Μια κρυφή «πληγή» στις επιχειρήσεις

Όταν η κάμερα έπεσε πάνω σε ένα ζευγάρι που φιλιόταν το 2025 σε ένα διάσημο κοντσέρτο στην Αμερική, κανείς δεν φανταζόνταν τι θα σήμαινε αυτό για τους ίδιους αλλά  και την επιχείρηση στην οποία εργάζονταν!. Παρόλο που προσπάθησαν να κρύψουν τα πρόσωπά τους, ήταν φανερό ότι επρόκειτο για τον διευθυντή μίας μέγαλης και γνωστής εταιρείας και την υπεύθυνη του προσωπικού της ίδιας εταιρείας. Έρωτας παράνομος, ο διευθυντής ήταν παντρεμένος, έρωτας μυστικός που ξαφνικά έγινε δημόσιος, έρωτας μοιραίος, και οι δύο έχασαν την δουλειά τους.

Κάτι που δεν συμβαίνει μόνο στην Αμερική, συμβαίνει και στην Εύρωπη. Όταν ο διευθυντής μίας εταιρείας με την οποία συνεργάζομαι εδώ και χρόνια ερωτεύτηκε μία καινούργια υπάλληλο, ο ιδιοκτήτης πάνω στην απόγνωσή του απέλυσε αμέσως την υπάλληλο. Χωρίς λόγια, της έστειλε ταχυδρομικά την απόλυσή της. Νομικά μία σχέση δεν είναι λόγος απόλυσης. Πρακτικά όμως γίνεται όταν από την μία η διαφορά ιεραρχίας προκαλεί αναστάτωση στο προσωπικό και από την άλλη χάνεται η εμπιστοσύνη απέναντι κυρίως στον ιεραρχικά ανώτερο αφού κάθε απόφασή του επηρεάζεται από την σχέση του. Τουλάχιστον αυτό φαντάζονταν οι συνάδερφοι της υπαλλήλου.

Αυτή ήταν και η εξήγηση που μου έδωσε ο ιδιοκτήτης της εταιρείας. Ίσως το λάθος αυτού του ζευγαριού, που πλέον έχει παντρευτεί και έχει δύο παιδιά, ήταν ότι διάλεξε να κρατήσει μυστική την σχέση του, μέχρι που το ανακάλυψε τυχαία ο ιδιοκτήτης. Ο διευθυντής παρέμεινε στην εταιρεία γιατί ήταν σημαντικό ιδρυτικό στέλεχος και κατά καιρούς έπρεπε να υποστεί την πίκρα του αφεντικού του που ένιωθε προδομένος από την σχέση του διευθυντή με την υπάλληλο του ενώ η τελευταία, όντας πολύ καλή στην δουλειά της, ποτέ δεν κατάλαβε γιατί απολύθηκε επειδή αγάπησε το αφεντικό της.

Ο έρωτας ανάμεσα σε δύο άτομα που δουλεύουν στην ίδια επιχείρηση με ιεραρχική διαφορά και κυρίως επαγγελματική σχέση εξάρτησης είναι το πιο δύσκολο κομμάτι αυτού του θέματος. Επηρεάζει άμεσα την δυναμική της ομάδας και συχνά διαλύει την συνοχή της. Ταυτόχρονα τίθεται το ζήτημα της εχεμύθειας. Πώς μπορεί η ομάδα να επικοινωνεί ανοιχτά όταν ένας μέλος της είναι το ταίρι του αφεντικού; Υπάρχει ακεραιότητα στις αποφάσεις του αφεντικού όταν ένα από τα μέλη τής ομαδάς του είναι και το ταίρι του;

Για να λύσει αυτά τα προβλήματα η εταιρεία Dell διαλέγει τον δρόμο της επικοινωνίας και της διαφάνειας. Το τμήμα του προσωπικού καλεί το ζευγάρι και συζητά μαζί του την καλύτερη λύση για όλους. Τις περισσότερες φορές βοηθάει η αλλαγή τμήματος τους ενός από τους δύο ώστε το ζευγάρι να κρατήσει την δουλειά του και η ομάδα να μείνει ανεπηρέαστη. Μία μεγάλη εταιρεία διαθέτει βέβαια αυτή την δυνατότητα. Μικρότερες επιχείρησεις δεν μπορούν να προσφέρουν αυτή την λύση και έτσι το μόνο που τους απομένει είναι τις περισσότερες φορές να αποχωριστούν έναν από τους δύο εργαζόμενους τους.

