Μητσοτάκης: Απαραίτητο να αναλάβουν οι χώρες της ΕΕ μεγαλύτερο βάρος ευθυνών στο ΝΑΤΟ – Είχε δίκιο ο Τραμπ – Τι είπε για F-35 και casus belli

Την ανάγκη να αναλάβουν οι ευρωπαϊκές χώρες να αναλάβουν ένα μεγαλύτερο βάρος ως προς την κατανομή των ευθυνών εντός του ΝΑΤΟ, επισήμανε ο Κυριάκος Μητσοτάκης κατά την συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε μετά την Σύνοδο Κορυφής της Συμμαχίας, στην Άγκυρα.

«Προκειμένου να διαφυλαχθεί η ενότητα του ΝΑΤΟ αλλά και ο ευρωατλαντικός χαρακτήρας του, ήταν απολύτως απαραίτητο οι ευρωπαϊκές χώρες να αναλάβουν ένα μεγαλύτερο βάρος ως προς την κατανομή των ευθυνών εντός της Συμμαχίας. Αυτό σημαίνει, με απλά λόγια, να δαπανούμε περισσότερους πόρους, έτσι ώστε να επέλθει μια στοιχειώδης ισορροπία μεταξύ των δαπανών των Ηνωμένων Πολιτειών και των υπόλοιπων μελών του ΝΑΤΟ», επέμεινε ο πρωθυπουργός, λέγοντας, μάλιστα, πως ο Ντόναλντ Τραμπ, που είχε, «από την πρώτη θητεία του, εδώ και οκτώ χρόνια, θέσει με τον δικό του, ιδιαίτερο τρόπο αυτή την αναγκαιότητα, είχε απολύτως δίκιο».

Η Ελλάδα «πρωταγωνίστρια»

«Η Ελλάδα είναι μία από τις πέντε χώρες του ΝΑΤΟ που ήδη για το 2026 έχει πετύχει κι έχει ξεπεράσει τον στόχο του 3,5% ως προς τις κύριες αμυντικές δαπάνες ως ποσοστό του ΑΕΠ. Άρα, εμείς βρισκόμαστε ήδη εκεί όπου άλλες ευρωπαϊκές χώρες ελπίζουν να βρεθούν το 2035», ανέφερε ο κ. Μητσοτάκης, εξηγώντας πως η χώρα μας «έχει ιδιαίτερες γεωπολιτικές συνθήκες, τις οποίες πρέπει να αντιμετωπίσει, γι’ αυτό και πάντα – και την εποχή της κρίσης – ξεπερνούσε τον τότε στόχο του 2% των αμυντικών δαπανών ως ποσοστό του ΑΕΠ».

Συνέδεσε επίσης την ενίσχυση του ευρωπαϊκού πυλώνα του ΝΑΤΟ με τη συζήτηση που γίνεται εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη ρήτρα αμοιβαίας συνδρομής, σημειώνοντας ότι ζητούμενο είναι να καταστεί η ρήτρα αυτή πιο ενεργή και επιχειρησιακά αποτελεσματική.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης υπογράμμισε ότι η Ελλάδα είναι «πρωταγωνίστρια» στη μεγάλη προσπάθεια ενίσχυσης του ΝΑΤΟ. Μια προσπάθεια, όπως σημείωσε, που αναγνωρίζεται τόσο από τον γενικό γραμματέα της Συμμαχίας όσο και από τις ΗΠΑ.

«Δεν θα αποχωρήσουν οι ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ»

Παράλληλα, εμφανίστηκε κατηγορηματικός για τον ρόλο της Αμερικής στη Συμμαχία, απορρίπτοντας κάθε σενάριο αποχώρησης των ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ.

«Δεν θεωρώ ότι υπάρχει καμία πιθανότητα οι ΗΠΑ να αποχωρήσουν από το ΝΑΤΟ», ανέφερε, σημειώνοντας ότι ο Ντόναλντ Τραμπ, στην καταληκτική του τοποθέτηση στη Σύνοδο, εμφανίστηκε θετικός για το κλίμα που διαμορφώθηκε και για το γεγονός ότι οι Ευρωπαίοι ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμα να δαπανούν περισσότερα για τη δική τους ασφάλεια.

Κατά τον Έλληνα πρωθυπουργό, η Συμμαχία μπαίνει πλέον σε μια «καινούργια εποχή». Και αυτή η νέα εποχή, όπως την περιέγραψε, δεν σημαίνει λιγότερο ΝΑΤΟ, αλλά περισσότερη ευρωπαϊκή ευθύνη μέσα στο ΝΑΤΟ.

Τα ελληνικά F-35 και τα «εμπόδια» για την Τουρκία

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο κ. Μητσοτάκης στα F-35, σημειώνοντας ότι οι Έλληνες πιλότοι θα αρχίσουν μέσα στο 2027 να εκπαιδεύονται στα ελληνικά αεροσκάφη, τα οποία, όπως είπε, ήδη κατασκευάζονται και η αγορά τους έχει πρακτικά δρομολογηθεί.

Απέφυγε, πάντως, να σχολιάσει τις επιλογές άλλων χωρών, υπογραμμίζοντας ότι δεν είναι δουλειά τής Ελλάδας να υποδείξει στις ΗΠΑ σε ποιους θα πουλήσουν ή όχι αμυντικά συστήματα. Ωστόσο, έκανε την παρατήρηση πως, αυτή τη στιγμή, υπάρχουν σημαντικά νομικά εμπόδια στην αμερικανική νομοθεσία για να προμηθευτεί η Τουρκία τα F-35.

