Το νέο φορολογικό πλαίσιο για τα Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης

Με το νέο νομοσχέδιο για τα ταμεία επαγγελματικής ασφάλισης που τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση και συγκεκριμένα τα άρθρα 91-97 αυτού επέρχονται αλλαγές στο φορολογικό πλαίσιο που διέπει τα Τ.Ε.Α. και τα Ομαδικά Ασφαλιστικά Προϊόντα Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης (Ο.Α.Π.Ε.Σ.), Οι παροχές από τα συγκεκριμένα προγράμματα εντάσσονται ρητά στην έννοια του εισοδήματος από μισθωτή εργασία και συντάξεις, ενώ προβλέπονται φορολογικές απαλλαγές για εισφορές και ορισμένες πρόσθετες παροχές, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.

Παράλληλα, καθορίζεται νέο πλαίσιο φορολόγησης των συνταξιοδοτικών παροχών, με διαφοροποίηση των συντελεστών ανάλογα με την ηλικία του δικαιούχου κατά την έναρξη καταβολής της παροχής και τον τρόπο καταβολής της (περιοδικά ή εφάπαξ), ενώ προβλέπεται μεγαλύτερη φορολογική επιβάρυνση σε περιπτώσεις πρόωρης ρευστοποίησης. Αντίστοιχα αναμορφώνεται και το καθεστώς παρακράτησης φόρου στις σχετικές παροχές.

Επιπλέον, αυξάνονται σημαντικά τα ανώτατα όρια των ασφαλιστικών εισφορών και ασφαλίστρων που μπορούν να καταβάλλονται με φορολογικά ευνοϊκούς όρους, τόσο για μισθωτούς όσο και για μη μισθωτούς, ενώ θεσπίζονται ειδικές ρυθμίσεις για όσους εντάσσονται σε πρόγραμμα επαγγελματικής ασφάλισης μετά τη συμπλήρωση του 55ου έτους της ηλικίας τους. Παράλληλα, διευκρινίζεται ότι η ίδια φορολογική μεταχείριση εφαρμόζεται ανεξαρτήτως αν ο δικαιούχος ήταν μισθωτός ή μη μισθωτός.

Όπως ορίζει χαρακτηριστικά και το άρθρο 90 του υπό διαβούλευση νομοσχεδίου:
«Αντικείμενο του παρόντος Μέρους είναι:
α) η σύνδεση της φορολογικής μεταχείρισης των παροχών από Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης και Ομαδικά Ασφαλιστικά Προϊόντα Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης με την ηλικία έναρξης καταβολής τους,
β) η αντικατάσταση των Ομαδικών Ασφαλιστηρίων Συνταξιοδοτικών Συμβολαίων από τα Ομαδικά Ασφαλιστικά Προϊόντα Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης, ως προς την ειδική φορολογική μεταχείρισή τους,
γ) η θέσπιση φορολογικών κανόνων για τα Ομαδικά Ασφαλιστικά Προϊόντα Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης και
δ) η επίλυση ζητημάτων φορολογικής μεταχείρισης των προϊόντων συλλογικής συνταξιοδοτικής αποταμίευσης»

Οι προτεινόμενες διατάξεις:

Άρθρο 91
Υπαγωγή παροχών Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης και Ομαδικών Ασφαλιστικών Προϊόντων Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης στην έννοια του εισοδήματος από μισθωτή εργασία και συντάξεις – Τροποποίηση παρ. 3 άρθρου 12 Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος

