Τα πυρηνικά «μπλοκάρουν» τη συμφωνία: Πρόταση ΗΠΑ για 20ετές «πάγωμα» του εμπλουτισμένου ουρανίου
Οι συνομιλίες μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν που πραγματοποιήθηκαν το Σαββατοκύριακο στο Ισλαμαμπάντ κατέληξαν χωρίς συμφωνία, με το ζήτημα του πυρηνικού προγράμματος της Τεχεράνης να παραμένει το βασικό σημείο τριβής.
Σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο και πηγή με γνώση των διαπραγματεύσεων, η Ουάσινγκτον πρότεινε το Ιράν να αποδεχθεί μορατόριουμ 20 ετών στον εμπλουτισμό ουρανίου, ως μέρος μιας ευρύτερης συμφωνίας περιορισμού του πυρηνικού του προγράμματος.
Η ιρανική πλευρά, ωστόσο, αντέτεινε μια πολύ μικρότερη περίοδο «μονοψήφιων ετών», δείχνοντας την απόσταση που εξακολουθεί να χωρίζει τις δύο πλευρές.
«Αγκάθι» το πυρηνικό πρόγραμμα
Οι διαφωνίες επικεντρώνονται στο αν η Τεχεράνη θα δεχθεί πλήρη παύση εμπλουτισμού ουρανίου και παράδοση του υφιστάμενου αποθέματος, κάτι που η Ουάσινγκτον θεωρεί απαραίτητη προϋπόθεση.
Η αμερικανική πρόταση, σύμφωνα με πηγές, περιλάμβανε και απαίτηση για απομάκρυνση όλων των υψηλά εμπλουτισμένων ποσοτήτων ουρανίου από το ιρανικό έδαφος. Αντί αυτού, το Ιράν πρότεινε μια διαδικασία «ελεγχόμενης αραίωσης» (down-blending) εντός της χώρας.
Παρέμβαση μεσολαβητών και διπλωματικός αγώνας δρόμου
Πακιστάν, Αίγυπτος και Τουρκία επιχειρούν πλέον να γεφυρώσουν το χάσμα, με στόχο την επίτευξη συμφωνίας πριν από τη λήξη της εκεχειρίας στις 21 Απριλίου.
Ο Αμερικανός πρόεδρος Donald Trump δήλωσε ότι υπάρχει συνεχιζόμενη επικοινωνία και ότι η Ουάσινγκτον έχει δεχθεί μηνύματα από «τους σωστούς ανθρώπους στο Ιράν», οι οποίοι, όπως είπε, επιθυμούν συμφωνία.
«Οι Ιρανοί νόμιζαν ότι είμαστε κοντά»
Σύμφωνα με πηγές, η ιρανική αντιπροσωπεία θεωρούσε ότι είχε επιτευχθεί αρχική πρόοδος έως το πρωί της Κυριακής, ωστόσο αιφνιδιάστηκε από τις δηλώσεις του αντιπροέδρου JD Vance, ο οποίος δεν άφησε να εννοηθεί ότι υπήρχε συμφωνία και ανακοίνωσε την αποχώρηση της αμερικανικής αποστολής.
«Οι Ιρανοί εξοργίστηκαν με εκείνη τη συνέντευξη Τύπου», ανέφερε πηγή με γνώση των συνομιλιών.
Πολλαπλά διπλωματικά επίπεδα
Ο Αιγύπτιος ΥΠΕΞ Μπαντρ Αμπντελατί αναμένεται να επισκεφθεί την Ουάσινγκτον, ενώ ο Τούρκος ΥΠΕΞ Χακάν Φιντάν και ο επικεφαλής των μυστικών υπηρεσιών Ιμπραήμ Καλίν συμμετέχουν επίσης στις προσπάθειες διαμεσολάβησης.
Ο Φιντάν εκτίμησε ότι μια παράταση 45–60 ημερών της εκεχειρίας θα μπορούσε να δώσει χώρο για πρόοδο, προειδοποιώντας ωστόσο ότι μια «απόλυτη στάση» στο ζήτημα του εμπλουτισμού ενδέχεται να οδηγήσει σε σοβαρό αδιέξοδο.
Ιρανό μέλος της διαπραγματευτικής ομάδας υποστήριξε ότι οι απαιτήσεις των ΗΠΑ για τα πυρηνικά ήταν ο βασικός λόγος αποτυχίας της συμφωνίας, ενώ Ισραηλινός πρωθυπουργός Benjamin Netanyahu φέρεται να ενημερώθηκε από τον αντιπρόεδρο Βανς ότι το βασικό εμπόδιο παραμένει η πλήρης απαγόρευση εμπλουτισμού για πολλά χρόνια.
Παρά το αδιέξοδο, διπλωματικές πηγές επισημαίνουν ότι η διαδικασία δεν έχει καταρρεύσει, καθώς συνεχίζονται οι επαφές και η προσπάθεια για παράταση της εκεχειρίας, με στόχο την επανεκκίνηση των συνομιλιών τις επόμενες εβδομάδες.
Με πληροφορίες από Axios
