Ο Λέκκας εξηγεί τον ρόλο του Υμηττού και της στερεοπαροχής
Στους γεωλογικούς παράγοντες αλλά και στις διαχρονικές παθογένειες του πολεοδομικού σχεδιασμού αποδίδει τα ακραία φαινόμενα που έπληξαν την Άνω Γλυφάδα.
Ο καθηγητής Γεωλογίας και πρόεδρος του ΟΑΣΠ Ευθύμιος Λέκκας, επιχείρησε μιλώντας στον ΣΚΑΪ να εξηγήσει πώς μια ισχυρή κακοκαιρία μετατράπηκε σε φονική παγίδα.
Ο Υμηττός και τα «εύθραυστα» πετρώματα
Μιλώντας για τις εικόνες που καταγράφηκαν στην περιοχή, ο κ. Λέκκας εξήγησε ότι καθοριστικό ρόλο έπαιξε η γεωλογική δομή του νοτίου τμήματος του Υμηττός. Όπως σημείωσε, η περιοχή αποτελείται από ασβεστόλιθους και κυρίως σχιστόλιθους – πετρώματα που διαβρώνονται εύκολα και παράγουν μεγάλες ποσότητες φερτών υλικών.
Αυτό σημαίνει ότι, σε συνθήκες έντονης βροχόπτωσης, δεν μετακινείται μόνο νερό αλλά και στερεά υλικά, τα οποία «φουσκώνουν» τον όγκο και τη δυναμική των ροών.
Η στερεοπαροχή που πολλαπλασιάζει τον κίνδυνο
Σύμφωνα με τον καθηγητή, σε ορισμένες περιοχές της Αττικής καταγράφηκαν έως και 140 χιλιοστά βροχής μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα. Όμως το πρόβλημα δεν ήταν μόνο η ποσότητα του νερού.
«Υπάρχει η λεγόμενη στερεοπαροχή», εξήγησε. Τα φερτά υλικά που παρασύρονται από τις πλαγιές αυξάνουν δραματικά τον συνολικό όγκο της ροής, η οποία κινείται με μεγάλη ταχύτητα προς τα χαμηλότερα σημεία, μετατρέποντας δρόμους σε χειμάρρους και οχήματα σε ανεξέλεγκτες μάζες.
Χωροταξία χωρίς σχέδιο, προβλήματα χωρίς τέλος
Ο κ. Λέκκας στάθηκε ιδιαίτερα στην ανθρώπινη παρέμβαση, επισημαίνοντας ότι πολλές περιοχές – ακόμη και υψηλής αξίας – αναπτύχθηκαν χωρίς τις αναγκαίες μελέτες και χωρίς ασφαλή χωροταξικό σχεδιασμό.
«Οι ίδιες παθογένειες επαναλαμβάνονται διαχρονικά. Πρώτα πολεοδομούσαμε και μετά προσπαθούσαμε να αντιμετωπίσουμε τα προβλήματα», ανέφερε, κάνοντας λόγο για «κληρονομημένη τρωτότητα» που βαραίνει σήμερα τις αστικές περιοχές.
Ένα φαινόμενο φυσικό, μια καταστροφή ανθρωπογενής
Σύμφωνα με την ανάλυσή του, η κακοκαιρία ήταν μεν ακραία, όμως οι επιπτώσεις της εντάθηκαν από τον συνδυασμό γεωλογικών χαρακτηριστικών και λανθασμένων επιλογών δεκαετιών. Έτσι, ένα φυσικό φαινόμενο εξελίχθηκε σε τραγωδία, με την Άνω Γλυφάδα να πληρώνει βαρύ τίμημα.
Το συμπέρασμα του καθηγητή είναι σαφές: χωρίς σοβαρό χωροταξικό σχεδιασμό, αντιπλημμυρικές υποδομές και κατανόηση της γεωλογίας κάθε περιοχής, τα ίδια φαινόμενα θα συνεχίσουν να παράγουν τα ίδια – και ολοένα πιο επικίνδυνα – αποτελέσματα.
