Τι δεν φοβάται ο Χαμενεΐ, που παραβλέπουν οι ΗΠΑ
Η θεωρία είναι γνωστή: η πίεση, οι κυρώσεις, η απομόνωση και η στρατιωτική απειλή οδηγούν σε παράδοση. Στην Ουάσιγκτον το αφήγημα, όσον αφορά την Τεχεράνη, είναι διαδεδομένο. Μόνο που έχουν παρερμηνεύσει την προσωπικότητα του ανθρώπου που βρίσκεται στο κέντρο του πολιτικού συστήματος του Ιράν. Του Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ.
Ο Χαμενεΐ δεν θα δεχτεί την «άνευ όρων παράδοση», όχι επειδή παραγνωρίζει την κατάσταση και όχι επειδή υποτιμά την οικονομική ζημιά που προκαλείται στη χώρα του. Δεν θα παραδοθεί επειδή, στην κοσμοθεωρία του, η υποταγή δεν είναι η λύση. Η υποχωρητικότητα υπό μαξιμαλιστική πίεση δεν θα ήταν απλώς μια στρατηγική προσαρμογή. Θα ήταν μια υπαρξιακή ρήξη της ισχύος και της ταυτότητάς του.
Ένας αγώνας που συνεχίζεται με νέες μορφές
Ο ανώτατος ηγέτης της χώρας δεν θεωρεί την Ισλαμική Επανάσταση του 1979 ως ένα ολοκληρωμένο γεγονός, σημειώνει το Foreign Policy. Τη βλέπει ως έναν αγώνα που συνεχίζεται με νέες μορφές. Η αντίσταση, στο λεξιλόγιό του, δεν είναι απλώς μια τακτική- είναι η ίδια του η ταυτότητα.
Αυτό έχει σημασία για την πολιτική. Οι ηγέτες που θεωρούν τον συμβιβασμό ως τακτική μπορούν να πιεστούν. Οι ηγέτες που βλέπουν τη συνθηκολόγηση ως κατάρρευση της ταυτότητάς τους δεν μπορούν. Για τον Χαμενεΐ, η Ισλαμική Δημοκρατία βρίσκεται μόνιμα σε ένα καμίνι. Οι κυρώσεις, και η αντιπαράθεση δεν συνιστούν διαταραχές. Είναι η απόδειξη ότι η επανάσταση παραμένει ζωντανή. Στο μυαλό του, το να συνθηκολογήσει κάτω από τέτοιες πιέσεις δεν θα αποκαθιστούσε τη σταθερότητα. Θα αρνιόταν τη συνέχεια της επανάστασης.
Δεν χωράνε δισταγμοί
Ο Χαμενεΐ θεωρεί την κατάρρευση του καθεστώτος Παχλαβί όχι ως αποτέλεσμα της ανεπαρκούς δύναμης του Σάχη, αλλά λόγω του δισταγμού του.
Στην εσωτερική μνήμη της Ισλαμικής Δημοκρατίας, ο δισταγμός, όχι η καταστολή, προκάλεσε την κατάρρευση.
Το μάθημα που αποκόμισε η ηγεσία του Χαμενεΐ είναι ξεκάθαρο: Η υποχώρηση υπό πίεση προσκαλεί περαιτέρω πίεση, η παραχώρηση σηματοδοτεί την ευθραυστότητα και η ευθραυστότητα επιταχύνει την πτώση.
Δεν αφορά την κατοχή της πυρηνικής βόμβας αλλά την επανάσταση
Για αυτόν, η Ισλαμική Δημοκρατία δεν είναι απλώς ένα κυρίαρχο κράτος που επιδιώκει την επιβίωση. Είναι ένα επαναστατικό σχέδιο του οποίου η νομιμότητα στηρίζεται στην αντίσταση στην κυριαρχία των ΗΠΑ. Επομένως, το πυρηνικό πρόγραμμα στην αφήγησή του δεν αφορά πρωτίστως την επιβίωση, ούτε την κατοχή βόμβας. Αφορά το να είσαι ένα επαναστατικό κράτος.
Η ταπείνωση χειρότερη από την οικονομική πίεση
Σε όλες τις ομιλίες του, παρουσιάζει την πίεση της Δύσης όχι ως διαφωνία σε συγκεκριμένο θέμα, αλλά ως εχθρότητα προς την ίδια την ύπαρξη της Ισλαμικής Δημοκρατίας. Η υποχώρηση σε μαξιμαλιστικές απαιτήσεις θα κωδικοποιούνταν ως ταπείνωση.
Και η ταπείνωση, στο μυαλό του Χαμενεΐ, είναι πιο επικίνδυνη από την οικονομική στέρηση.
Το σημαντικότερο: Δεν φοβάται να πεθάνει
Υπάρχει και μια άλλη διάσταση, πολύ πιο ισχυρή που συχνά παραβλέπεται από τη Δύση: η φιλοσοφία του μάρτυρα. Οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής των ΗΠΑ συχνά υποθέτουν ότι η ισχυρή στρατιωτική απειλή εξωθεί σε ηττοπάθεια. Αλλά αυτή η υπόθεση προϋποθέτει ότι η επιβίωση είναι η υπέρτατη αξία.
Στο σύμπαν του αγιατολάχ, το μαρτύριο ιεροποιείται ως ηθικός θρίαμβος. Ο θάνατος κατά την αντίσταση δεν σημαίνει ήττα .Σε ένα τέτοιο αφήγημα, η προοπτική της δολοφονίας επιφέρει καθαγιασμό.
Αυτό δεν σημαίνει ότι ο Χαμενεΐ επιδιώκει τον θάνατο. Σημαίνει όμως ότι έχει επίγνωση του συμβολισμού του μάρτυρα. Εάν σκοτωθεί κατά τη διάρκεια της αντιπαράθεσης με τις Ηνωμένες Πολιτείες ή το Ισραήλ, η κληρονομιά του θα αναβαθμιστεί πιθανότατα ως μία από τις μορφές της υπέρτατης αντίστασης. Πιθανότατα θα μετατρεπόταν από μαχόμενος ηγεμόνας σε μάρτυρα – θεματοφύλακα της αξιοπρέπειας.
Τελικά, το δίλημμα της Ουάσινγκτον δεν είναι απλώς γεωπολιτικό. Οι Ηνωμένες Πολιτείες αντιμετωπίζουν έναν ηγέτη που αντιλαμβάνεται τον συμβιβασμό υπό εξαναγκασμό ως υπαρξιακή ήττα, και ο οποίος μπορεί να αποδεχτεί το προσωπικό ρίσκο, ακόμη και τον θάνατο, ως προτιμότερο από τη συμβολική συνθηκολόγηση.
naftemporiki.gr
