Ιράν: Ο Χαμενεΐ περιμένει…τη δολοφονία του
Ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν, Αλί Χαμενεΐ, δεν προετοιμάζεται απλώς για έναν ακόμη γύρο έντασης με τις ΗΠΑ ή το Ισραήλ. Προετοιμάζεται για το ενδεχόμενο της ίδιας του της εξόντωσης.
Σύμφωνα με ρεπορτάζ των New York Times ο 86χρονος ηγέτης έχει ενεργοποιήσει ένα πολυεπίπεδο σχέδιο διαδοχής και επιβίωσης του καθεστώτος, σε περίπτωση που στοχοποιηθεί από αμερικανικό ή ισραηλινό πλήγμα.
Το μήνυμα είναι σαφές: ακόμη και αν ο ίδιος χαθεί, η Ισλαμική Δημοκρατία δεν πρέπει να καταρρεύσει.
Office of the Iranian Supreme Leader/WANA (West Asia News Agency)/Handout via REUTERS
Τέσσερα επίπεδα διαδοχής
Ο Χαμενεΐ φέρεται να έχει ορίσει τέσσερα διαδοχικά επίπεδα αντικατάστασης για κρίσιμες στρατιωτικές και κυβερνητικές θέσεις που διορίζει προσωπικά. Παράλληλα, έχει ζητήσει από κορυφαίους αξιωματούχους να καθορίσουν έως και τέσσερις πιθανούς αντικαταστάτες ο καθένας, σε περίπτωση που η ηγεσία «αποκεφαλιστεί» από στοχευμένες επιθέσεις.
Κατά τις ίδιες πληροφορίες, σε σενάριο πολέμου τη διοίκηση των ενόπλων δυνάμεων θα αναλάμβανε ο πρόεδρος της Βουλής, Μοχάμεντ Μπάγκερ Γκαλίμπαφ, ενώ έχει ήδη συγκροτηθεί νέο Συμβούλιο Εθνικής Άμυνας για τη διαχείριση κρίσεων.
Παράλληλα, ο στενός του σύμμαχος Αλί Λαριτζανί έχει αναδειχθεί σε κεντρικό διαχειριστή της κρίσης. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, έχει ουσιαστικά αναλάβει ρόλο de facto επικεφαλής κρατικών υποθέσεων σε περιόδους έντασης, επιβλέποντας την καταστολή των διαδηλώσεων, τις ευαίσθητες πυρηνικές επαφές με την Ουάσιγκτον και τον συντονισμό με συμμάχους όπως η Ρωσία, το Κατάρ και το Ομάν.
Ο Λαριτζανί δεν πληροί τις θεολογικές προϋποθέσεις για να διαδεχθεί τον ανώτατο ηγέτη, ωστόσο θεωρείται από τους πλέον έμπιστους «διαχειριστές κρίσεων» του καθεστώτος.
Παράλληλα με τη στρατιωτική προετοιμασία, το καθεστώς οργανώνει εκτεταμένο μηχανισμό επιτήρησης. Ειδικές μονάδες της αστυνομίας, υπηρεσίες πληροφοριών και η πολιτοφυλακή Μπασίτζ αναμένεται να αναπτυχθούν σε μεγάλες πόλεις, με σημεία ελέγχου για αποτροπή ταραχών και εντοπισμό πιθανών «ξένων πρακτόρων».
Οι πρόσφατες μαζικές διαδηλώσεις αποκάλυψαν τις ρωγμές στο εσωτερικό της κοινωνίας. Το καθεστώς γνωρίζει ότι σε περίπτωση εξωτερικού πλήγματος, ο κίνδυνος εσωτερικής αποσταθεροποίησης θα πολλαπλασιαστεί. Δεν φοβάται μόνο τις βόμβες· φοβάται την κατάρρευση της συνοχής.
Ο Λαριτζανί (δεξιά)| με τον σουλτάνο του Ομάν/ Iran’s National Security Council/WANA via ReutersΜοιράζει την εξουσία
Αναλυτές εκτιμούν ότι ο Χαμενεΐ «μοιράζει» εκ των προτέρων την εξουσία, διασφαλίζοντας ότι η λήψη αποφάσεων θα συνεχιστεί ακόμη και αν οι επικοινωνίες διακοπούν ή αν ο ίδιος δολοφονηθεί.
Όμως η Ισλαμική Δημοκρατία παραμένει άρρηκτα συνδεδεμένη με το πρόσωπό του. Η μετάβαση σε μια μετα-Χαμενεΐ εποχή θα αποτελούσε τη σοβαρότερη δοκιμασία του συστήματος από το 1979.
Το ερώτημα που πλανάται πλέον στη Μέση Ανατολή δεν είναι μόνο αν θα υπάρξει πλήγμα. Είναι αν το ίδιο το σύστημα μπορεί να επιβιώσει από τη στιγμή που ο ηγέτης του μοιάζει να έχει ήδη αποδεχθεί το ενδεχόμενο της εξόντωσής του.
