Τι είναι η κηλίδωση και πότε μια πυρκαγιά γίνεται megafire

Η εφιαλτική πυρκαγιά στο Πόρτο Γερμενό, που κατέκαψε δεκάδες σπίτια και «κατάπιε» το δάσος στον Κιθαιρώνα, δεν εξαπλώνεται μόνο επειδή φυσούν θυελλώδεις άνεμοι. Οι πυροσβέστες περιγράφουν ένα ακόμη πιο επικίνδυνο φαινόμενο: την κηλίδωση. Τι ακριβώς συμβαίνει;

Πρόκειται για τη δημιουργία νέων εστιών πολύ μπροστά από το κύριο μέτωπο, από αναμμένα κουκουνάρια, κλαδιά ή άλλα φλεγόμενα υλικά που μεταφέρονται από τον αέρα.

Είναι ένας από τους βασικούς λόγους που μια φωτιά μπορεί να αλλάζει διαρκώς κατεύθυνση, να υπερπηδά φυσικά εμπόδια και να γίνεται εξαιρετικά δύσκολη στην κατάσβεση.

REUTERS/Louisa Gouliamaki
Τι είναι η κηλίδωση

Η κηλίδωση (spotting) είναι η μεταφορά αναμμένων υλικών από τον θερμό αέρα και τον άνεμο σε μεγάλες αποστάσεις από το κύριο μέτωπο της πυρκαγιάς.

Τα υλικά αυτά μπορεί να είναι:

• αναμμένα κουκουνάρια
• φλεγόμενα κλαδιά
• κομμάτια φλοιού δέντρων
• κάρβουνα και καύτρες

Όταν πέσουν σε ξηρή βλάστηση, μπορούν να προκαλέσουν νέα ανεξάρτητα μέτωπα, ακόμη και εκατοντάδες μέτρα ή αρκετά χιλιόμετρα μπροστά από τη φωτιά.

Αυτό εξηγεί γιατί πολλές φορές οι κάτοικοι βλέπουν ξαφνικά φλόγες να εμφανίζονται σε σημεία όπου η πυρκαγιά φαινόταν να απέχει αρκετή απόσταση.

Γιατί είναι τόσο επικίνδυνη

Η κηλίδωση ουσιαστικά «σπάει» τη γραμμή άμυνας των πυροσβεστών.

Ακόμη κι αν οι δυνάμεις έχουν ανακόψει το κύριο μέτωπο, οι νέες εστίες μπορούν να εμφανιστούν πίσω από τις αντιπυρικές ζώνες ή σε σημεία όπου δεν υπάρχουν δυνάμεις.

Με ισχυρούς ανέμους, όπως οι βόρειοι που πνέουν αυτές τις ημέρες στην περιοχή του Κιθαιρώνα, οι καύτρες μπορούν να μεταφερθούν σε πολύ μεγάλες αποστάσεις, πολλαπλασιάζοντας τα ενεργά μέτωπα μέσα σε λίγα λεπτά.

REUTERS/Louisa Gouliamaki
Πότε μια φωτιά χαρακτηρίζεται megafire

Ο όρος megafire (υπερπυρκαγιά) δεν αποτελεί ακόμη έναν αυστηρά καθορισμένο επιχειρησιακό χαρακτηρισμό που χρησιμοποιείται παντού με τον ίδιο τρόπο.

Στη διεθνή επιστημονική βιβλιογραφία χρησιμοποιείται κυρίως για πυρκαγιές που ξεφεύγουν από τη συνηθισμένη συμπεριφορά τους λόγω του μεγέθους και της έντασής τους. Σύμφωνα με τον καθηγητή Ευθύμη Λέκκα η πυρκαγιά στο Πόρτο Γερμενό έχει χαρακτηριστικά megafire.

Συνήθως μια megafire εμφανίζει πολλά από τα ακόλουθα χαρακτηριστικά:

• πολύ μεγάλη έκταση
• εξαιρετικά υψηλή θερμική ένταση
• ακραία ταχύτητα εξάπλωσης
• συνεχείς κηλιδώσεις σε μεγάλες αποστάσεις
• δημιουργία δικού της μικροκλίματος
• εξαιρετικά δύσκολη ή αδύνατη άμεση κατάσβεση

Σε τέτοιες περιπτώσεις οι πυροσβεστικές δυνάμεις δυσκολεύονται να περιορίσουν το μέτωπο μέχρι να αλλάξουν οι καιρικές συνθήκες.

REUTERS/Louisa GouliamakiΓιατί βλέπουμε όλο και περισσότερες τέτοιες πυρκαγιές

Οι επιστήμονες συνδέουν την αύξηση των πυρκαγιών ακραίας συμπεριφοράς με τον συνδυασμό:

• παρατεταμένων καυσώνων,
• ξηρότερης βλάστησης,
• ισχυρών ανέμων,
• συσσώρευσης καύσιμης ύλης στα δάση,
• και των επιπτώσεων της κλιματικής κρίσης.

Όταν όλοι αυτοί οι παράγοντες συνυπάρχουν, ακόμη και μια αρχικά διαχειρίσιμη πυρκαγιά μπορεί μέσα σε λίγες ώρες να μετατραπεί σε ένα εξαιρετικά επικίνδυνο μέτωπο, με συνεχείς αναζωπυρώσεις και απρόβλεπτη συμπεριφορά.

Προτιμώμενη πηγή στην Google

Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.