Ποιος προστατεύει την Ιταλία από τη φαιντανύλη; Η Μαφία
Στον Νονό, ο Δον Βίτο Κορλεόνε αρνείται αρχικά να μπει στο εμπόριο ηρωίνης. Θεωρεί τα ναρκωτικά μια «βρόμικη δουλειά» που μπορεί να καταστρέψει τις σχέσεις και την αυτοκρατορία που έχει χτίσει.
Μισό αιώνα αργότερα, η πραγματικότητα στην Ιταλία θυμίζει παράξενα το κινηματογραφικό σενάριο, παρατηρεί ο Economist.
Αστυνομικοί, εισαγγελείς και ειδικοί στο οργανωμένο έγκλημα εξετάζουν σοβαρά την πιθανότητα οι ιταλικές μαφίες να έχουν αποφασίσει να κρατήσουν τη φαιντανύλη μακριά από την αγορά τους.
Όχι βέβαια από ηθικούς ενδοιασμούς. Αλλά επειδή ένα ναρκωτικό που σκοτώνει μαζικά τους πελάτες, προκαλεί συναγερμό στις αρχές και απειλεί τις ήδη εξαιρετικά επικερδείς αγορές κοκαΐνης και ηρωίνης μπορεί απλώς να είναι… κακό για τις δουλειές.
Το παράδοξο των δύο θανάτων
Τα στοιχεία είναι εντυπωσιακά. Το 2024 η φαιντανύλη εντοπίστηκε σε μόλις δύο θανατηφόρες δηλητηριάσεις στην Ιταλία. Την ίδια χρονιά στη Γερμανία καταγράφηκαν 95, ενώ στις ΗΠΑ σχεδόν 48.000.
Η διαφορά δεν εξηγείται εύκολα από χαμηλότερη χρήση ναρκωτικών στην Ιταλία.
Σύμφωνα με ευρωπαϊκά στοιχεία που επικαλείται ο Economist, περίπου το 2,1% των νεαρών ενηλίκων στην Ιταλία χρησιμοποιεί κοκαΐνη μέσα σε ένα έτος, έναντι 2,2% στη Γερμανία. Η εκτιμώμενη χρήση οπιοειδών υψηλού κινδύνου είναι μάλιστα περίπου διπλάσια από τη γερμανική.
Κι όμως, η φαιντανύλη ουσιαστικά απουσιάζει.
«Υπάρχει βέτο από τις μαφίες»
Ο Νικόλα Γκρατέρι, ένας από τους γνωστότερους εισαγγελείς κατά της μαφίας στην Ιταλία, επισημαίνει ότι οι σημαντικές κατασχέσεις φαιντανύλης στη χώρα είναι ελάχιστες και εκτιμά ότι οι εγκληματικές οργανώσεις συνειδητά κρατούν αποστάσεις.
Ακόμη πιο κατηγορηματικός είναι ο Ρομπέρτο Σαβιάνο, συγγραφέας του Gomorrah και επί χρόνια μελετητής του οργανωμένου εγκλήματος.
«Εάν δεν υπάρχει επιδημία φαιντανύλης, δεν είναι χάρη στην αστυνομία ή στους πολιτικούς», λέει. «Υπάρχει βέτο από τις μαφίες».
Η εξήγηση είναι ψυχρά επιχειρηματική. Η φαιντανύλη είναι περίπου 100 φορές ισχυρότερη από τη μορφίνη. Η τεράστια δραστικότητά της αυξάνει δραματικά τον κίνδυνο θανάτου και μια έκρηξη υπερβολικών δόσεων θα μπορούσε να προκαλέσει πολύ πιο επιθετική κινητοποίηση των διωκτικών αρχών.
Και υπάρχει ακόμη ένα πρόβλημα: οι νεκροί πελάτες δεν επιστρέφουν.
Για εγκληματικές οργανώσεις που ελέγχουν καθιερωμένες και εξαιρετικά κερδοφόρες αγορές κοκαΐνης και ηρωίνης, η φαιντανύλη θα μπορούσε να διαταράξει ένα επιχειρηματικό μοντέλο που ήδη λειτουργεί.
Η συμφωνία που κανείς δεν έχει ακούσει
Απόδειξη για κάποια επίσημη «συμφωνία» μεταξύ Cosa Nostra, ‘Ndrangheta, Camorra ή άλλων οργανώσεων δεν υπάρχει.
Οι ερευνητές δεν διαθέτουν υποκλοπές στις οποίες αρχηγοί της μαφίας αποφασίζουν ότι η φαιντανύλη απαγορεύεται.
Ωστόσο, τον Ιούλιο ο Βιντσέντσο Μολινέζε, διοικητής ειδικής μονάδας των Carabinieri για το οργανωμένο έγκλημα, δήλωσε ενώπιον κοινοβουλευτικής επιτροπής ότι τα διαθέσιμα στοιχεία υποδεικνύουν πως οι εγκληματικές οργανώσεις αποφεύγουν το συγκεκριμένο ναρκωτικό.
Εάν πράγματι υπάρχει τέτοια γραμμή, εκτιμά ο Σαβιάνο, η απόφαση θα πρέπει να έχει ληφθεί στα υψηλότερα επίπεδα.
Και το θέτει με τον πιο σκοτεινό τρόπο: «Θα έχουμε την απόδειξη όταν κάποιος προσπαθήσει να φέρει φαιντανύλη και σκοτωθεί».
Η «ασπίδα» μπορεί να σπάσει
Το ιταλικό παράδοξο, πάντως, μπορεί να έχει ημερομηνία λήξης.
Τον Ιούνιο εκλάπησαν από νοσοκομείο της Ρώμης 80 φιαλίδια φαιντανύλης, ποσότητα αρκετή, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που παραθέτει ο Economist, για περίπου 20.000 δόσεις. Η κλοπή προκάλεσε αυστηρότερα μέτρα ασφαλείας σε ιατρικές εγκαταστάσεις.
Τα συνθετικά ναρκωτικά έχουν ένα τεράστιο πλεονέκτημα για τους διακινητές: πολύ μεγάλη αξία χωρά σε ελάχιστο όγκο, περιορίζοντας δραστικά την περίπλοκη εφοδιαστική αλυσίδα που απαιτεί, για παράδειγμα, η κοκαΐνη.
Και, σύμφωνα με τον Σαβιάνο, αρχίζει πλέον να εμφανίζεται ζήτηση για φαιντανύλη στον δρόμο. Νέες εγκληματικές ομάδες που θα θελήσουν να διεκδικήσουν μερίδιο αγοράς μπορεί κάποια στιγμή να αψηφήσουν το υποτιθέμενο βέτο.
Κάπου εκεί η ιστορία επιστρέφει ξανά στον Νονό. Γιατί ακόμη και ο Δον Κορλεόνε, που αρχικά δεν ήθελε τα ναρκωτικά στην επικράτειά του, τελικά αποδέχεται τον συμβιβασμό.
Και όπως υπενθυμίζει ο Economist, το ερώτημά του στην ταινία είναι αποκαλυπτικό: «Αρνήθηκα ποτέ έναν καλό συμβιβασμό;»
Προτιμώμενη πηγή στην Google
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
