Τι συζητήθηκε στο 6ο Law Forum on Taxation
6th LAW FORUM ON TAXATION
ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ
Η CLEON Conferences & Communications διοργάνωσε την Τετάρτη, 23 Σεπτεμβρίου 2026 στο Divani Caravel Hotel στην Αθήνα, το 6th LAW FORUM ON TAXATION, υπό την αιγίδα των: ΣΕΒ σύνδεσμος επιχειρήσεων και βιομηχανιών, Ένωση Εισηγμένων Εταιρειών (ΕΝΕΙΣΕΤ) και Οικονομικό Επιμελητήριο Ελλάδος – ΟΕΕ.
Μέσα από ουσιαστικές συζητήσεις και τοποθετήσεις, είχαμε την ευκαιρία να αναδείξουμε καίρια ζητήματα της σύγχρονης φορολογικής πραγματικότητας: από τις νέες μορφές εργασίας, τα κρυπτοστοιχεία και την ηλεκτρονική τιμολόγηση, έως το Pillar 2, τις διεθνείς φορολογικές εξελίξεις, την ευρωπαϊκή φορολογική ατζέντα και τις προκλήσεις που δημιουργεί η Τεχνητή Νοημοσύνη.
Στην εναρκτήρια ομιλία του στο συνέδριο, ο Γιώργος Πιτσιλής, Διοικητής της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ), παρουσίασε τους στρατηγικούς άξονες της Αρχής για τον εκσυγχρονισμό του φορολογικού και τελωνειακού μηχανισμού, αναδεικνύοντας την πλήρη αξιοποίηση της Τεχνητής Νοημοσύνης και των αναλυτικών δεδομένων (myDATA, ψηφιακό δελτίο αποστολής) για τη διενέργεια στοχευμένων ελέγχων. Παράλληλα, στάθηκε στην ενσωμάτωση των νέων διεθνών και ευρωπαϊκών πλαισίων (Pillar 2, DAC8/CARF, μεταρρύθμιση Ενωσιακού Τελωνειακού Κώδικα) και την ενίσχυση της φορολογικής βεβαιότητας μέσω του νέου θεσμού των Φορολογικών Δεσμευτικών Απαντήσεων (tax rulings), με στόχο τη διευκόλυνση του επιχειρείν και τη διασφάλιση των δημοσίων εσόδων.
Στη συνέχεια, η Αθηνά Βουνάτσου, Διευθύντρια του Τομέα φορολογίας, επενδύσεων και λειτουργίας αγοράς του ΣΕΒ τόνισε ότι το ζήτημα δεν είναι χαμηλότερος συντελεστής, αλλά «εμπιστοσύνη και ασφάλεια του επενδυτή» – μια βεβαιότητα που γίνεται ακόμη πιο κρίσιμη καθώς οι ελληνικές επιχειρήσεις καλούνται να διεκδικήσουν ανταγωνιστική χρηματοδότηση από το νέο European Competitiveness Fund της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Αμέσως μετά από τις εισαγωγικές ομιλίες, ακολούθησε το κεντρικό πάνελ του Συνεδρίου. O Υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών o Δημήτριος Μαρκόπουλος, στην αρχική του τοποθέτηση, τόνισε ότι η φορολογική πολιτική της Κυβέρνησης έχει σταθερό προσανατολισμό στη μείωση των βαρών για πολίτες και επιχειρήσεις, στην επιβράβευση της συνέπειας και στη διαμόρφωση ενός φορολογικού πλαισίου με σαφείς και δίκαιους κανόνες. Παράλληλα, υπογράμμισε τη σημασία του διαρκούς διαλόγου με την αγορά και της αξιοποίησης των ψηφιακών εργαλείων, που ενισχύουν την αποτελεσματική αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής και συμβάλλουν σε ένα δικαιότερο φορολογικό σύστημα για όλους.
