Το χρονικό της πτώση του αστεροειδή που εξαφάνισε τους δεινοσαύρους λεπτό προς λεπτό

Με άρθρο τους ειδικοί στους μετεωρίτες και την παλαιοντολογία παρουσιάζουν ένα λεπτομερές χρονοδιάγραμμα βασισμένο σε δεκαετίες έρευνας που μας μας ταξιδεύει πίσω στον χρόνο στην τελευταία μέρα της Κρητιδικής περιόδου.

Ένας τεράστιος Τυραννόσαυρος περπατά μέσα στα κωνοφόρα δέντρα της περιοχής του και μυρίζει τον αέρα. Αντιλαμβάνεται τη μυρωδιά από το κουφάρι ενός νεκρού τρικεράπτορα από το οποίο τρεφόταν την προηγούμενη μέρα. Πλησιάζει και ξεσκίζει ακόμη λίγα κομμάτια κρέατος όμως η δυσοσμία είναι έντονη ακόμη και για εκείνον.

Κατεβαίνει στη λίμνη για να πιει νερό και μικροί κροκόδειλοι και χελώνες τρέχουν προς το νερό. Εκείνος σχεδόν δεν τους προσέχει. Μεγαλύτερο ενδιαφέρον του προκαλεί ένας Αγγυλόσαυρος που βρίσκεται κοντά. Ξέρει όμως ότι αυτός ο δεινόσαυρος δεν είναι εύκολη λεία και δεν πεινά τόσο ώστε να ρισκάρει μάχη. Δεν γνωρίζει ότι τον περιμένουν πολύ μεγαλύτεροι κίνδυνοι. Σηκώνει το κεφάλι και βλέπει ένα λαμπρό φως να κατεβαίνει με τεράστια ταχύτητα, συνοδευόμενο από αχνά τριξίματα και σφυρίγματα.

Ο T. rex έχει εξαιρετική ακοή για ήχους χαμηλής συχνότητας και αναστατώνεται από τις δονήσεις που αισθάνεται. Η αναστάτωση όμως κρατά μόνο μια στιγμή. Μέσα σε μια αστραπή καίγεται ολοκληρωτικά και ο κόσμος του αλλάζει για πάντα.

Όλα αυτά συνέβησαν πριν από 66 εκατομμύρια χρόνια, όταν ένας τεράστιος αστεροειδής έπεσε στη Γη στην περιοχή που σήμερα βρίσκεται η χερσόνησος Γιουκατάν στο Μεξικό. Στο τέλος της Κρητιδικής περιόδου, η στάθμη της θάλασσας ήταν 100 έως 200 μέτρα υψηλότερη από σήμερα έτσι οι ακτές της Καραϊβικής εκτείνονταν πολύ βαθύτερα στο σημερινό ανατολικό Μεξικό και στις νότιες Ηνωμένες Πολιτείες. Η πρόσκρουση έγινε ολοκληρωτικά μέσα σε αυτά τα νερά.

Το γεγονός προκάλεσε άμεσες αλλαγές στον πλανήτη και την ατμόσφαιρα και οδήγησε στην εξαφάνιση των δεινοσαύρων και περίπου των μισών ειδών της Γης. Αλλά πώς θα ήταν να βιώσει κανείς μια τόσο γιγάντια πρόσκρουση; Τι θα έβλεπε, τι θα άκουγε ή θα μύριζε; Και πώς θα πέθαινε ή θα επιβίωνε;

Μία μέρα πριν από την πρόσκρουση

Όλα είναι ήρεμα και η μέρα κυλά φυσιολογικά. Στην περιοχή που σύντομα θα γίνει το σημείο μηδέν, η θερμοκρασία είναι ευχάριστη, περίπου 26 βαθμοί Κελσίου και το κλίμα υγρό. Εδώ και περίπου μία εβδομάδα ο αστεροειδής είναι ορατός μόνο τη νύχτα. Επειδή κινείται κατευθείαν προς τη Γη μοιάζει με ακίνητο αστέρι. Δεν έχει θεαματική ουρά καθώς είναι βραχώδης αστεροειδής και όχι κομήτης.

Τις τελευταίες 24 ώρες το φως γίνεται ορατό και την ημέρα. Παραμένει όμως σαν άστρο ή πλανήτης που γίνεται όλο και πιο φωτεινός όσο πλησιάζει η σύγκρουση.

Η στιγμή της πρόσκρουσης

Αν κάποιος βρισκόταν κοντά θα βίωνε πρώτα ένα σύντομο θέαμα φωτός και ήχου. Λίγα λεπτά ή δευτερόλεπτα πριν από την πρόσκρουση θα έβλεπε μια τεράστια πύρινη σφαίρα και θα άκουγε τριξίματα και σφυρίγματα. Ο ήχος αυτός δημιουργείται επειδή το έντονο φως θερμαίνει το έδαφος, το οποίο με τη σειρά του θερμαίνει τον αέρα και προκαλεί ηχητικά κύματα.

