Οι 15 προτάσεις της Κομισιόν για υψηλότερα πράσινα πριμ στην ΚΑΠ μετά το 2027

Στην έκθεσή της αναφέρει πως θα πρέπει τα κράτη-µέλη να λάβουν µαθήµατα από καλές πρακτικές της τρέχουσας περιόδου και να σχεδιάσουν τα νέα προγράµµατα µε περισσότερα κίνητρα και µε πολυετή χαρακτήρα. ∆ηλαδή, να µην αποζηµιώνει το πριµ µόνο το κόστος των πράξεων του αγρότη αλλά να υπάρχει πρόσθετο όφελος (additionality), ώστε να υπάρξει µετάβαση σηµαντικού αριθµού γεωργών σε πιο ανθεκτικές στο µέλλον πρακτικές. Ενδεικτικά η Κοµισιόν προτείνει τα εξής:

Ξεφυλλίστε σε υψηλή ανάλυση την εβδομαδιαία Agrenda

1) Προώθηση δράσεων για την υιοθέτηση ωφέλιμων γεωργικών πρακτικών για όλους τους τύπους χρήσης γης (αρόσιμες εκτάσεις, λιβάδια, μόνιμες καλλιέργειες), μεγιστοποιώντας τα περιβαλλοντικά και κλιματικά οφέλη, ώστε να δοθεί η δυνατότητα σε όλους τους γεωργούς που το επιθυμούν να εισαγάγουν νέες πρακτικές και να εξελιχθούν προς πιο βιώσιμα μοντέλα. Οι δράσεις θα πρέπει να επιδιώκουν πρόσθετο όφελος (additionality), ώστε να υπάρξει μετάβαση σημαντικού αριθμού γεωργών σε πιο ανθεκτικές στο μέλλον πρακτικές.

2) Η διατήρηση ωφέλιμων πρακτικών που ήδη εφαρμόζονται από τους γεωργούς και παρέχουν περιβαλλοντικές υπηρεσίες (π.χ. βιολογική γεωργία, εκτατική διαχείριση βοσκοτόπων) θα πρέπει επίσης να επιβραβεύεται, όπου υπάρχει σημαντικός κίνδυνος εγκατάλειψής τους ελλείψει πολιτικής στήριξης.

3) Παροχή ειδικών καθεστώτων στήριξης για την υγεία και την ευζωία των ζώων, ώστε να βοηθηθούν οι γεωργοί να ανταποκριθούν σε νέες απαιτήσεις που απορρέουν από την αναθεώρηση της νομοθεσίας για την ευζωία των ζώων, ιδίως τη μετάβαση μακριά από συστήματα εντατικού εγκλεισμού.

4) Στήριξη της μετάβασης προς περιβαλλοντικά βιώσιμα και ανθεκτικά στην κλιματική αλλαγή γεωργικά συστήματα, όπως εθνικά πιστοποιημένα σχήματα, βιολογική γεωργία, αναγεννητική γεωργία και άλλες ολιστικές προσεγγίσεις εκμετάλλευσης.

5) Καθορισμός ελκυστικών πληρωμών, ευθυγραμμισμένων με τις προσπάθειες και τους κινδύνους που ζητούνται από τους γεωργούς και προσαρμοσμένων στο εδαφικό πλαίσιο, ώστε να ενισχυθεί η συμμετοχή τους και να συμβάλλουν στο εισόδημα της εκμετάλλευσης.

6) Σχεδιασμός «πακέτων» δράσεων που περιλαμβάνουν πολλαπλές πρακτικές για τη μείωση του αποτυπώματος σε όλους τους φυσικούς πόρους και τη βιοποικιλότητα. Αυτή η ολιστική προσέγγιση επιτρέπει συνέργειες μεταξύ πρακτικών, παρέχοντας περισσότερα περιβαλλοντικά οφέλη σε σχέση με τη στήριξη μεμονωμένων πρακτικών.

7) Ο σχεδιασμός «ολόκληρης εκμετάλλευσης» (whole-farm) σημειο-βασισμένων καθεστώτων αποτελεί μια επιλογή. Αυτού του τύπου τα καθεστώτα καλύπτουν όλη την έκταση της εκμετάλλευσης, περιλαμβάνουν ένα εύρος γεωργικών πρακτικών με διαφορετικά επίπεδα απαιτήσεων και περιβαλλοντικούς στόχους, και προσφέρουν ευελιξία και κίνητρα στους γεωργούς να κάνουν περισσότερα.

8) Ενίσχυση της ικανότητας των συμβουλευτικών υπηρεσιών για την καθοδήγηση της μετάβασης της γεωργίας προς πιο καινοτόμες, ανθεκτικές και βιώσιμες κατευθύνσεις.

9) Ανάπτυξη ολοκληρωμένων στρατηγικών με χρήση των εργαλείων της ΚΑΠ, όπως ο συνδυασμός πληρωμών για το Natura 2000 και την Οδηγία-Πλαίσιο για τα Ύδατα (όπου εφαρμόζεται), πράσινες και μη παραγωγικές επενδύσεις, δράσεις ενίσχυσης ικανοτήτων και έργα συνεργασίας.

10) Διασφάλιση της ενεργού συμμετοχής των γεωργών σε όλη τη διαδικασία σχεδιασμού των μελλοντικών αγροπεριβαλλοντικών και κλιματικών δράσεων, ώστε να εξασφαλιστούν αποτελεσματικά και αποδεκτά μέτρα.

11) Συνέχιση του σχεδιασμού πολυετών δεσμεύσεων που διασφαλίζουν περιβαλλοντικό αντίκτυπο και παρέχουν βεβαιότητα στους γεωργούς, ενώ οι ετήσιες δεσμεύσεις μπορεί να είναι κατάλληλες για ορισμένους στόχους και να ενθαρρύνουν τη συμμετοχή.

12) Στόχευση και προσαρμογή των δράσεων σε συγκεκριμένες εδαφικές συνθήκες, ανάγκες και χαρακτηριστικά εκμεταλλεύσεων, με πιο στοχευμένα κίνητρα για την ενίσχυση της συμμετοχής των γεωργών. Τα ψηφιακά εργαλεία μπορούν να βοηθήσουν στην εφαρμογή πιο χωρικά στοχευμένων δράσεων.

13) Αντιμετώπιση με ουσιαστικό τρόπο των βασικών περιβαλλοντικών «θερμών σημείων» (hotspots) και των αναγκών που έχουν εντοπιστεί στα κράτη μέλη.

14) Ανάπτυξη καθεστώτων βάσει αποτελεσμάτων, καθώς επιτρέπουν τη διασφάλιση και τη μέτρηση των περιβαλλοντικών αποτελεσμάτων και παρέχουν μεγαλύτερη ευελιξία στους γεωργούς να αποφασίζουν πώς θα τα επιτύχουν. Οι προσεγγίσεις αυτές ενισχύουν το αίσθημα ιδιοκτησίας των γεωργών ως προς τις δράσεις και τα αποτελέσματα, γεγονός που μπορεί να βελτιώσει τη συμμετοχή τους.

15) Ανάπτυξη συλλογικών δράσεων για την προώθηση προσεγγίσεων σε επίπεδο τοπίου για τη διαχείριση του περιβάλλοντος, ιδίως για τη διατήρηση της βιοποικιλότητας, την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή και τη διαχείριση των υδάτων. Η παρέμβαση συνεργασίας μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τη στήριξη πιλοτικών έργων.