Μακάριος Λαζαρίδης: Πώς μπορεί να επιστρέψει τα χρήματα
Ο μήνας που αφήνουμε πίσω μας στιγματίστηκε για την κυβέρνηση από το Λαζαρίδης-gate. Η υπόθεση για το αν κατέχει ή όχι πτυχίο Πανεπιστημίου ο βουλευτής Καβάλας, επί σειρά ετών σύμβουλος επικοινωνίας του Κυριάκου Μητσοτάκη και εκ των στενότερων συνεργατών του, λίγη σημασία θα είχε, αν ο ίδιος δεν ισχυριζόταν ψευδώς – όπως αποδείχθηκε – τον περασμένο Ιανουάριο στα κοινωνικά δίκτυα πως είναι απόφοιτος δημόσιου πανεπιστημίου και αν δεν διαφαινόταν πως οι διορισμοί του στο παρελθόν ήταν παράτυποι λόγω έλλειψης αυτού του τυπικού προσόντος.
Ο Μακάριος Λαζαρίδης διορίστηκε το 2007 σε θέση επιστημονικού συνεργάτη στο υπουργείο Παιδείας (επί Μαριέττας Γιαννάκου), μη διαθέτοντας τίτλο αναγνωρισμένου πανεπιστημιακού ιδρύματος, αν και το ΦΕΚ της προκήρυξης το έθετε ως προϋπόθεση. Τη θέση αυτή διατήρησε έως το 2009, ενώ το 2013 απασχολήθηκε για έναν μήνα σε θέση ειδικού συμβούλου στη Γενική Γραμματεία Ισότητας (επί Χαράλαμπου Αθανασίου) μη κατέχοντας και πάλι τα απαραίτητα προσόντα.
Το ζήτημα ανασύρθηκε μετά την τοποθέτηση του Μακάριου Λαζαρίδη στη θέση του υφυπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, θέση που διατήρησε για δύο εβδομάδες.
Δύο μέρες πριν από την υποβολή της παραίτησής του, ο Μακάριος Λαζαρίδης σε μια προσπάθεια να κατευνάσει τα πνεύματα ζήτησε συγγνώμη καθώς και «τον πλήρη έντοκο καταλογισμό [σε αυτόν] οποιωνδήποτε αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών» για να «μην αιωρούνται σκιές». Δύο μέρες μετά και για να «διευκολύνει την κυβέρνηση και τον ίδιο τον Πρωθυπουργό», όπως πρότεινε η Ντόρα Μπακογιάννη, ο Μακάριος Λαζαρίδης παραιτήθηκε. Εκτοτε δεν τοποθετήθηκε εκ νέου για το ζήτημα της επιστροφής εντόκως των αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών.
Στα «ΝΕΑ» θελήσαμε να ερευνήσουμε το κατά πόσο είναι εφικτό κάτι τέτοιο ύστερα από τόσα έτη, καθώς και με ποιους τρόπους ο Μακάριος Λαζαρίδης μπορεί να επιστρέψει τα ποσά που εισέπραξε ως αμοιβές κατά τη διάρκεια των παράτυπων διορισμών του.
Ο καταλογισμός των ποσών
Κατ’ αρχάς, ο Μακάριος Λαζαρίδης ζήτησε να του καταλογιστούν τα ποσά. Τα ποσά θα μπορούσαν να του καταλογιστούν είτε κατόπιν δικαστικής απόφασης είτε κατόπιν καταλογιστικής πράξης που θα εκδοθεί ύστερα από έλεγχο των αρμόδιων οργάνων δημοσιονομικών ελέγχων.
Στο υποθετικό σενάριο που το Δημόσιο αποφάσιζε να κινηθεί μέσω της Δικαιοσύνης, το όποιο ποινικό αδίκημα έχει παραγραφεί, οι αξιώσεις όμως θα μπορούσαν να αναζητηθούν ενδεχομένως και κατά τις διατάξεις για τον Αδικαιολόγητο Πλουτισμό που υπόκεινται σε 20ετή παραγραφή. Εναλλακτικός τρόπος με τον οποίο θα μπορούσαν τα ποσά αυτά να καταλογιστούν εντόκως στον Μακάριο Λαζαρίδη είναι να εκδοθεί καταλογιστική πράξη κατόπιν ελέγχου που μπορεί να διενεργήσει κάποιο αρμόδιο όργανο.