Έπειτα έρχεται ένας εκκωφαντικός κρότος επειδή ο αστεροειδής ταξιδεύει γρηγορότερα από την ταχύτητα του ήχου. Όμως είναι τόσο μεγάλος πιθανόν περίπου 10 χιλιόμετρα σε διάμετροπου χτυπά το έδαφος πριν προλάβει οποιοδήποτε πλάσμα κοντά στο σημείο να βρει καταφύγιο.

Η τεράστια ενέργεια σχηματίζει κρατήρα μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα. Καθώς ο αστεροειδής συγκρούεται με την επιφάνεια η κινητική του ενέργεια μετατρέπεται ακαριαία σε θερμότητα, σεισμική ενέργεια και κρουστικά κύματα. Οι βράχοι θρυμματίζονται και εκτινάσσονται σχηματίζοντας μια τεράστια κοιλότητα περίπου δέκα δευτερόλεπτα μετά την πρόσκρουση.

Η θερμότητα λιώνει και εξαερώνει τεράστιες ποσότητες υλικού συμπεριλαμβανομένου του ίδιου του αστεροειδούς, δημιουργώντας ένα σύννεφο υπέρθερμου ατμού με θερμοκρασία περίπου 10.000 βαθμών Κελσίου.

Μέσα στα επόμενα δευτερόλεπτα η κοιλότητα μεγαλώνει σε μέγεθος πολλαπλάσιο του ίδιου του αστεροειδούς. Περίπου 20 δευτερόλεπτα μετά την πρόσκρουση, έχει βάθος τουλάχιστον 30 χιλιομέτρων βαθύτερο από το σημερινό βαθύτερο σημείο των ωκεανών. Το χείλος του κρατήρα φτάνει σε ύψος πάνω από 20 χιλιόμετρα, περισσότερο από το διπλάσιο του Έβερεστ.

Αυτό το τεράστιο χαρακτηριστικό διαρκεί λιγότερο από ένα λεπτό πριν αρχίσει να καταρρέει. Μέσα σε τρία λεπτά από την πρόσκρουση το κέντρο του κρατήρα ανυψώνεται σχηματίζοντας κορυφή αρκετών χιλιομέτρων η οποία στη συνέχεια καταρρέει ξανά. Οποιοδήποτε πλάσμα βρισκόταν κοντά εξαϋλώνεται αμέσως από τη θερμότητα και το ωστικό κύμα. Ακόμη και σε απόσταση 2.000 χιλιομέτρων η θερμική ακτινοβολία και οι υπερηχητικοί άνεμοι είναι θανατηφόροι.

Πέντε λεπτά μετά

Οι άνεμοι ένταση τυφώνα κατηγορίας 5 ισοπεδώνοντας τα πάντα σε απόσταση περίπου 1.500 χιλιομέτρων. Η θερμοκρασία της ατμόσφαιρας ανεβαίνει πάνω από τους 226 βαθμούς Κελσίου. Το περιβάλλον θυμίζει φούρνο. Δέντρα και φυτά παίρνουν φωτιά παντού. Επειδή ο αστεροειδής έπεσε στη θάλασσα η ατμόσφαιρα γεμίζει με υπέρθερμο ατμό κάνοντας τους ανέμους ακόμη πιο θανατηφόρους.

Ακολουθούν τεράστια τσουνάμι ύψους περίπου 100 μέτρων που πλήττουν πρώτα τις ακτές του σημερινού Κόλπου του Μεξικού. Τεράστιες ποσότητες βράχων και νερού εκτοξεύονται και παρασύρουν τα πάντα. Μέχρι τώρα, ο κρατήρας έχει σχεδόν αποκτήσει τις τελικές του διαστάσεις, περίπου 180 χιλιόμετρα πλάτος και 20 χιλιόμετρα βάθος.

Μία ώρα μετά

Κύματα θερμότητας και φωτιάς εξαπλώνονται σε ολόκληρο τον πλανήτη. Μέρος της ενέργειας της πρόσκρουσης έχει μεταφερθεί στην ατμόσφαιρα, θερμαίνοντας τον αέρα και τη σκόνη μέχρι να πυρακτωθούν. Μέσα σε μία ώρα, μια ζώνη σκόνης έχει ήδη περιβάλει τη Γη. Σε πολλές περιοχές πέφτουν λιωμένα σταγονίδια βράχων και ορυκτών.

Μία μέρα μετά

Γιγάντια τσουνάμι εξακολουθούν να διασχίζουν τον Ατλαντικό και τον Ειρηνικό. Σε πολλές ακτές προκαλούν τεράστιες καταστροφές. Ο ουρανός συνεχίζει να σκοτεινιάζει από τη σκόνη και την αιθάλη. Οι θερμοκρασίες αρχίζουν να πέφτουν καθώς το ηλιακό φως μπλοκάρεται. Τα φυτά σταματούν τη φωτοσύνθεση σαν να έχει έρθει χειμώνας.

