Η διχασμένη ΕΕ αποφάσισε παράταση κυρώσεων στη Ρωσία

Την Τρίτη 23 Σεπτεμβρίου, οι πρωτεύουσες των χωρών μελών της ΕΕ κατέληξαν σε συμφωνία για την παράταση των κυρώσεων κατά της Ρωσίας, για τρία ακόμη χρόνια, όμως παράλληλα, αποφάσισαν να αφαιρέσουν από τον κατάλογο των κυρώσεων, τους ρώσους ολιγάρχες, Αλισέρ Ουσμάνοφ και Μιχαήλ Φρίντμαν.

Δημιουργείται επικίνδυνο προηγούμενο

Μετά την ανακοίνωση της απόφασης, ευρωπαίοι διπλωμάτες εξέφρασαν την ανησυχία ότι εξαιτίας της, δημιουργείται επικίνδυνο προηγούμενο, διότι οι διαπραγματεύσεις για τις κυρώσεις της ΕΕ κατά της Ρωσίας, μετατρέπονται σε πεδίο όπου τα κράτη-μέλη της Ένωσης επιχειρούν να εξυπηρετήσουν διαφορετικά εθνικά συμφέροντα.

Η στάση της Γαλλίας και του Λουξεμβούργου

Η Γαλλία ζήτησε με επιμονή, την αφαίρεση του Ουσμάνοφ, επιχειρηματία με καταγωγή από τη Ρωσία και το Ουζμπεκιστάν, από τον κατάλογο των κυρώσεων, επικαλούμενη λόγους «εθνικής ασφάλειας». Σύμφωνα με ευρωπαϊκές διπλωματικές πηγές, το αίτημα του Παρισιού συνδέεται με ενδεχόμενη ανταλλαγή κρατουμένων, στην οποία περιλαμβάνεται γάλλος υπήκοος, ο οποίος έχει καταδικαστεί για κατασκοπεία, στο Αζερμπαϊτζάν.

Αιφνιδιαστικά, εδώ και έναν μήνα, η Γαλλία άρχισε εκστρατεία, ζητώντας την άρση των κυρώσεων εις βάρος του δισεκατομμυριούχου Ουσμάνοφ, ο οποίος δραστηριοποιείται στους κλάδους των εξορύξεων και των τηλεπικοινωνιών. Η «εκστρατεία» της Γαλλίας υπέρ του Ουσμάνοφ εξόργισε πολλές χώρες μέλη της ΕΕ.

Πέραν όμως της Γαλλίας, και το Λουξεμβούργο, ζητούσε εδώ και καιρό, την αφαίρεση του Μιχαήλ Φρίντμαν, από τον κατάλογο των κυρώσεων. Ο μεγαλοεπενδυτής έχει προσφύγει δικαστικά κατά της χώρας, διεκδικώντας πρόσβαση σε περιουσιακά του στοιχεία που έχουν δεσμευτεί από το Λουξεμβούργο μετά από την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία. Η αμερικανική εφημερίδα Washington Post ανέφερε ότι ο ρωσοϊσραηλινός Φρίντμαν προσπαθεί να κρατήσει αποστάσεις από τη ρωσική επιχειρηματική του αυτοκρατορία, στην οποία περιλαμβάνονται μία από τις μεγαλύτερες ιδιωτικές τράπεζες της χώρας, η Alfa-Bank, καθώς και ο ασφαλιστικός κολοσσός AlfaStrakhovanie. Ο Φρίντμαν επέστρεψε στη Μόσχα, από το Λονδίνο, το 2023, αφού είχε βρεθεί αντιμέτωπος με ποινικές κατηγορίες στη Βρετανία, οι οποίες αργότερα αποσύρθηκαν.

Η Σλοβακία στον πυρήνα του διχασμού της ΕΕ για τις κυρώσεις κατά της Μόσχας

Στον πυρήνα όμως του διχασμού της ΕΕ, για την άρση των κυρώσεων εις βάρος των δύο ρώσων ολιγαρχών, οι οποίοι βρίσκονται πολύ κοντά στον ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν, βρίσκεται η φιλορωσική Σλοβακία. Ο Ρόμπερτ Φίτσο, ο φιλορώσος πρωθυπουργός της Σλοβακίας, όπως είχε κάνει στο παρελθόν, και ο πρώην ομόλογός του στην Ουγγαρία, ο επίσης φιλορώσος ακροδεξιός Βίκτορ Όρμπαν, επεχείρησε να ασκήσει πίεση χρησιμοποιώντας το δικαίωμα του βέτο, τη στιγμή κατά την οποία, η ΕΕ έπρεπε να ανανεώσει το καθεστώς των κυρώσεων.