Στην παρ. 3 του άρθρου 12 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (ν. 4172/2013, Α’ 167), περί εισοδήματος από μισθωτή εργασία και συντάξεις, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στην περ. στ), οι λέξεις «καθώς και από επαγγελματικά ταμεία που έχουν συσταθεί με νόμο» διαγράφονται, β) η περ. ζ) αντικαθίσταται, και η παρ. 3 διαμορφώνεται ως εξής:
«3. Ως ακαθάριστα εισοδήματα από μισθωτή εργασία και συντάξεις θεωρούνται τα εξής:
α) ημερομίσθιο, μισθός, επίδομα αδείας, επίδομα ασθενείας, επίδομα εορτών, αποζημίωση μη ληφθείσας άδειας, αμοιβές, προμήθειες, επιμίσθια και φιλοδωρήματα,
β) επιδόματα περιλαμβανομένων του επιδόματος κόστους διαβίωσης, του επιδόματος ενοικίου, της αποζημίωσης εξόδων φιλοξενίας ή ταξιδίου,
γ) αποζημίωση εξόδων στα οποία έχει υποβληθεί ο εργαζόμενος ή συγγενικό πρόσωπο του εργαζομένου,
δ) παροχή οποιασδήποτε μορφής που λαμβάνει ο εργαζόμενος πριν την έναρξη της εργασιακής σχέσης,
ε) αποζημιώσεις για τη λύση ή καταγγελία της εργασιακής σχέσης,
στ) συντάξεις που χορηγούνται από κύριο και επικουρικό φορέα υποχρεωτικής ασφάλισης,
ζ) οι παροχές που καταβάλλονται εφάπαξ ή με τη μορφή περιοδικής παροχής από Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης προαιρετικής ασφάλισης ή στο πλαίσιο Ομαδικών Ασφαλιστικών Προϊόντων Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης,
η) κάθε άλλη παροχή που εισπράττεται έναντι υφιστάμενης, παρελθούσας ή μελλοντικής εργασιακής σχέσης.
θ) Ποσοστό έως 35% των κερδών προ φόρων, το οποίο καταβάλλεται από τους Φορείς Κοινωνικής και Αλληλέγγυας Οικονομίας στους εργαζομένους τους.».

Άρθρο 92
Φορολογικές απαλλαγές και εξαιρέσεις για ασφάλιστρα και παροχές επαγγελματικής ασφάλισης – Τροποποίηση περ. θ), προσθήκη περ. κγ) στην παρ. 1 και προσθήκη περ. ιδ) στην παρ. 2 του άρθρου 14 Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος

1. Στην περ. θ) της παρ. 1 του άρθρου 14 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (ν. 4172/2013, Α’ 167), περί απαλλαγών εισοδήματος από μισθωτή εργασία και συντάξεις, οι λέξεις «ομαδικών ασφαλιστηρίων συνταξιοδοτικών συμβολαίων» αντικαθίστανται από τις λέξεις «Ομαδικών Ασφαλιστικών Προϊόντων Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης (Ο.Α.Π.Ε.Σ.)», και η περ. θ) διαμορφώνεται ως εξής:
«θ) τα ασφάλιστρα που καταβάλλονται από τον εργαζόμενο ή τον εργοδότη για λογαριασμό του εργαζομένου στο πλαίσιο Ομαδικών Ασφαλιστικών Προϊόντων Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης (Ο.Α.Π.Ε.Σ.), τα οποία δεν υπερβαίνουν το ανώτατο ποσό που προβλέπεται στην παρ. 1 του άρθρου 105 του ν. 5078/2023 (Α’ 211), εκτός εάν η υπέρβαση αφορά ποσά, η καταβολή των οποίων επιβάλλεται με απόφαση της αρμόδιας εποπτικής αρχής,».

2. Στην παρ. 1 του άρθρου 14 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος, προστίθεται περ. κγ) ως εξής:
«κγ) οι πρόσθετες χρηματικές παροχές της υποπερ. ββ) της περ. β) της παρ. 4 του άρθρου 4 του ν. 5078/2023 (Α’ 211), από Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης ή στο πλαίσιο Ομαδικών Ασφαλιστικών Προϊόντων Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης (Ο.Α.Π.Ε.Σ.).».

3. Στην παρ. 2 του άρθρου 14 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος, προστίθεται περ. ιδ) ως εξής:
«ιδ) οι συνταξιοδοτικές παροχές που καταβάλλονται από Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης προαιρετικής ασφάλισης ή στο πλαίσιο Ο.Α.Π.Ε.Σ. προς πρόσωπα της περ. ια), εφόσον η καταβολή των ασφαλιστικών εισφορών και των ασφαλίστρων αντιστοίχως, για τον σχηματισμό των παροχών αυτών, βάρυνε αποκλειστικά τους εργαζομένους.».

