Καμπανάκι για την επισιτιστική ασφάλεια χτύπησε η Ύπατη Εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Διπλωματίας, Κάγια Κάλας, μιλώντας στο Ευρωκοινοβούλιο στο Στρασβούργο, για την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και την κλιμάκωση της έντασης στη Μαύρη Θάλασσα.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να αντιδράσει στην κλιμάκωση της έντασης στη Μαύρη Θάλασσα, προστατεύοντας τις ουκρανικές εξαγωγές, ενισχύοντας τη θαλάσσια ασφάλεια και αυξάνοντας τη διεθνή πίεση προς τη Ρωσία.
Η παρέμβασή της έγινε στο πλαίσιο συζήτησης για τις παραβιάσεις εθνικών εναέριων χώρων από τη Ρωσία και τα περιστατικά με μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones), με φόντο τις επιθέσεις σε εμπορικά πλοία στα ανοικτά των ακτών της Βουλγαρίας και της Ρουμανίας. Η ψηφοφορία επί σχετικού ψηφίσματος έχει προγραμματιστεί για την Πέμπτη 22 Οκτωβρίου.
«Η Ρωσία δεν κερδίζει στο πεδίο της μάχης στην Ουκρανία. Αντίθετα, ο Πούτιν στοχοποιεί απροκάλυπτα αμάχους και εντείνει τις υβριδικές επιθέσεις στην υπόλοιπη Ευρώπη», δήλωσε η Κάλας, εκφράζοντας ιδιαίτερη ανησυχία για την κλιμάκωση στη Μαύρη Θάλασσα.
Όπως ανέφερε, μέσα σε δέκα ημέρες καταγράφηκαν έξι επιθέσεις με drones που φέρονται να ήταν ρωσικά, γεγονός που χαρακτήρισε «επικίνδυνη και απαράδεκτη κλιμάκωση».
Υπενθύμισε, επίσης, ότι ρουμανικά F-16 κατέρριψαν δύο drones πάνω από τα χωρικά ύδατα της Ρουμανίας το Σάββατο. Όπως σημείωσε, χωρίς την αναχαίτισή τους, τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη θα μπορούσαν να πλήξουν στόχους, να προκαλέσουν νέες καταστροφές και να στοιχίσουν ανθρώπινες ζωές σε ευρωπαϊκό έδαφος.
Την ίδια ώρα, οι διασώστες συνέχιζαν τις έρευνες για τον εντοπισμό επτά ναυτικών που αγνοούνται, μετά από επίθεση με drone σε δύο δεξαμενόπλοια κοντά στις ακτές της Ρουμανίας στη Μαύρη Θάλασσα.
Απώλειες 60 εκατ. ευρώ ημερησίως για τις εξαγωγές της Ουκρανίας
Η Ρωσία έχει εντείνει τις επιθέσεις στις εξαγωγικές υποδομές και τις εμπορικές οδούς της Ουκρανίας από τα μέσα Ιουλίου, με σημαντικές οικονομικές συνέπειες. Σύμφωνα με εκτιμήσεις που επικαλέστηκε η Κάλας, η Ουκρανία χάνει περίπου 60 εκατομμύρια ευρώ ημερησίως σε έσοδα από εξαγωγές.
. Η Ουκρανία αντιπροσωπεύει το 15% των παγκόσμιων εξαγωγών καλαμποκιού, το 10% των εξαγωγών σιταριού, το 15% έως 20% των εξαγωγών κριθαριού και το 50% των εξαγωγών ηλιελαίου. Περίπου το 90% αυτών των προϊόντων διακινείται μέσω του διαδρόμου της Μαύρης Θάλασσας.
«Είναι η σημαντικότερη οδός για να φτάνουν τα ουκρανικά σιτηρά στις διεθνείς αγορές», τόνισε η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας.
Παράλληλα, κατηγόρησε τη Ρωσία ότι χρησιμοποιεί σκόπιμα τα τρόφιμα ως όπλο, υπονομεύοντας την παγκόσμια επισιτιστική ασφάλεια και επιβαρύνοντας ιδιαίτερα τις χώρες της Αφρικής, της Ασίας και της Μέσης Ανατολής.
Η Κάλας επανέλαβε την έκκληση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για την άμεση αποκατάσταση της ασφαλούς διέλευσης των εμπορικών πλοίων και της πολιτικής ναυσιπλοΐας στη Μαύρη Θάλασσα.
Όπως επισήμανε, οι διεθνείς τιμές των σιτηρών βρίσκονται στο υψηλότερο επίπεδο από τον Φεβρουάριο του 2023. Παρότι τα παγκόσμια αποθέματα είναι μεγαλύτερα σε σύγκριση με το 2022, όταν η Ρωσία είχε αποκλείσει περίπου 20 εκατομμύρια τόνους ουκρανικών σιτηρών, το διεθνές σύστημα τροφίμων δέχεται ολοένα μεγαλύτερες πιέσεις.
Την κατάσταση επιβαρύνουν και οι επιπτώσεις της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή στις εξαγωγές λιπασμάτων. Σύμφωνα με την Κάλας, τρία κρίσιμα σημεία διέλευσης επηρεάζουν τον διεθνή εφοδιασμό: το Στενό του Ορμούζ, το Μπαμπ ελ-Μαντέμπ και η Μαύρη Θάλασσα.