Ο Παναγιώτης Δαβέρος, αρχικά έθεσε το ζήτημα μεταφοράς φορολογικών ζημιών, προτείνοντας επέκταση στα 10 χρόνια για αξιοποίηση επενδυτικών επιλογών, πρότεινε δε παράλληλα την υιοθέτηση Ομιλικής Φορολόγησης, ως συγκριτικό πλεονέκτημα και μέτρο με αναπτυξιακό πρόσημο, στο πλαίσιο άλλων χωρών. Στη συνέχεια αναφέρθηκε στην θέσπιση κινήτρων, για την επέκταση και αξιοποίηση του Φορολογικού Πιστοποιητικού, όπως η σύντμηση του χρόνου παραγραφής και η επίσπευση των επιστροφών, προκειμένου να ενισχύεται η οικειοθελής συμμόρφωση και η αξιοποίηση πόρων από τις ελεγκτικές Αρχές. Έθεσε επίσης το ζήτημα της ανάγκης προσαρμογής του πλαισίου βεβαίωσης και συμψηφισμού ποσών καταλογισμών, υποβάλλοντας συγκεκριμένες προτάσεις βελτίωσης, με σκοπό την αποφυγή δέσμευσης ρευστότητος και μάλιστα για μεγάλο διάστημα, που το ισχύον πλαίσιο επιφέρει.
Κλείνοντας το πάνελ, ο Γιάννης Μαστροκώστας, Γενικός Διευθυντής Government Affairs της Παπαστράτος, ανέφερε τη σημασία της φορολογικής πολιτικής στην ενδυνάμωση της ανταγωνιστικότητας, της καινοτομίας, των επενδύσεων και της βιομηχανικής πολιτικής. Ανέφερε επίσης το γεγονός ότι η αναθεώρηση της Ευρωπαϊκής Φορολογικής Οδηγίας για τα προϊόντα καπνού και νικοτίνης γίνεται σε μια κρίσιμη συγκυρία για την Ευρώπη, η οποία αντιμετωπίζει τις επιπτώσεις του πληθωρισμού λόγω της γεωπολιτικής αβεβαιότητας και της επιβράδυνσης της οικονομικής ανάπτυξης. Σε αυτό το περιβάλλον, η φορολογική πολιτική οφείλει να είναι συνεπής με τον ευρύτερο ευρωπαϊκό στόχο της ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας και της επαναβιομηχάνισης, όπως αναδεικνύεται και στην Έκθεση Letta. Μοιράστηκε την περίπτωση της Παπαστράτος με την επένδυση των 700 εκατ. ευρώ και τη σημαντική συνεισφορά στις θέσεις εργασίας και τις εξαγωγές.
Ακολούθησε το panel I με τίτλο «Επίκαιρα φορολογικά θέματα», όπου η Γενική Γραμματέας Φορολογικής Πολιτικής, Χρύσα Μήλιου, αναφέρθηκε στο νέο πλαίσιο των Φορολογικών Δεσμευτικών Απαντήσεων (Tax Rulings), καθώς και στις πρόσφατες μεταρρυθμίσεις για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της Ελλάδας στον τομέα των επενδυτικών κεφαλαίων. Παράλληλα, ανέδειξε τις προκλήσεις της φορολογικής πολιτικής ενόψει της διαμόρφωσης του επερχόμενου φορολογικού πλαισίου για τα κρυπτοστοιχεία. Τόνισε ότι κεντρικός στόχος των παρεμβάσεων είναι η ενίσχυση της φορολογικής βεβαιότητας και η διαμόρφωση ενός σύγχρονου και ανταγωνιστικού φορολογικού πλαισίου που στηρίζει τις επενδύσεις και την ανάπτυξη.
Έπειτα, η Κωνσταντίνα Γαλλή, Partner, Tax Services της EY Ελλάδος, αναφέρθηκε στην πρόσφατη εισαγωγή του θεσμού των Φορολογικών Δεσμευτικών Απαντήσεων ή Advance Tax Rulings στην Ελλάδα. Πρόκειται για μια νομοθετική πρωτοβουλία που αναδεικνύει την εξέλιξη του φορολογικού συστήματος στην Ελλάδα και σκοπό έχει να ενισχύσει την προβλεψιμότητα και τη διαφάνεια κατά την εφαρμογή των φορολογικών κανόνων από τους φορολογούμενους και δη από τις επιχειρήσεις. Τόνισε ότι η επιτυχία του θεσμού θα κριθεί στην πράξη και εναπόκειται τόσο στη Φορολογική Διοίκηση όσο και στους φορολογούμενους η ανάδειξη του θεσμού αυτού ως χρήσιμο εργαλείο ενίσχυσης της ασφάλειας δικαίου. Επί του παρόντος, βρισκόμαστε εν αναμονή της υπουργικής απόφασης που θα θέσει το πλαίσιο της διαδικασίας για την έκδοση μιας Φορολογικής Δεσμευτικής Απάντησης.