Άρθρο 93
Φορολογικοί συντελεστές παροχών Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης και Ομαδικών Ασφαλιστικών Προϊόντων Επαγγελματικής Ασφάλισης – Αντικατάσταση παρ. 4α και τροποποίηση παρ. 4β άρθρου 15 Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος

Στο άρθρο 15 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (ν. 4172/2013, Α’ 167), περί φορολογικού συντελεστή, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) η παρ. 4α αντικαθίσταται, β) στην παρ. 4β, βα) στο εισαγωγικό εδάφιο, οι λέξεις «Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης προαιρετικής ασφάλισης και» διαγράφονται, ββ) στο τελευταίο εδάφιο, οι λέξεις «Ταμείο Επαγγελματικής Ασφάλισης ή σε» διαγράφονται, και οι παρ. 4α και 4β διαμορφώνονται ως εξής:
«4α. Οι συνταξιοδοτικές παροχές της περ. α) της παρ. 4 του άρθρου 4 του ν. 5078/2023 (Α’ 211) και οι συμπληρωματικές παροχές της υποπερ. βα) της περ β) της παρ. 4 του άρθρου 4 του ν. 5078/2023, που καταβάλλονται από Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης προαιρετικής ασφάλισης ή στο πλαίσιο Ομαδικών Ασφαλιστικών Προϊόντων Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης (Ο.Α.Π.Ε.Σ.), υπόκεινται σε αυτοτελή φορολόγηση, η οποία καθορίζεται με βάση την ηλικία του μέλους κατά τον χρόνο έναρξης καταβολής της παροχής, ως εξής:
(i) για παροχές που καταβάλλονται σε μέλη ηλικίας εξήντα δύο (62) έως και εξήντα επτά (67) ετών, με συντελεστή πέντε τοις εκατό (5%) όταν η παροχή καταβάλλεται περιοδικά, και με συντελεστή δέκα τοις εκατό (10%) όταν καταβάλλεται εφάπαξ. Οι συντελεστές αυτοί εφαρμόζονται και για παροχές που καταβάλλονται σε μέλη που συνταξιοδοτούνται λόγω γήρατος από τον φορέα κύριας ασφάλισης, εφόσον έχουν συμπληρώσει το πεντηκοστό πέμπτο (55) έτος της ηλικίας τους,
(ii) για παροχές που καταβάλλονται σε μέλη ηλικίας μεγαλύτερης των εξήντα επτά (67) ετών, με συντελεστή δυόμισι τοις εκατό (2,5%) όταν η παροχή καταβάλλεται περιοδικά, και με συντελεστή πέντε τοις εκατό (5%) όταν καταβάλλεται εφάπαξ.
Για τους σκοπούς εφαρμογής της παρούσας, ως παροχή που «καταβάλλεται περιοδικά» νοείται η παροχή η οποία είτε καταβάλλεται ισοβίως και περιλαμβάνει σταθερές ή αυξανόμενες καταβολές, είτε καταβάλλεται για χρονικό διάστημα τουλάχιστον δεκαπέντε (15) ετών και περιλαμβάνει σταθερές ή αυξανόμενες καταβολές, εφόσον οι αναπροσαρμογές που οφείλονται σε διαφοροποιήσεις αποδόσεων των επενδύσεων λαμβάνουν χώρα κατά τα τελευταία έτη. Ο περιοδικός χαρακτήρας της παροχής δεν αίρεται στην περίπτωση που εμφανίζει απόκλιση η τελευταία εκκαθαριστική δόση της συνολικής παροχής.
(αβ) Οι συνταξιοδοτικές παροχές της υποπερ. αα) της παρούσας, και οι συμπληρωματικές παροχές (Πρόωρη ρευστοποίηση ατομικού λογαριασμού) της υποπερ. βα) της περ. β) της παρ. 4 του άρθρου 4 του ν. 5078/2023, περί ορισμών, που καταβάλλονται σε μέλη των Τ.Ε.Α. και Ο.Α.Π.Ε.Σ. πριν από τη συμπλήρωση του ορίου ηλικίας των εξήντα δύο (62) ετών, φορολογούνται στο σύνολό τους σύμφωνα με την κλίμακα της παρ. 1.
4β. Οι συνταξιοδοτικές παροχές που καταβάλλονται από τα ταμεία της παρ. 20 του άρθρου 6 του ν. 3029/2002 (Α’ 160) φορολογούνται αυτοτελώς ως εξής:
(i) Για παροχές που αντιστοιχούν σε έως πέντε (5) έτη ασφάλισης, με συντελεστή δέκα τοις εκατό (10%), εφόσον καταβάλλονται περιοδικά και με συντελεστή είκοσι τοις εκατό (20%), εφόσον καταβάλλονται εφάπαξ.
(ii) Για παροχές που αντιστοιχούν σε περισσότερα από πέντε (5) και έως δέκα (10) έτη ασφάλισης, με συντελεστή επτάμιση τοις εκατό (7,5%), εφόσον καταβάλλονται περιοδικά και με συντελεστή δεκαπέντε τοις εκατό (15%), εφόσον καταβάλλονται εφάπαξ.
(iii) Για παροχές που αντιστοιχούν σε περισσότερα από δέκα (10) και έως είκοσι (20) έτη ασφάλισης, με συντελεστή πέντε εκατό (5%), εφόσον καταβάλλονται περιοδικά και με συντελεστή δέκα τοις εκατό (10%), εφόσον καταβάλλονται εφάπαξ.
(iv) Για παροχές που αντιστοιχούν σε περισσότερα από είκοσι (20) έτη ασφάλισης, με συντελεστή δυόμιση τοις εκατό (2,5%) εφόσον καταβάλλονται περιοδικά και με συντελεστή πέντε τοις εκατό (5%) εφόσον καταβάλλονται εφάπαξ.
Οι συντελεστές των ανωτέρω περιπτώσεων προσαυξάνονται κατά πενήντα τοις εκατό (50%) σε περίπτωση είσπραξης από τον δικαιούχο ποσού πρόωρης ρευστοποίησης του ατομικού του λογαριασμού. Ειδικά για τα πρόσωπα που ασφαλίστηκαν σε ταμείο της παρ. 20 του άρθρου 6 ν. 3029/2002 μετά τα πενήντα πέντε (55) έτη, οι συντελεστές της περ. (i) προσαυξάνονται κατά πέντε τοις εκατό (5%) για κάθε έτος που υπολείπεται των πέντε (5) ετών ασφάλισης.».

