Πώς μπήκε στο μάτι του Έπστιν ο Σκορπιός

Δεν ήταν μια τυχαία ερώτηση. Ούτε μια φευγαλέα περιέργεια. Τα email που αποδεσμεύτηκαν από το αμερικανικό υπουργείο Δικαιοσύνης δείχνουν ότι ο Τζέφρι Έπστιν κινήθηκε συστηματικά, επί μήνες, για να διερευνήσει την αγορά του Σκορπιού – του εμβληματικού νησιού που ταυτίστηκε όσο κανένα άλλο με τον Αριστοτέλη Ωνάση.

Η αλληλογραφία, που καλύπτει την περίοδο από τον Αύγουστο έως τον Δεκέμβριο του 2011, καταγράφει βήμα προς βήμα μια απόπειρα που ξεπερνά κατά πολύ μια απλή κουβέντα: μεσάζοντες, τράπεζες, ρήτρες εμπιστευτικότητας (NDAs), προγραμματισμός ιδιωτικών επισκέψεων και λεπτομερείς ερωτήσεις για ιδιοκτησιακό καθεστώς, πρόσβαση και –κυρίως– ιδιωτικότητα.

Οι άνθρωποι-κλειδιά και το πρώτο νήμα

Στον πυρήνα των επαφών του Έπσταϊν βρίσκονται δύο πρόσωπα. Ο Μπόρις Νίκολιτς, βιοτεχνολόγος και πρώην συνεργάτης του Μπιλ Γκέιτς, και ο Ρισάρ Ζιρό, Γάλλος με διασυνδέσεις στον κόσμο των πολυτελών ακινήτων.

Στις 5 Αυγούστου 2011, ο Ζιρό στέλνει στον Νίκολιτς φάκελο με πληροφορίες για ιδιωτικά νησιά. Μία ημέρα αργότερα, ο Νίκολιτς ενημερώνει τον Έπστιν: ο Σκορπιός είναι «ένα από τα πιο αποκλειστικά νησιά στην Ελλάδα» – και, κυρίως, δεν είναι δημόσιο.

Η απάντηση του Έπστιν. δεν αργεί. Δεν ρωτά για τιμή. Ρωτά για πρόσβαση.

REUTERS
Ιδιωτικότητα, παραλίες και… σκάφη

Στις 10 Αυγούστου 2011, ο Έπσταϊν ζητά διευκρινίσεις:

• είναι η παραλία ιδιωτική ή δημόσια;
• γιατί στις φωτογραφίες φαίνονται πολλά σκάφη;
• πόσο μακριά βρίσκεται η πλησιέστερη αγορά τροφίμων;

Οι απαντήσεις που ακολουθούν είναι λεπτομερείς. Σε email της 17ης Αυγούστου, ο Νίκολιτς περιγράφει τον Σκορπιό ως πλήρως ιδιωτικό: κύρια κατοικία του Ωνάση, σπίτι της Τζάκι Κένεντι, ξεχωριστές κατοικίες για παιδιά και προσωπικό, ιδιωτική ορθόδοξη εκκλησία, λιμάνι, ελικοδρόμιο, ακόμα και διάδρομο προσγείωσης.

• Τα σκάφη; Ανήκουν σε επισκέπτες.
• Ο ανεφοδιασμός; Γίνεται τακτικά.
• Το νησί; Δεν είναι επίσημα στην αγορά – αλλά μπορεί να παρουσιαστεί «πρόωρα» σε πελάτες με μεγάλη οικονομική επιφάνεια.

Από την περιέργεια στη διαδικασία

Από τα τέλη Αυγούστου, η υπόθεση περνά σε άλλο επίπεδο. Ο Έπστιν έρχεται απευθείας σε επικοινωνία με τον Ζιρό, ο οποίος επιχειρεί να οργανώσει ιδιωτική επίσκεψη στον Σκορπιό. Στις ανταλλαγές εμφανίζεται και ο Πίτερ Μάντελσον, πρώην υπουργός των Εργατικών στη Βρετανία, σε συνάντηση στο Λονδίνο.

Το μοτίβο επαναλαμβάνεται:
– πότε μπορεί να γίνει η επίσκεψη,
– πόσα άτομα θα συμμετέχουν,
– ελικόπτερο ή άλλο αεροδρόμιο,
– από πού και πόσο διαρκεί η μεταφορά.

Η ιδιωτικότητα επανέρχεται διαρκώς στο προσκήνιο. Όταν ο Ζιρό γράφει ότι «κανένα νησί δεν είναι απολύτως ιδιωτικό», ο Έπσταϊν αντιδρά αμέσως: «δηλαδή δεν είναι πραγματικά ιδιωτικό;». Η διευκρίνιση έρχεται γρήγορα: ο Σκορπιός είναι απολύτως ιδιωτική ιδιοκτησία, χωρίς πρόσβαση τρίτων.

Τράπεζες, NDAs και νομικοί

Το πιο αποκαλυπτικό σημείο έρχεται τον Οκτώβριο του 2011. Σε προωθημένο email, ο Ζιρό ενημερώνει τον Έπσταϊν ότι η τράπεζα ζητά εξηγήσεις: οι συμφωνίες εμπιστευτικότητας (NDAs) δεν έχουν υπογραφεί από τον ίδιο τον Έπσταϊν, αλλά από τον Ντάρεν Ιντάικ, τον προσωπικό του δικηγόρο.

Η λεπτομέρεια είναι κρίσιμη. Σημαίνει ότι: υπήρχε εμπλοκή τραπεζικού φορέα,επρόκειτο να δοθούν ευαίσθητες πληροφορίες, η διαδικασία είχε προχωρήσει πέρα από ανεπίσημες διερευνήσεις.

Λίγες ημέρες αργότερα, η τράπεζα δίνει πράσινο φως για επίσκεψη στο νησί.

Το ελικόπτερο που δεν απογειώθηκε ποτέ

Τον Νοέμβριο του 2011, ο Έπσταϊν επανέρχεται. Ρωτά αν μπορεί να επισκεφθεί τον Σκορπιό από Τρίτη έως Παρασκευή. Οι απαντήσεις αργούν. Όταν έρχονται, περιλαμβάνουν λεπτομέρειες μεταφοράς: από Αθήνα, η πτήση με ελικόπτερο διαρκεί έως και 1 ώρα και 20 λεπτά·
από το Άκτιο, μόλις 10-15 λεπτά.

Ο Έπστιν δηλώνει ότι δεν μπορεί να πετάξει «τρεις ώρες με ελικόπτερο» και τελικά μεταθέτει το ταξίδι για «επόμενη φορά». Η επίσκεψη δεν πραγματοποιείται ποτέ.

Στο τελευταίο email, τον Δεκέμβριο του 2011, ο Ζιρό ρωτά αν υπάρχουν μελλοντικά σχέδια για τον Σκορπιό. Δεν υπάρχει απάντηση.

Τι δείχνουν –και τι δεν δείχνουν– τα έγγραφα

Τα δημοσιοποιημένα αρχεία δεν αποκαλύπτουν αν ο Έπστιν ενεργούσε για τον εαυτό του ή για λογαριασμό τρίτου. Δεν υπάρχει συμφωνία, ούτε τελική διαπραγμάτευση. Υπάρχει όμως κάτι σαφές: επί μήνες επιχείρησε μεθοδικά να αποκτήσει πρόσβαση –και ενδεχομένως ιδιοκτησία– σε ένα από τα πιο κλειστά και εμβληματικά ιδιωτικά νησιά της Ελλάδας.