Σι: Το εμπορικό έλλειμμα των 200 δισ. δολαρίων και οι σπάνιες γαίες

Ημερομηνία: 11-05-2026



Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ θα επιβιβαστεί μεθαύριο- εκτός απροόπτου- στο Air Force One για μια διήμερη επίσημη επίσκεψη στην Κίνα, όπου θα συναντηθεί με τον ομόλογό του, Σι Τζινπίνγκ.

Η συνάντηση επρόκειτο να είχε πραγματοποιηθεί πριν ενάμιση μήνα, αλλά ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή οδήγησε στην αναβολή της .

Μέχρι στιγμής, ελάχιστες λεπτομέρειες είναι γνωστές για την ατζέντα της συνάντησης κορυφής των δύο υπερδυνάμεων- εκτός από το ότι οι συνομιλίες θα επικεντρωθούν κυρίως στο εμπόριο και στο ζήτημα του Ιράν .

«Σε κάθε περίπτωση όμως, το αμερικανικό εμπορικό έλλειμμα άνω των 200 δισεκατομμυρίων δολαρίων μεταξύ των δύο χωρών θα αποτελέσει το κύριο επίκεντρο των συνομιλιών μεταξύ των δύο ηγετών», σύμφωνα με τον υπουργό Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ ​​Μπέσεντ.

Για τον λόγο αυτό άλλωστε, ο πρόεδρος Τραμπ από τότε που ανέλαβε τα καθήκοντά του για δεύτερη θητεία, ξεκίνησε έναν εμπορικό πόλεμο κατά της Κίνας.

Μόλις πριν από ένα χρόνο, οι δασμοί στα κινεζικά προϊόντα που εισέρχονται στις ΗΠΑ έφτασαν σχεδόν το 145% και η Κίνα απάντησε με 84% .

Τραμπ και Σι κατέληξαν σε συμφωνία και οι εντάσεις μειώθηκαν, όπως και οι δασμοί. Τελικά, ο Τραμπ επέβαλε βασικό δασμό 10% σε όλα τα κινεζικά προϊόντα και 20% στην κινεζική φαιντανύλη. Αυτοί οι δασμοί μείωσαν το εμπορικό έλλειμμα κατά το ένα τρίτο, αλλά παραμένει αρκετά υψηλό και ο Τραμπ επιδιώκει να το  ελαχιστοποιήσει.

Ο Αμερικανός πρόεδρος θα ανακοινώσει τη δημιουργία ενός «Συμβουλίου Εμπορίου» που θα αποτελείται από ανώτερους αξιωματούχους και από τις δύο χώρες για να επιβλέπει την εφαρμογή των συμφωνιών.

Τι θέλει να πετύχει ο Τραμπ

«Ο Πρόεδρος Τραμπ θέλει να δείξει ότι η σχέση του με τον Πρόεδρο Σι μπορεί να αποφέρει απτά οικονομικά οφέλη και οφέλη ασφαλείας στις Ηνωμένες Πολιτείες. Ο πρόεδρος θα επιδιώξει την υποστήριξη της ΛΔΚ στις προσπάθειές του να εξασφαλίσει μια αποδεκτή συμφωνία από το Ιράν για τον τερματισμό της σύγκρουσης και το άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ», λέει ο σινολόγος Εντουαρντ Κάγκαν του Διεθνούς Κέντρου Στρατηγικών Μελετών (CSIS).

«Αυτό  περιλαμβάνει την εξασφάλιση κινεζικών δεσμεύσεων για σημαντικές αγορές αμερικανικών αγαθών και υπηρεσιών, με ιδιαίτερη έμφαση στις αγορές που θα επηρεάσουν την οικονομία σε βασικούς τομείς των ΗΠΑ, συμπεριλαμβανομένης της γεωργίας, έως τις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου», προσθέτει.

«Γεωπολιτικά πυρομαχικά» οι σπάνιες γαίες

Το Πεκίνο ξεκινά πάντως τη συνάντηση κορυφής από μια πλεονεκτική θέση λόγω των σπάνιων γαιών-του λεγόμενου «πετρελαίου του 21ου αιώνα», που είναι κρίσιμες για την ηλεκτροκίνηση ως τους ημιαγωγούς και την αμυντική βιομηχανία.

Η Κίνα έχει ουσιαστικά  το μονοπώλιο, εξορύσσοντας το 70% αυτών των μετάλλων παγκοσμίως και επεξεργάζοντας το 90%.

Το Bloomberg εκτιμά ότι περίπου το 4% του ΑΕΠ των ΗΠΑ προέρχεται από βιομηχανίες που χρησιμοποιούν αυτούς τους τύπους πρώτων υλών. Αν και πολλές αμερικανικές βιομηχανίες  θα μπορούσαν να βρουν υποκατάστατα, ένα μεγάλο μέρος θα έβαζαν «λουκέτο»,  σε περίπτωση διακοπής του εφοδιασμού. Η Ευρώπη επίσης, προμηθεύεται τα δύο τρίτα των σπάνιων γαιών της από την Κίνα, παρόλο που έχει και αποθέματα στην εγχώρια αγορά.