Άρθρο 94
Παρακράτηση φόρου επί παροχής στο πλαίσιο Ομαδικών Ασφαλιστικών Προϊόντων Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης και από Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης – Τροποποίηση περ. ε) παρ. 1 άρθρου 62 Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος

Η περ. ε) της παρ. 1 του άρθρου 62 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (ν. 4172/2013, Α’ 167), περί πληρωμών υποκείμενων σε παρακράτηση, αντικαθίσταται ως εξής:
«ε) η παροχή που καταβάλλεται εφάπαξ ή περιοδικά στο πλαίσιο Ομαδικών Ασφαλιστικών Προϊόντων Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης (Ο.Α.Π.Ε.Σ.) και από Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης προαιρετικής ασφάλισης, καθώς και οι συνταξιοδοτικές παροχές που καταβάλλονται από τα ταμεία της παρ. 20 του άρθρου 6 του ν. 3029/2002 (Α’ 160).».

Άρθρο 95
Συντελεστές παρακράτησης φόρου παροχών Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης και Ομαδικών Ασφαλιστικών Προϊόντων Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης – Τροποποίηση περ. ε) παρ. 1 και προσθήκη παρ. 11 στο άρθρο 64 Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος

1. Η περ. ε) της παρ. 1 του άρθρου 64 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (ν. 4172/2013, Α’ 167), περί πληρωμών υποκείμενων σε παρακράτηση, αντικαθίσταται ως εξής:
«ε) (εα) για τις συνταξιοδοτικές παροχές της περ. α) της παρ. 4 του άρθρου 4 του ν. 5078/2023 (Α’ 211) και τις συμπληρωματικές παροχές της υποπερ. βα) της περ. α) της παρ. 4 του άρθρου 4 του ν. 5078/2023, που καταβάλλονται από Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης προαιρετικής ασφάλισης ή στο πλαίσιο Ομαδικών Ασφαλιστικών Προϊόντων Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης (Ο.Α.Π.Ε.Σ.), οι οποίες υπόκεινται σε αυτοτελή φορολόγηση, η οποία καθορίζεται με βάση την ηλικία του μέλους κατά τον χρόνο έναρξης καταβολής της παροχής, ως εξής:
(i) για παροχές που καταβάλλονται σε μέλη ηλικίας εξήντα δύο (62) έως και εξήντα επτά (67) ετών, με συντελεστή πέντε τοις εκατό (5%) όταν η παροχή καταβάλλεται περιοδικά, και με συντελεστή δέκα τοις εκατό (10%) όταν καταβάλλεται εφάπαξ. Οι συντελεστές αυτοί εφαρμόζονται και για παροχές που καταβάλλονται σε μέλη που συνταξιοδοτούνται λόγω γήρατος από τον φορέα κύριας ασφάλισης, εφόσον έχουν συμπληρώσει το πεντηκοστό πέμπτο (55) έτος της ηλικίας τους,