Στο ίδιο panel, κατά τη διάρκεια της τοποθέτησής του, ο Ευάγγελος Λάζος, Head of Tax, Aegean Airlines, σημείωσε χαρακτηριστικά: «Η εισαγωγή του θεσμού των Φορολογικών Δεσμευτικών Απαντήσεων (Φ.Δ.Α.) μπορεί να αποτελέσει σημαντικό μέσο για την ενίσχυση της φορολογικής βεβαιότητας, συμβάλλοντας στη βελτίωση των επιχειρηματικών αποφάσεων, στην ενίσχυση της ασφάλειας δικαίου και στον εκσυγχρονισμό του φορολογικού συστήματος. Η αποτελεσματικότητα του θεσμού θα κριθεί από την πρακτική εφαρμογή του, δημιουργώντας προκλήσεις τόσο για τους φορολογούμενους όσο και για τη Φορολογική Διοίκηση, με το βασικό ζητούμενο να αποτελεί η φορολογική προβλεψιμότητα.»
Στο δεύτερο panel με τίτλο «Pillar 2: Γεωπολιτικά θέματα και Πολυεθνικές Εταιρείες, Pillar 2: US Tax Policy και την αλληλεπίδραση με το Pillar 2 του ΟΟΣΑ», o Πέτρος Πανταζόπουλος, Attorney at Law – Ass. Professor, School of Law, Aristotle University of Thessaloniki, Scientific Council Member, ENEISET, αναφέρθηκε στην φορολογική διάσταση της διασυνοριακής εργασίας, η οποία πλέον έχει εδραιωθεί με διάφορες μορφές: τηλεργασία ως μόνιμη μορφή απασχόλησης, ψηφιακοί νομάδες, εργαζόμενοι που απασχολούνται σε ευρωπαϊκές συνοριακές περιοχές κ.λπ. Ο κ. Πανταζόπουλος εστίασε στις συνέπειες του φαινομένου για τη φορολογική κατοικία των εργαζομένων, την κατανομή δικαιωμάτων φορολόγησης της μισθωτής εργασίας μεταξύ των κρατών και την πιθανότητα σύστασης μόνιμης εγκατάστασης των εργοδοτών από την κατ’ οίκο εργασία.
Η συζήτηση συνεχίστηκε με τη θεματική «OECD και UN Model Tax Conventions: προς ένα διπολικό διεθνές φορολογικό σύστημα;”» με τη συμμετοχή των Δημήτριου Καραβά, Partner, Dryllerakis Law Firm, και Αθηνάς Μπεστητζάνου, Associate, Dryllerakis Law Firm. Όπως χαρακτηριστικά δήλωσαν : «Αναφερθήκαμε στη λειτουργία των Συμβάσεων Αποφυγής Διπλής Φορολογίας (ΣΑΔΦ) και στον ρόλο των δύο βασικών Model Conventions, του OECD και του UN, αναδεικνύοντας τις διαφορετικές φορολογικές αφετηρίες τους, με έμφαση στη residence taxation στο OECD Model και στη source taxation στο UN Model. Μέσα από χαρακτηριστικά παραδείγματα ως προς τη μόνιμη εγκατάσταση, τα royalties και τις υπηρεσίες, επισημάνθηκε ότι τα δύο Models δεν λειτουργούν ως απολύτως διακριτά συστήματα, αλλά ως σημεία αναφοράς για τη διαπραγμάτευση των επιμέρους ΣΑΔΦ, οι οποίες στην πράξη συνδυάζουν στοιχεία και από τα δύο. Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στις πρόσφατες εξελίξεις, καθώς, παρά τη διαχρονική κυριαρχία του OECD Model, συγκεκριμένες διατάξεις του UN Model εμφανίζουν αυξανόμενη παρουσία στις διεθνείς συμβάσεις, ιδίως με τη διεύρυνση της φορολόγησης στο κράτος πηγής. Στο πλαίσιο αυτό, αναδείχθηκε το ερώτημα εάν το διεθνές φορολογικό σύστημα εξακολουθεί να είναι κατά βάση OECD-led ή εάν διαμορφώνεται πλέον ένα περισσότερο πολυκεντρικό σύστημα, στο οποίο τα δύο Models λειτουργούν παράλληλα, αλληλεπιδρούν και αλληλοεπηρεάζονται».