Τα βέλη του έρωτα στην εργασία

Η πραγματικότητα είναι κάπως διαφορετική από τις ελληνικές ταινίες και τις ταινίες του Χόλυγουντ. Τι γίνεται όμως όταν ο έρωτας χτυπάει δύο συναδέρφους; Γιατί συμβαίνει συχνότερα απ’ ό,τι φανταζόμαστε;

Με βάση μια έρευνα που πραγματοποίησε η επαγγελματική πλατφόρμα Xing τουλάχιστον ένας στους εφτά υπαλλήλους δημιούργησε σχέση με συνάδερφο, ένας στους πέντε ερωτεύτηκε συνάδερφο και ένας στους τρεις πιστεύει ότι μπορεί να βρει το ταίρι του στο γραφείο. Έχει γίνει λοιπόν η δουλειά η καλύτερη πλατφόρμα γνωριμιών;

Η γερμανική εφημερίδα Die Zeit υποστηρίζει αυτή την άποψη. Οι εταιρείες απαιτούν και θεωρούν δεδομένο ότι οι υπάλληλοι τους πρέπει να εργάζονται πολύ. Οι τελευταίοι αφού πλέον καταναλώνουν τον περισσότερο χρόνο τους στο γραφείο, δεν τους μένει πια καθόλου ελεύθερος χρόνος όπως και ενέργεια για περαιτέρω κοινωνικές σχέσεις. Ταυτόχρονα είναι πιο εύκολο να ερωτευτείς ένα συνάδερφο με τον οποίο όχι μόνο μοιράζεσαι τα ίδια επαγγελματικά ενδιαφέροντα αλλά και γνωρίζει την κατάσταση στην εταιρεία που εργάζεσαι και σου δίνει με αυτό τον τρόπο την εντύπωση ότι σε καταλαβαίνει.

Στην πράξη περνάμε περισσότερο χρόνο στη δουλειά μας με τους συναδέρφους μας από ότι στο σπίτι με την οικογένεια μας. Όχι μόνο ποσοτικά αλλά και ποιοτικά αφού όταν φτάνουμε σπίτι, είμαστε όλοι πτώμα και το μόνο που συνήθως θέλουμε, είναι να φάμε και να κοιμηθούμε. Αυτοί μάλιστα που δεν έχουν οικογένεια, πίνουν το πρωινό τους καφέ με τους συναδέρφους τους και τελειώνουν συχνά την μέρα τους με ένα afterwork ποτό επίσης με τους συναδέρφους τους. Η εγγύτητα και η συνεχής συναναστροφή μετατρέπεται εύκολα σε σχέση, χωρίς ιδιαίτερη προσπάθεια και με το συναίσθημα της οικειότητας που δεν υπάρχει όταν γνωρίζεις κάποιον για πρώτη φορά.

Το χειρότερο σενάριο

Σχέση εκ του ασφαλούς, θα μπορούσε να υποστηρίξει κάποιος, μόνο τι γίνεται μετά το happy end; Πώς συνδιάζεται έρωτας και δουλειά; Πότε κοινοποιείται η σχέση; Πώς αντιδρά το αφεντικό; Τι λένε οι υπόλοιποι συνάδερφοι; Και τι γίνεται όταν η σχέση διαλύεται;

Αυτό είναι και το χειρότερο σενάριο. Φτάνοντας πριν δύο μήνες σε μία εταιρεία για ένα workshop, η ατμόσφαιρα ήταν ήδη βαριά. Η ομάδα είχε μοιραστεί σε δύο στρατόπεδα και η ανταλλαγή εχθρικών παρατηρήσεων μετέτρεπε το γραφείο σε πεδίο μάχης. Χρειάστηκε πολύ δουλειά για να αποκτήσουν τα δύο μέλη της ομάδας, τα οποία δεν ήθελε να απολύσει η εταιρεία, έναν επαγγελματικό τόνο και να μπορέσουν πάλι να συνεργάζονται χωρίς αναφορές στην προσωπική τους ζωή.

Ένας μάνατζερ μιας πολυεθνικής είχε πει κάποτε: «Όσο η σχέση δεν επηρεάζει την απόδοση των εργαζομένων και το κλίμα στο γραφείο, μπορούν να κάνουν ότι θέλουν με την μόνη προϋπόθεση: Never kiss in the company.»

Άρα έρωτας ναι, απροσεξία όμως όχι!

*Ψυχολόγος και σύμβουλος επιχειρήσεων στην Βιέννη