(ii) για παροχές που καταβάλλονται σε μέλη ηλικίας μεγαλύτερης των εξήντα επτά (67) ετών, με συντελεστή δυόμισι τοις εκατό (2,5%) όταν η παροχή καταβάλλεται περιοδικά, και με συντελεστή πέντε τοις εκατό (5%) όταν καταβάλλεται εφάπαξ.
Για τους σκοπούς εφαρμογής της ανωτέρω περίπτωσης, ως παροχή που «καταβάλλεται περιοδικά» νοείται η παροχή του τρίτου και του τέταρτου εδαφίου της υποπερ. αα) της περ. α) της παρ. 4 του άρθρου 15.
(εβ) για συνταξιοδοτικές παροχές της υποπερ. εα) της παρούσας, και για συμπληρωματικές παροχές (Πρόωρη ρευστοποίηση ατομικού λογαριασμού) της υποπερ. βα) της περ. β) της παρ. 4 του άρθρου 4 του ν. 5078/2023, περί ορισμών, που καταβάλλονται σε μέλη των Τ.Ε.Α. και Ο.Α.Π.Ε.Σ. πριν από τη συμπλήρωση του ορίου ηλικίας των εξήντα δύο (62) ετών, σύμφωνα με τις διατάξεις της παρ. 1 του άρθρου 60.
(εγ) Για συνταξιοδοτικές παροχές που καταβάλλονται από τα ταμεία της παρ. 20 του άρθρου 6 του ν. 3029/2002 (Α’ 160) ως εξής:
(i) Για παροχές που αντιστοιχούν σε έως πέντε (5) έτη ασφάλισης, με συντελεστή δέκα τοις εκατό (10%) εφόσον καταβάλλονται περιοδικά και με συντελεστή είκοσι τοις εκατό (20%) εφόσον καταβάλλονται εφάπαξ.
(ii) Για παροχές που αντιστοιχούν σε περισσότερα από πέντε (5) και έως δέκα (10) έτη ασφάλισης, με συντελεστή επτάμιση τοις εκατό (7,5%) εφόσον καταβάλλονται περιοδικά και με συντελεστή δεκαπέντε τοις εκατό (15%) εφόσον καταβάλλονται εφάπαξ.
(iii) Για παροχές που αντιστοιχούν σε περισσότερα από δέκα (10) και έως είκοσι (20) έτη ασφάλισης, με συντελεστή πέντε εκατό (5%) εφόσον καταβάλλονται περιοδικά και με συντελεστή δέκα τοις εκατό (10%) εφόσον καταβάλλονται εφάπαξ.
(iv) Για παροχές που αντιστοιχούν σε περισσότερα από είκοσι (20) έτη ασφάλισης, με συντελεστή δυόμιση τοις εκατό (2,5%), εφόσον καταβάλλονται περιοδικά και με συντελεστή πέντε τοις εκατό (5%), εφόσον καταβάλλονται εφάπαξ.
Οι συντελεστές των ανωτέρω περιπτώσεων προσαυξάνονται κατά πενήντα τοις εκατό (50%) σε περίπτωση είσπραξης από τον δικαιούχο ποσού πρόωρης ρευστοποίησης του ατομικού του λογαριασμού. Ειδικά για τα πρόσωπα που ασφαλίστηκαν σε Ταμείο Επαγγελματικής Ασφάλισης προαιρετικής ασφάλισης ή σε ταμείο της παρ. 20 του άρθρου 6 του ν. 3029/2002 μετά τα πενήντα πέντε
(55) έτη, οι συντελεστές της περ. (i) προσαυξάνονται κατά πέντε τοις εκατό (5%) για κάθε έτος που υπολείπεται των πέντε ετών ασφάλισης.».