Στη συνέχεια, ο Λογιστής – Φοροτεχνικός και Φορολογικός σύμβουλος του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών Χρήστος Κρίγκας και ο Προϊστάμενος της Διεύθυνσης Ελεγκτικών Διαδικασιών της ΑΑΔΕ Απόστολος Κοτζίνος είχαν μια One to One ενδιαφέρουσα συζήτηση με θέμα: «Η εφαρμογή της Ηλεκτρονικής Τιμολόγησης και του ψηφιακού Δελτίου Αποστολής». Η συζήτηση περιεστράφη γύρω από το ερώτημα ποιος πραγματικά ορίζει τον ρυθμό του τεχνολογικού μετασχηματισμού της οικονομίας. Ο κ. Κρίγκας έθεσε τον προβληματισμό πως ενδεχομένως ο ρυθμός ορίζεται από την ΑΑΔΕ και είναι ταχύτερος των αντοχών των επιχειρήσεων ενώ ο κ. Κοτζίνος επιχειρηματολόγησε υπέρ της άποψης ότι εν τέλει ο ρυθμός δίνεται από την ίδια την οικονομία ωστόσο η ΑΑΔΕ οφείλει να είναι μοχλός μεταρρυθμιστικής πίεσης.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον ήταν η συζήτηση με θεματική «Φορολογία στην Εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης ΑΙ» με την Δήμητρα Γεωργαράκη, Executive advisor, Haris Papadopoulos & Partners, να διατυπώνει ότι Το “Human in the Loop” δεν είναι απλώς μια τεχνική αρχή· είναι θεσμική εγγύηση ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη υποστηρίζει τη φορολογική διαδικασία, χωρίς να υποκαθιστά την ανθρώπινη κρίση, την ευθύνη και τα δικαιώματα του φορολογουμένου.
Τέλος, ακολούθησε το τρίτο panel με θέμα «Παγκόσμια φορολογική πολιτική σε ένα μεταβατικό στάδιο – EU Tax Agenda 2024 – 2029» με την Κωνσταντίνα Νικολάου, Director, Tax Services, EY Greece, να αναλύει τις πρόσφατες νομοθετικές πρωτοβουλίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης στον τομέα της άμεσης φορολογίας, γνωστές ως Taxation Omnibus Package. Όπως επεσήμανε, το νέο πακέτο μέτρων ανταποκρίνεται στην ανάγκη απλούστευσης του φορολογικού πλαισίου εντός της ενιαίας αγοράς της Ε.Ε., συμβάλλοντας στη μείωση της γραφειοκρατίας και του διοικητικού κόστους για επιχειρήσεις και φορολογούμενους, με στόχο την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής οικονομίας. Παρά το γεγονός ότι η εφαρμογή των νέων κανόνων θα πραγματοποιηθεί σε μεταγενέστερο στάδιο, υπογράμμισε ότι οι επιχειρήσεις καλούνται ήδη να αξιολογήσουν τον πιθανό αντίκτυπο των αλλαγών στις υφιστάμενες δομές και συναλλαγές τους, καθώς ενδέχεται να προκύψουν ευκαιρίες για απλούστευση εταιρικών σχημάτων και οργανωτική αναδιάρθρωση.