Ζητώντας να αφαιρεθούν τα ονόματα του Ουσμάνοφ και του Φρίντμαν, ο Φίτσο αντιμετώπισε αρχικώς αντιδράσεις. Στη συνέχεια, η Γαλλία συντάχθηκε με τη Σλοβακία, στο αίτημα για τον Ουσμάνοφ, επικαλούμενη λόγους εθνικής ασφάλειας αλλά και ζητήματα διεθνών συμμαχιών.

Η περίπτωση του ολιγάρχη Ουσμάνοφ

Ο Ουσμάνοφ, είναι ένας από τους ισχυρότερους ολιγάρχες της Ρωσίας. Έχει κατά καιρούς βρεθεί στην κορυφή της λίστας με τους πλουσιότερους ανθρώπους της χώρας, ενώ για περισσότερο από μία δεκαετία, ήταν μέτοχος της Άρσεναλ, ιστορικής ποδοσφαιρικής ομάδας της Βρετανίας.

Ο Ουσμάνοφ πλούτισε χάρη στις μετοχές που απέκτησε τη δεκαετία του 1990 στη ρωσική μεταλλευτική βιομηχανία και στη συνέχεια, στην Gazprom, τον ρωσικό κρατικό κολοσσό του φυσικού αερίου. Από το 2022 που επιβλήθηκαν σε βάρος του κυρώσεις από την ΕΕ και τις ΗΠΑ, δίνει μάχη στα ευρωπαϊκά δικαστήρια για την άρση των οικονομικών περιορισμών που υφίσταται.

Για την Ουκρανία, μια απαράδεκτη απόφαση

«Ο Ουσμάνοφ και ο Φρίντμαν συμπεριλήφθηκαν στον κατάλογο των προσώπων που υφίστανται κυρώσεις επειδή αποτελούν τμήμα του καθεστώτος της Ρωσίας, το οποίο διεξάγει επιθετικό πόλεμο κατά της Ουκρανίας. Τι άλλαξε στο μεταξύ; Τίποτε», δήλωσε ο υπουργός Εξωτερικών της Ουκρανίας, Αντρίι Σίμπιχα. «Η αφαίρεσή τους από τον κατάλογο είναι απαράδεκτη και στέλνει το λάθος μήνυμα στη Μόσχα».

Πριν από μια εβδομάδα, ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι είχε απευθύνει σχετική έκκληση στην ΕΕ, ως προς το ενδεχόμενο εξαίρεσης των δυο ρώσων ολιγαρχών από την επιβολή νέων κυρώσεων. Ο Ζελένσκι δεν εισακούστηκε. «Σίγουρα δεν είναι η κατάλληλη στιγμή για την άρση των κυρώσεων, ούτε για την προστασία των ρώσων ολιγαρχών από κυρώσεις, είναι η στιγμή για την Ευρώπη να κάνει δώρα στη Ρωσία», είχε τονίσει.

Για τη Γαλλία, η συμφωνία αποτελεί επιτυχία της ΕΕ

Πάντως, σύμφωνα με τον Μπενζαμέν Αντάντ, υπουργό Ευρωπαϊκών Υποθέσεων της Γαλλίας, η απόφαση συνιστά επιτυχία για την ευρωπαϊκή αλληλεγγύη. «Διατηρούμε πολύ ισχυρό και ενιαίο μέτωπο όσον αφορά τις κυρώσεις κατά της Ρωσίας», δήλωσε ο Αντάντ, στο Politico.

«Γίνονται συζητήσεις αυτού του είδους. Τα κράτη-μέλη λαμβάνουν υπ’ όψιν και ζητήματα εθνικής ασφάλειας, και άλλες παραμέτρους. Το σημαντικότερο όμως είναι ότι αποδείξαμε για ακόμη μία φορά την ενότητά μας και την αποφασιστικότητά μας να ασκήσουμε οικονομική πίεση στη Ρωσία για τον επιθετικό πόλεμο που διεξάγει στην Ουκρανία».

Οι χώρες της Βαλτικής επιμένουν στις αυστηρές κυρώσεις κατά της Ρωσίας

Τα κράτη-μέλη της ΕΕ που αντιτάχθηκαν έντονα στην απόφαση ήταν οι χώρες της Βαλτικής, η Εσθονία, η Λετονία και Λιθουανία, που συνορεύουν με τη Ρωσία, και οι οποίες τάσσονται πάντα υπέρ των αυστηρότερων μέτρων κατά του Κρεμλίνου, κάθε φορά που τα κράτη-μέλη της ΕΕ επανεξετάζουν την παράταση των κυρώσεων ή αποφασίζουν την επιβολή νέων περιορισμών.

Υπενθυμίζεται ότι η ΕΕ ανανεώνει, κατά κανόνα, τις κυρώσεις, κατά της Ρωσίας κάθε έξι μήνες.

Πηγή: tovima.gr