκόμενα αποτελέσματα.
Σύμφωνα με ρεπορτάζ της Wall Street Journal ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έχει ενημερωθεί από τους συμβούλους του ότι μια μεγάλης κλίμακας στρατιωτική επίθεση κατά του Ιράν δεν θα οδηγούσε κατ’ ανάγκην στην κατάρρευση του καθεστώτος.
Αντιθέτως μπορεί να συσπείρωνε δυνάμεις γύρω από το καθεστώς και να πυροδοτούσε έναν ευρύτερο περιφερειακό πόλεμο, σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους.
Κατά τις ίδιες πηγές, ο Λευκός Οίκος εκτιμά ότι για να πραγματοποιηθεί ένα τέτοιο πλήγμα –και ταυτόχρονα να προστατευθούν οι αμερικανικές δυνάμεις και σύμμαχοι όπως το Ισραήλ– θα απαιτούνταν σημαντικά ενισχυμένη στρατιωτική παρουσία στη Μέση Ανατολή.
Το συμπέρασμα των επιτελείων είναι πως ακόμη και μια εκτεταμένη εκστρατεία βομβαρδισμών δύσκολα θα έριχνε το ιρανικό καθεστώς, ενώ αντιθέτως θα μπορούσε να οδηγήσει σε γενικευμένη σύγκρουση.
«Κόκκινη γραμμή» οι εκτελέσεις διαδηλωτών
Ο Τραμπ δεν έχει λάβει οριστική απόφαση για το εύρος μιας ενδεχόμενης επίθεσης, ωστόσο ζήτησε να υπάρχουν διαθέσιμα στρατιωτικά μέσα, ώστε να μπορεί να κινηθεί άμεσα εφόσον το κρίνει απαραίτητο. Η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Κάρολιν Λέβιτ, δήλωσε ότι «ο πρόεδρος και η ομάδα του έχουν καταστήσει σαφές στο ιρανικό καθεστώς πως, αν συνεχιστούν οι δολοφονίες, θα υπάρξουν σοβαρές συνέπειες».
Σύμφωνα με την ίδια, οι ΗΠΑ είχαν πληροφορίες ότι το Ιράν σχεδίαζε την εκτέλεση έως και 800 ανθρώπων – κάτι που τελικά δεν συνέβη. Ο Τραμπ εμφανίστηκε ικανοποιημένος από τις ενδείξεις ότι οι εκτελέσεις διαδηλωτών δεν θα προχωρήσουν, αφήνοντας να εννοηθεί πως όσο περιορίζεται η καταστολή, τόσο μειώνονται οι πιθανότητες άμεσης στρατιωτικής δράσης.
Άραβες και Τούρκοι λένε «όχι»
Ιρανοί αξιωματούχοι, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές που επικαλείται η WSJ, προειδοποίησαν κυβερνήσεις της περιοχής –μεταξύ άλλων την Τουρκία, το Κατάρ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Ομάν– ότι σε περίπτωση επίθεσης θα υπάρξουν πλήγματα σε αμερικανικές βάσεις.
Πιθανότερος στόχος θεωρείται η μεγάλη βάση των ΗΠΑ στο Κατάρ, την οποία η Τεχεράνη έχει απειλήσει και στο παρελθόν. Για προληπτικούς λόγους, μέρος του αμερικανικού προσωπικού έχει ήδη μετακινηθεί εκτός της βάσης.
Παράλληλα, βασικοί περιφερειακοί σύμμαχοι –μεταξύ τους η Τουρκία, το Κατάρ και η Σαουδική Αραβία– φέρονται να πιέζουν τον Τραμπ να αποφύγει στρατιωτικό χτύπημα. Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν δήλωσε ότι εργάζεται για να αποτραπεί μια στρατιωτική κλιμάκωση, τονίζοντας πως «δεν θέλουμε παρέμβαση».
Επιφυλακτικός και ο Νετανιάχου
Ακόμη και ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου φέρεται να ζήτησε από τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ να αναβάλει πιθανά σχέδια για αμερικανικό πλήγμα στο Ιράν.
Σύμφωνα με ρεπορτάζ των NYT ο Τραμπ και ο Νετανιάχου συζήτησαν χθες για το θέμα, την ίδια ημέρα που ο Τραμπ ανακοίνωσε ότι είχε ακούσει «με βάση τα βάσιμα στοιχεία» ότι οι δολοφονίες διαδηλωτών στο Ιράν είχαν σταματήσει, υποχωρώντας φαινομενικά από τις πρόσφατες απειλές του για επίθεση.
Μετά το ρεπορτάζ των New York Times, το ισραηλινό Channel 12 αναφέρει ότι μετά από μια σειρά διαβουλεύσεων κατά τη διάρκεια της νύχτας στο στρατιωτικό αρχηγείο της Κίρια, το Ισραήλ ενημέρωσε τις ΗΠΑ ότι ενώ υποστηρίζει οποιαδήποτε απόφαση των ΗΠΑ, δεν πιέζει προς το παρόν για πλήγμα.
Ενίσχυση δυνάμεων και «αγώνας με τον χρόνο»
Την ίδια ώρα, το Πεντάγωνο αναμένεται να διατάξει τη μετακίνηση του αεροπλανοφόρου USS Abraham Lincoln από τη Θάλασσα της Νότιας Κίνας προς τη Μέση Ανατολή – ένα ταξίδι που εκτιμάται ότι θα διαρκέσει περίπου μία εβδομάδα.
Οι εσωτερικές συζητήσεις στον Λευκό Οίκο αποτυπώνουν το δίλημμα της αμερικανικής ηγεσίας: πώς να επιβάλει την «κόκκινη γραμμή» της μαζικής καταστολής στο Ιράν, χωρίς να σύρει τις ΗΠΑ σε έναν πόλεμο χωρίς σαφή και γρήγορη νίκη. Όπως σημειώνουν Αμερικανοί και περιφερειακοί αξιωματούχοι, ο Τραμπ ενδέχεται να κερδίζει χρόνο, καθώς οι στρατιωτικές προετοιμασίες εξελίσσονται και η κατάσταση στο εσωτερικό του Ιράν παραμένει ρευστή.