Στο ίδιο panel η Κατερίνα Πέρρου, Lawyer – Legal Counsel to the Governor of the IARP – Assistant Professor, National and Kapodistrian University of Athens, χαρακτηριστικά επισήμανε: «Η ομιλία παρουσιάζει την πορεία των διαπραγματεύσεων στον ΟΗΕ για τη Σύμβαση-Πλαίσιο για τη διεθνή φορολογική συνεργασία και τα δύο πρώτα πρωτόκολλά της και αποτιμά τη σημασία τους για τη διαμόρφωση της νέας παγκόσμιας φορολογικής αρχιτεκτονικής, καθώς και τα διακυβεύματα για την Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη μέλη της.»
Μεταξύ άλλων, ο Ιωάννης Κυριφίδης, ACCA, Tax Director, Novibet ανέφερε ότι «Οι δασμοί παραδοσιακά χρησιμοποιούνταν από τα κράτη ως ένα είδος προστατευτισμού της εγχώριας οικονομίας & αγοράς σε σχέση με τα εισαγόμενα προϊόντα & υπηρεσίες. Ωστόσο, λόγω των γεωπολιτικών ανακατατάξεων, οι δασμοί έχουν αναβαθμιστεί ως ένα εργαλείο πίεσης προς τις ανταγωνίστριες αγορές με σκοπό κατ αρχήν την αναχαίτιση των φθηνότερων εισαγόμενων προϊόντων αλλά κυρίως ως τιμωρητικό μέτρο προς κράτη που διαφωνούν με την γεωπολιτική προσέγγιση της εκάστοτε κραταιάς δύναμης. Παράλληλα, αυτό διαμορφώνει ένα πλαίσιο που παρεμποδίζει την λειτουργία της ελέυθερης αγοράς. Μήπως αυτό είναι σημάδι που μας οδηγεί στο συμπέρασμα ότι επανέρχεται το μοντέλο του οικονομικού προστατευτισμού μετά από μία μακρά εποχή που επικρατούσαν οι κανόνες της ελεύθερης αγοράς μεταξύ πολλών κρατών παγκοσμίως;»
Τις συζητήσεις του Forum ολοκλήρωσε ο Νίκος Βίγκος, Finance Director της WinMedica, παρουσιάζοντας την ευρωπαϊκή ατζέντα για την υγεία, τη φαρμακευτική βιομηχανία και τη φορολογία για την περίοδο 2024 – 2029. Αναφέρθηκε στην πορεία της WinMedica, η οποία ιδρύθηκε το 2008, απασχολεί περίπου 200 εργαζομένους και κατέγραψε κύκλο εργασιών 121 εκατ. ευρώ το 2025, με μέσο ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης πωλήσεων περίπου 11% από το 2018. Στη συνέχεια, παρουσίασε την ευρωπαϊκή στρατηγική απλούστευσης μέσω των Omnibus, καθώς και τις εξελίξεις στον τομέα της υγείας και του φαρμάκου, με έμφαση στο Pharma Package, τον Critical Medicines Act, την επιτάχυνση των κλινικών δοκιμών και τα φορολογικά κίνητρα για έρευνα και ανάπτυξη. Κλείνοντας, ανέδειξε τις ευκαιρίες για την Ελλάδα μέσα από την ενίσχυση της έρευνας, των παραγωγικών επενδύσεων, της ασφάλειας εφοδιασμού και των υποδομών δεδομένων. Όπως σημείωσε, η ΕΕ κινείται προς την απλούστευση, την έρευνα, την παραγωγική ανθεκτικότητα και την καλύτερη πρόσβαση των ασθενών σε θεραπείες
Το Forum συντόνισε ο δικηγόρος και δημοσιογράφος, Αντώνης Παπαγιαννίδης.
Gold Sponsor: ΕΥ
Silver Sponsors: DRYLLERAKIS LAW FIRM, HELLENiQ ENERGY, ΠΑΠΑΣΤΡΑΤΟΣ ΑΒΕΣ, Saplegal
Bronze Sponsors: HARIS PAPADOPOULOS & PARTNERS
Communication Sponsors: Forin.gr, e-forologia, , Reporter, Επιχειρώ
