Κρίσιμο το επόμενο τρίμηνο για τακτοποίηση αυθαιρέτων

Kρίσιμες αποφάσεις για τη συνέχιση ή μη της τακτοποίησης αυθαιρέτων καλείται να λάβει, εντός του επόμενου τριμήνου, η πολιτική ηγεσία του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ).

Σύμφωνα με το ν. 4495/2017, η προθεσμία για την τακτοποίηση αυθαιρέτων κατασκευών των κατηγοριών 1 έως 4 λήγει στις 31 Μαρτίου 2026.

Ωστόσο, το σημαντικότερο είναι ότι αυξάνεται διαρκώς η πίεση φορέων και πολιτών να δοθεί εκ νέου η δυνατότητα για την τακτοποίηση των αυθαιρέτων της κατηγορίας 5 (με μεγάλες πολεοδομικές παραβάσεις ή κατασκευές χωρίς άδεια). Η σχετική προθεσμία για τους ιδιώτες έχει λήξει από τον Οκτώβριο του 2020, ενώ στα τέλη του 2025 έληξε και για τα ακίνητα που έχουν περιέλθει στην κατοχή των τραπεζών.

Την ίδια στιγμή, εκτός διαδικασίας τακτοποίησης παραμένει άγνωστος, αλλά εκτιμάται μεγάλος, αριθμός ακινήτων του Δημοσίου, όπως σχολεία, για τα οποία οι αρμόδιοι φορείς δεν προχώρησαν εγκαίρως στις απαιτούμενες ενέργειες.

Στο εσωτερικό του ΥΠΕΝ, αλλά και ευρύτερα στην κυβέρνηση, διατυπώνεται η άποψη ότι απαιτείται αφενός το άνοιγμα εκ νέου της διαδικασίας για την κατηγορία 5 και αφετέρου η μη διακοπή, στο τέλος Μαρτίου, της δυνατότητας τακτοποίησης για τις κατηγορίες 1 έως 4.

Υπενθυμίζεται πάντως ότι σε κάθε περίπτωση δεν είναι δυνατή η τακτοποίηση αυθαιρέτων που έχουν ανεγερθεί μετά τον Ιούλιο του 2011.

«Κλειδί» το ΣτΕ

Το όλο ζήτημα προσκρούει στη νομολογία και τις αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ), το οποίο εμφανίζεται ιδιαίτερα επιφυλακτικό απέναντι στο ενδεχόμενο ανοίγματος της διαδικασίας για την κατηγορία 5.

Στο πλαίσιο αυτό, σύμφωνα με πληροφορίες, το ΥΠΕΝ εξετάζει το ενδεχόμενο επαναφοράς του θέματος στο ΣτΕ και, εφόσον διαμορφωθεί κοινός τόπος, να προχωρήσει στις αναγκαίες νομοθετικές ρυθμίσεις.

Στα σενάρια που βρίσκονται υπό συζήτηση, εκτός από την παράταση των προθεσμιών για τις κατηγορίες 1 έως 4, περιλαμβάνεται η σύνδεση της τακτοποίησης με την έκδοση ταυτότητας κτηρίου. Να μπορεί δηλαδή ο πολίτης να απευθύνεται σε μηχανικό για να αποκτήσει το ακίνητό του ταυτότητα και μέσα από αυτή τη διαδικασία να επιτυγχάνει και την τακτοποίησή του, ανεξαρτήτως κατηγορίας.

Στελέχη του ΥΠΕΝ, ειδικά για την κατηγορία 5, κάνουν λόγο για μια πιο αυστηρή διαδικασία τακτοποίησης όπου όλα τα ακίνητα θα ελέγχονται (π.χ. για το αν έχουν κατασκευαστεί πριν τον Ιούλιο του 2011) ενώ δεν αποκλείεται να αυξηθεί και το οικονομικό κόστος για όποιον το επιχειρήσει.

Ανοικτά μέτωπα

Σε ευρύτερο επίπεδο, το ΥΠΕΝ έχει ανοιχτά αρκετά μέτωπα στο πεδίο της χωροταξίας και της πολεοδομίας και το ερώτημα είναι ποια από αυτά θα κλείσουν εντός του πολιτικού χρόνου που απομένει στην κυβέρνηση.

Ανοιχτό παραμένει, μεταξύ άλλων, το ζήτημα της εκτός σχεδίου δόμησης, το οποίο συνδέεται με την ύπαρξη ή μη αναγνωρισμένου δρόμου, με τις σχετικές μελέτες χαρακτηρισμού των δρόμων να εκκρεμούν.

Παράλληλα, στο σχεδιασμό του ΥΠΕΝ περιλαμβάνεται η θεσμοθέτηση νέου πλαισίου για την αλλαγή χρήσης ακινήτων, με στόχο τη δημιουργία περισσότερων κατοικιών, στο πλαίσιο αντιμετώπισης του οξυμένου προβλήματος της προσιτής στέγης.

Σε εκκρεμότητα βρίσκονται επίσης τα ειδικά χωροταξικά σχέδια για τον Τουρισμό, τη Βιομηχανία και τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ), με την πολιτική ηγεσία του υπουργείου να δηλώνει ότι η «τάξη στον χώρο» αποτελεί προτεραιότητα και ότι οι σχετικές παρεμβάσεις θα παρουσιαστούν το προσεχές διάστημα.