Αφού διενεργηθεί ο έλεγχος, θα συνταχθεί έκθεση ελέγχου, ο ελεγχόμενος θα δύναται να υποβάλει ενστάσεις. Αν οι ενστάσεις του ελεγχομένου απορριφθούν, η έκθεση ελέγχου οριστικοποιείται και εκδίδεται η καταλογιστική πράξη. Η καταλογιστική αυτή πράξη θα συνιστά και τον νόμιμο τίτλο βάσει του οποίου ο Μακάριος Λαζαρίδης θα μπορεί να επιστρέψει εντόκως, όπως ζήτησε, τα καταλογισθέντα σε αυτόν αχρεωστήτως καταβληθέντα ποσά. Σε ό,τι αφορά τους χρόνους παραγραφής απαιτήσεων του Δημοσίου, οι χρόνοι διαφέρουν από όσα ορίζουν το Ποινικό και το Αστικό Δίκαιο.
Συγκεκριμένα, ο Κώδικας Δημόσιου Λογιστικού, όπως έχει τεθεί σε ισχύ μετά και τις τροποποιήσεις που επέφερε ο Νόμος 4270/2014, στο άρθρο 136 ορίζει ότι «χρηματική απαίτηση του Δημοσίου δεν παραγράφεται πριν να βεβαιωθεί πράγματι προς είσπραξη ως δημόσιο έσοδο στην αρμόδια ΔΟΥ […]» και στην παράγραφο 3 του ίδιου άρθρου ότι «χρηματική απαίτηση του Δημοσίου που γεννήθηκε από καταλογισμό που έγινε από οποιαδήποτε αρμόδια δημόσια Αρχή, παραγράφεται μετά εικοσαετία από τη λήξη του έτους μέσα στο οποίο έγινε η με στενή έννοια βεβαίωση αυτής». Βέβαια οι χρόνοι αυτοί αφορούν την παραγραφή μετά την εν στενή εννοία βεβαίωση. Είναι αμφίβολο αν υπάρχουν προθεσμίες για την κίνηση του ελέγχου.
Ο,τι περιλαμβάνει νόμιμο τίτλο, δηλαδή ενδεχομένως έκδοση καταλογιστικής πράξης, είναι αμφίβολης ευδοκίμησης μέσο καθώς προϋποθέτει αφενός την κίνηση εκ μέρους του Δημοσίου της όποιας διαδικασίας, αφετέρου να μην έχουν παρέλθει οι όποιες προθεσμίες υπάρχουν τόσο για τον καταλογισμό όσο και για την κίνηση του ελέγχου που προηγείται του όποιου καταλογισμού.
Η λύση της δωρεάς
Μόνος σίγουρος τρόπος φαίνεται η δωρεά υπέρ του Δημοσίου. Για να επιστρέψει τα χρήματα, ο Μακάριος Λαζαρίδης μπορεί απλώς, αφού τα αθροίσει και τα τοκίσει με τον τόκο υπερημερίας και όποιες άλλες επιβαρύνσεις προβλέπει ο Νόμος, να τα δωρίσει.
Η διαδικασία είναι απλή. Σύμφωνα με τον Νόμο 5259/2025, στο άρθρο 108 περί Δωρεών υπέρ Δημοσίου, «δωρεά χρηματικού ποσού προς το Δημόσιο […] καταχωρίζεται στην Ηλεκτρονική Πλατφόρμα Δωρεών (e-Δωρεές) και θεωρείται αποδεκτή, αυτοδικαίως, με την πίστωση του ποσού στον ειδικό λογαριασμό δωρεών του Ελληνικού Δημοσίου, που τηρείται στην Τράπεζα της Ελλάδος και υποδεικνύεται στην Πλατφόρμα, εκτός εάν η Γενική Γραμματεία Δημοσιονομικής Πολιτικής του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών ή η αντίστοιχη οικονομική υπηρεσία του δωρεοδόχου ΝΠΔΔ προβάλει ηλεκτρονικά αιτιολογημένη αντίρρηση, εντός δέκα (10) εργάσιμων ημερών, από την ειδοποίηση καταχώρισης της δωρεάς. Απρακτη παρέλευση της προθεσμίας ισοδυναμεί με σιωπηρή έγκριση […]».
Τελευταία Νέα