Με τους παγκόσμιους περιορισμούς στις εξαγωγές σπανίων γαιών, το Πεκίνο απέδειξε στον κόσμο πέρυσι ότι μπορεί να χρησιμοποιεί αυτές τις πρώτες ύλες ως γεωπολιτικά πυρομαχικά, ελέγχοντας πολιτικά τις εξαγωγές.

«Ο έλεγχος της Κίνας στις αλυσίδες εφοδιασμού σπάνιων γαιών δίνει στον Σι Τζιπινγκ ένα σημαντικό οικονομικό πλεονέκτημα, αξίας 1,2 τρισεκατομμυρίων δολαρίων , ενόψει της συνάντησής του στο Πεκίνο με τον πρόεδρο Τραμπ».

Τα αντίμετρα των ΗΠΑ

Σε απάντηση, ο πρόεδρος Τραμπ αναμένεται να προτάξει στη συνάντηση το «όπλο» του ιρανικού πετρελαίου: Τον συνεχιζόμενο αμερικανικό αποκλεισμό του Ιράν, από το οποίο το Πεκίνο εισάγει σχεδόν το 90% του πετρελαίου, καλύπτοντας το 20% των αναγκών της Κίνας.

Η Κίνα εισάγει περισσότερο υγροποιημένο φυσικό αέριο μέσω του Στενού του Ορμούζ από οποιοδήποτε άλλη χώρα και προμηθεύεται περίπου το 40% του εισαγόμενου πετρελαίου της από τον Κόλπο.

«Οι προσπάθειες των ΗΠΑ να διατηρήσουν αποκλεισμένο το Στενό του Ορμούζ και, ως εκ τούτου, να απομονώσουν το Ιράν, επηρεάζουν σημαντικά την Κίνα, θέτοντας σε κίνδυνο την εύθραυστη εμπορική εκεχειρία μεταξύ των δύο υπερδυνάμεων», τονίζουν παράγοντες της αγοράς ενέργειας στη «Ν».

Πιο επιθετική στάση

Ήδη, η κυβέρνηση Τραμπ επέβαλε νέες κυρώσεις σε πέντε κινεζικά διυλιστήρια πετροχημικών . Το Πεκίνο χαρακτήρισε τις κυρώσεις «παράνομες».

Την περασμένη εβδομάδα, ο Σι Τζιπίνγκ προέτρεψε τις εταιρείες να μην συμμορφωθούν με τις κυρώσεις των ΗΠΑ κατά των διυλιστηρίων πετρελαίου που συνδέονται με το ιρανικό εμπόριο πετρελαίου.

Μέχρι πρόσφατα, η κινεζική στρατηγική έδειχνε σαφώς ενδιαφέρον για την εδραίωση μιας σταθεροποιημένης σχέσης με τις ΗΠΑ, λόγω και της αμερικανικής στρατιωτικής υπεροχής.

Ωστόσο, τις τελευταίες εβδομάδες, έχουν εμφανιστεί σημάδια μιας μετατόπισης στην κινεζική στρατηγική σκέψη.

Από τη μία πλευρά, το Πεκίνο προσπαθεί να οικοδομήσει καλές σχέσεις με τους γείτονές του, να διεισδύσει στην Ευρώπη και τον αραβικό κόσμο και να διατηρήσει τη θέση του ως ηγετική δύναμη στην Αφρική.

Από την άλλη όμως, η Κίνα διαισθάνεται ότι η ευρωαμερικανική απόκλιση θα φτάσει στα όριά της και οι Ευρωπαίοι θα θέσουν εκτεταμένα όρια στην κινεζική επιρροή.

Σινο-κεντρικό μπλοκ

Στο πλαίσιο αυτό, η  Κίνα δεν μπορεί να παραιτηθεί από τη δημιουργία ενός σινο-κεντρικού ευρασιατικού μπλοκ, ώστε να διατηρήσει την παγκόσμια γεωοικονομική και γεωπολιτική της σημασία.

Το Ιράν αποτελεί ουσιαστικό μέρος αυτού του μπλοκ και η Κίνα θα δυσκολευτεί να αποφύγει την υπεράσπιση του καθεστώτος της, όπως έκανε με τη Βενεζουέλα, μεταβαίνοντας από την έμμεση υποστήριξη -μέσω της ανάθεσης στο Πακιστάν του ρόλου του μεσολαβητή στη σύγκρουση Ουάσιγκτον-Τεχεράνης

«Η Κίνα στοχεύει να εδραιώσει έναν γεωπολιτικό χώρο δικής της κυριαρχίας όπου μπορεί να ασκήσει ισχυρότερη επιρροή απέναντι στις ΗΠΑ και τους συμμάχους τους στην περιοχή του Ινδο-Ειρηνικού», τονίζουν Ευρωπαίοι διπλωμάτες, με εμπειρία στην Νοτιο-ανατολική Ασία.

Προτιμώμενη πηγή στην Google

Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.

Κατασκευή ιστοσελίδων Πύργος