Υπενθύμισε, μάλιστα, ότι η απομάκρυνση της Τουρκίας από το πρόγραμμα συνδέθηκε με την αγορά των ρωσικών S-400, ενός συστήματος που το ΝΑΤΟ και οι ΗΠΑ θεωρούν ευθέως ανταγωνιστικό προς το πρόγραμμα των F-35.

Η ενίσχυση της Πολεμικής Αεροπορίας

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης συνέδεσε την υπόθεση των F-35 με τη συνολική ενίσχυση της ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας τα τελευταία χρόνια.

Αναφέρθηκε στον εκσυγχρονισμό των F-16 σε έκδοση Viper, πρόγραμμα που, όπως είπε, «καρκινοβατούσε», αλλά πλέον προχωρά με γρήγορους ρυθμούς. Ήδη έχουν ξεπεραστεί τα 50 αεροσκάφη και ο στόχος είναι να φτάσουν τα 83,, ανέφερε.

Παράλληλα, επισήμανε την προμήθεια των 24 Rafale, τα οποία αποκτήθηκαν με ταχύτατες διαδικασίες, αλλά και στη συμμετοχή της χώρας στο πρόγραμμα των F-35.

«Ιστορική ανορθογραφία» το casus belli

Μιλώντας για τα ελληνοτουρικά, αναφέρθηκε στο τουρκικό casus belli, χαρακτηρίζοντάς το ως «ιστορική ανορθογραφία» που δεν συνάδει με το καλό κλίμα στις σχέσεις των δύο χωρών.

Αφού υπενθύμισε ότι δεν είναι η πρώτη φορά που θέτει το ζήτημα, καθώς το είχε κάνει και σε διμερή συνάντησή του με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν πριν από μερικούς μήνες, τόνισε πως δύο γειτονικές χώρες, ακόμη και όταν έχουν διαφορές, πρέπει να μάθουν να ζουν ειρηνικά και με σχέσεις καλής γειτονίας. Σε αυτό το πλαίσιο, «η απειλή πολέμου δεν μπορεί να θεωρείται κανονικότητα».

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης σημείωσε, μάλιστα, πως όλοι στην Ευρώπη αντιλαμβάνονται ότι δεν ταιριάζει με το πνεύμα της Συμμαχίας να υπάρχει μια απειλή πολέμου μεταξύ συμμάχων.

Το casus belli, όπως είπε, έρχεται από το «βαθύ παρελθόν» του 1995 και πλέον έχει έρθει η ώρα να μείνει πίσω.

Για τα Στενά του Ορμούζ

Επιπλέον, εμφανίσθηκε αισιόδοξος ότι δεν θα υπάρξει επιστροφή σε καθεστώς πολεμικών επιχειρήσεων στη Μέση Ανατολή, με φόντο την εύθραυστη εκεχειρία και τις ανησυχίες για τις τιμές του πετρελαίου.

Ο πρωθυπουργός σημείωσε ότι και στο παρελθόν υπήρξαν προσωρινές εχθροπραξίες, εκτιμώντας ότι η κατάσταση μπορεί να επανέλθει σε τροχιά συζητήσεων μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ. «Επιτρέψτε μου να βλέπω το ποτήρι μισογεμάτο», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης υπογράμμισε ότι η Ελλάδα, ως παγκόσμια ναυτική δύναμη, έχει άμεσο συμφέρον να υπερασπίζεται την ελευθερία της ναυσιπλοΐας, πάνω στην οποία στηρίζονται το διεθνές εμπόριο και το Δίκαιο της Θάλασσας.

Όπως είπε, η διατήρηση των Στενών του Ορμούζ ανοιχτών, χωρίς την επιβολή διοδίων ή άλλων επιβαρύνσεων, αποτελεί κεντρική προτεραιότητα όχι μόνο για την Ελλάδα, αλλά και για τις ευρωπαϊκές χώρες και τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Παρούσα η Ελλάδα στη Μέση Ανατολή

Ο πρωθυπουργός υπενθύμισε ότι η Ελλάδα είναι ήδη παρούσα στη Μέση Ανατολή, συμμετέχοντας στην ευρωπαϊκή επιχείρηση «ΑΣΠΙΔΕΣ». Παράλληλα, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο ελληνικής συμμετοχής και σε αντίστοιχη επιχείρηση στα Στενά του Ορμούζ, εφόσον υπάρξει σχετικό αίτημα και συμφωνία σε επίπεδο ΟΗΕ.

Ξεκαθάρισε, πάντως, πως κάτι τέτοιο δεν βρίσκεται αυτή τη στιγμή στο τραπέζι. Ωστόσο, η Ελλάδα διαθέτει τόσο την επιχειρησιακή δυνατότητα όσο και το εθνικό συμφέρον να υπερασπίζεται την ελεύθερη ναυσιπλοΐα, ανέφερε.

Για τις τιμές του πετρελαίου

Τέλος, εμφανίστηκε καθησυχαστικός για τις τιμές του πετρελαίου, εκτιμώντας ότι πρόκειται για μια προσωρινή αναταραχή που συνδέεται με την ένταση στη Μέση Ανατολή.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης σημείωσε ότι το πετρέλαιο καταγράφει συχνά έντονες διακυμάνσεις και υποστήριξε πως το κρίσιμο είναι η εικόνα σε ορίζοντα εβδομάδων και όχι οι ημερήσιες μεταβολές.

Όπως ανέφερε, εφόσον η κρίση εκτονωθεί, οι τιμές μπορούν να επιστρέψουν σε επίπεδα διαχειρίσιμα για την ελληνική οικονομία.