Μία εβδομάδα μετά

Ο κόσμος γίνεται ολοένα πιο σκοτεινός. Μετά από περίπου μία εβδομάδα, η ποσότητα θερμότητας και φωτός που φτάνει στην επιφάνεια της Γης έχει πέσει στο ένα χιλιοστό της προηγούμενης. Η μέση θερμοκρασία έχει μειωθεί τουλάχιστον κατά 5 βαθμούς Κελσίου. Οι περισσότεροι δεινόσαυροι και μεγάλα ερπετά πεθαίνουν από το ψύχος. Παράλληλα, πέφτουν καταιγίδες όξινης βροχής σε όλο τον πλανήτη.

Ο αστεροειδής έπεσε σε περιοχή πλούσια σε θείο, το οποίο εξαερώθηκε και δημιούργησε θειικά οξέα στην ατμόσφαιρα. Η τεράστια ενέργεια της σύγκρουσης δημιούργησε επίσης οξείδια του αζώτου, τα οποία σχηματίζουν νιτρικά οξέα. Η βροχή γίνεται τόσο όξινη ώστε το pH της μπορεί να φτάσει το 1, όσο περίπου και το οξύ των μπαταριών. Τα φυτά, τα δέντρα και πολλοί θαλάσσιοι οργανισμοί πεθαίνουν από την οξίνιση του περιβάλλοντος.

Έναν χρόνο μετά

Οι άνεμοι έχουν κοπάσει, οι φωτιές έχουν σβήσει και οι ωκεανοί έχουν ηρεμήσει. Όμως ο ουρανός παραμένει γεμάτος σκόνη και ο ήλιος δεν έχει φανεί για έναν ολόκληρο χρόνο. Η μέση θερμοκρασία της Γης είναι περίπου 15 βαθμούς χαμηλότερη από πριν. Έχει έρθει ένας παγκόσμιος χειμώνας. Οι δεινόσαυροι και τα περισσότερα μεγάλα θαλάσσια ερπετά έχουν πλέον εξαφανιστεί. Μόνο μικρά ζώα, όπως θηλαστικά στο μέγεθος αρουραίων και έντομα, καταφέρνουν να επιβιώσουν σε λαγούμια και σχισμές.

Δέκα χρόνια μετά

Η Γη εξακολουθεί να βρίσκεται σε βαθύ ψύχος. Αν και το περισσότερο θείο έχει πέσει από την ατμόσφαιρα, σωματίδια σκόνης και αιθάλης παραμένουν. Οι θερμοκρασίες είναι ακόμη περίπου 5 βαθμούς χαμηλότερες από πριν από την πρόσκρουση. Μικρότερα ζώα, όπως χελώνες, μικροί κροκόδειλοι, σαύρες, φίδια, ορισμένα πουλιά και μικρά θηλαστικά, αρχίζουν να επαναποικίζουν τη Γη. Η ζωή ανακάμπτει αργά, αλλά τα οικοσυστήματα έχουν αλλάξει για πάντα. Οι δεινόσαυροι δεν υπάρχουν πια.

Σήμερα 66 εκατομμύρια χρόνια μετά

Τα ίχνη της σύγκρουσης είναι πλέον κρυμμένα στα γεωλογικά στρώματα της Γης και οι επιστήμονες τα αποκρυπτογραφούν. Το 1980 ανακαλύφθηκαν για πρώτη φορά στοιχεία της πρόσκρουσης, όταν ερευνητές εντόπισαν μεγάλες συγκεντρώσεις ιριδίου σε λεπτά στρώματα αργίλου στη Δανία και την Ιταλία.

Το ιρίδιο είναι σπάνιο στην επιφάνεια της Γης αλλά συνηθισμένο στους μετεωρίτες, κάτι που οδήγησε στο συμπέρασμα ότι ένας τεράστιος αστεροειδής είχε συγκρουστεί με τον πλανήτη. Το 1991 ανακαλύφθηκε και ο κρατήρας Chicxulub στη χερσόνησο Γιουκατάν του Μεξικού επιβεβαιώνοντας οριστικά τη θεωρία.

Πιστεύεται ότι περίπου το μισό των ειδών φυτών και ζώων εξαφανίστηκε στο τέλος της Κρητιδικής περιόδου. Όμως όσα είδη επέζησαν μπόρεσαν αργότερα να εξαπλωθούν και να εξελιχθούν, καταλαμβάνοντας τις θέσεις των εξαφανισμένων οργανισμών. Ένα από τα σημαντικότερα αποτελέσματα της εξαφάνισης των δεινοσαύρων ήταν η εξάπλωση και εξέλιξη των θηλαστικών, γεγονός που άνοιξε τελικά τον δρόμο και για την εμφάνιση των ανθρώπων.

Naftemporiki.gr

Προτιμώμενη πηγή στην Google

Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.