Στο στόχαστρο και οι εναλλακτικές εξαγωγικές διαδρομές
Προτεραιότητα της ευρωπαϊκής αντίδρασης πρέπει να είναι η διατήρηση της πρόσβασης της Ουκρανίας στις διεθνείς αγορές και η προστασία της παγκόσμιας επισιτιστικής ασφάλειας, υπογράμμισε η Κάλας.
Προειδοποίησε, ωστόσο, ότι η Ρωσία στοχοποιεί πλέον και εναλλακτικές εμπορικές διαδρομές, συμπεριλαμβανομένων των συνοριακών περασμάτων με τη Μολδαβία, τη Ρουμανία και την Πολωνία, θέτοντας σε κίνδυνο και αυτές τις οδούς εξαγωγών.
Κοινός κόμβος θαλάσσιας ασφάλειας από τη Ρουμανία και τη Βουλγαρία
Η ενίσχυση της ασφάλειας στη Μαύρη Θάλασσα και κατά μήκος του Δούναβη βρίσκεται επίσης στην κορυφή των προτεραιοτήτων της ΕΕ. Όπως ανέφερε η Κάλας, απαιτούνται αποτελεσματικότερη έγκαιρη προειδοποίηση, ενισχυμένη επιτήρηση και ανταλλαγή πληροφοριών σε πραγματικό χρόνο.
Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε στο δίκτυο MARSUR του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Άμυνας, το οποίο επιτρέπει στα κράτη-μέλη να ανταλλάσσουν δεδομένα θαλάσσιας επιτήρησης και να αποκτούν πληρέστερη εικόνα της κατάστασης στην περιοχή.
Παράλληλα, ο κόμβος θαλάσσιας ασφάλειας της Μαύρης Θάλασσας, που δημιουργούν από κοινού η Ρουμανία και η Βουλγαρία με την υποστήριξη της ΕΕ, αναμένεται να ενισχύσει περαιτέρω την επιχειρησιακή επίγνωση και τον συντονισμό.
Ταχύτερη λήψη αποφάσεων
Η Κάλας υπογράμμισε, επίσης, την ανάγκη ταχύτερης συλλογικής λήψης αποφάσεων σε περίπτωση σοβαρών περιστατικών. Προς αυτή την κατεύθυνση, προτείνεται πρωτόκολλο έκτακτης ανάγκης που θα προβλέπει άμεσες πολιτικές διαβουλεύσεις και καλύτερο συντονισμό σε μεγάλες υβριδικές κρίσεις, σε συνεργασία και με το ΝΑΤΟ.
Η ΕΕ προωθεί, παράλληλα, την ανάπτυξη και την κοινή προμήθεια αμυντικών δυνατοτήτων, μεταξύ άλλων μέσω συνασπισμού για την ανάπτυξη δυνατοτήτων αντιμετώπισης μη επανδρωμένων αεροσκαφών. Η πρωτοβουλία Eastern Flank Watch αποσκοπεί στην ενίσχυση της επιτήρησης και της άμυνας από τη Βαλτική έως τη Μαύρη Θάλασσα, σε στενό συντονισμό με το ΝΑΤΟ.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και στην απειλή των θαλάσσιων ναρκών. Μέσω του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Άμυνας, τα κράτη-μέλη συνεργάζονται ήδη για την ανάπτυξη συστημάτων αντιμετώπισης ναρκών νέας γενιάς, καθώς και μη επανδρωμένων θαλάσσιων συστημάτων.
Διπλωματική πίεση για την ελευθερία της ναυσιπλοΐας
Το τρίτο σκέλος της ευρωπαϊκής στρατηγικής αφορά την ενίσχυση της διεθνούς διπλωματικής πίεσης προς τη Μόσχα.
Η Κάλας ανέφερε ότι 51 χώρες συγκεντρώθηκαν στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, καταδικάζοντας τη Ρωσία και ζητώντας την αποκατάσταση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας στη Μαύρη Θάλασσα.
Παράλληλα, η ΕΕ συνεργάζεται με την Τουρκία, την Ινδία και άλλους διεθνείς εταίρους, συμπεριλαμβανομένων χωρών που εισάγουν τρόφιμα στην Αφρική και στον ευρύτερο Παγκόσμιο Νότο, με στόχο την επίτευξη συμφωνίας για την ελεύθερη ναυσιπλοΐα στην περιοχή.
«Μια συμφωνία για τη Μαύρη Θάλασσα θα προστάτευε ζωές και ζωτικής σημασίας προμήθειες. Η Ουκρανία την πρότεινε, η Ρωσία την απέρριψε», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Κλείνοντας, η Ύπατη Εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Διπλωματίας, υπογράμμισε ότι η διπλωματική προσπάθεια πρέπει να συνοδεύεται από διαρκή πίεση προς τη Μόσχα και συνεχή στήριξη της Ουκρανίας. Όπως υπογράμμισε,, η προστασία της ναυσιπλοΐας στη Μαύρη Θάλασσα δεν αφορά μόνο την ασφάλεια της περιοχής, αλλά και τη σταθερότητα των διεθνών εμπορικών οδών και την επισιτιστική ασφάλεια σε παγκόσμιο επίπεδο.
Προτιμώμενη πηγή στην Google
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