2. Στο άρθρο 64 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος, προστίθεται νέα παρ. 11 ως εξής:
«11. Ειδικά το εισόδημα από συνταξιοδοτικές παροχές που καταβάλλονται από Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης προαιρετικής ασφάλισης ή στο πλαίσιο Ομαδικών Ασφαλιστικών Προϊόντων Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης (Ο.Α.Π.Ε.Σ.) το οποίο αποκτάται από πρόσωπα της περ. ια) της παρ. 2 του άρθρου 14, δεν υπόκειται σε παρακράτηση φόρου σύμφωνα με την παρ. 1, εφόσον η καταβολή των ασφαλιστικών εισφορών και των ασφαλίστρων αντιστοίχως, για τον σχηματισμό των παροχών αυτών, βάρυνε αποκλειστικά τους εργαζομένους.».

Άρθρο 96
Αύξηση ανώτατου ορίου ασφαλιστικών εισφορών – Τροποποίηση άρθρου 105 ν. 5078/2023 

Στην παρ. 1 του άρθρου 105 του ν. 5078/2023 (Α’ 211), περί ανώτατου ποσού εισφορών και ασφαλίστρων, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) οι λέξεις «ομαδικών ασφαλιστηρίων συνταξιοδοτικών συμβολαίων» αντικαθίστανται από τις λέξεις «Ομαδικών ασφαλιστικών προϊόντων επαγγελματικής συνταξιοδότησης (Ο.Α.Π.Ε.Σ.)», β) στην περ. α), οι λέξεις «είκοσι τοις εκατό (20%)» αντικαθίστανται από τις λέξεις «τριάντα πέντε τοις εκατό (35%)», γ) στην περ. β), οι λέξεις «είκοσι χιλιάδων (20.000)» αντικαθίστανται από τις λέξεις «τριάντα πέντε χιλιάδων (35.000)», δ) προστίθεται περ. γ), και η παρ. 1 διαμορφώνεται ως εξής:
«1. Οι ασφαλιστικές εισφορές που καταβάλλουν ο εργαζόμενος και ο εργοδότης υπέρ των Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης προαιρετικής ασφάλισης και των ταμείων του άρθρου 98 για τις συνταξιοδοτικές παροχές, καθώς και τα ασφάλιστρα που καταβάλλονται από τον εργαζόμενο και τον εργοδότη για λογαριασμό του εργαζομένου στο πλαίσιο Ομαδικών Ασφαλιστικών Προϊόντων Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης (Ο.Α.Π.Ε.Σ.) δεν επιτρέπεται να υπερβαίνουν ετησίως και σωρευτικά:
α) Για τους μισθωτούς και όσους αποκτούν εισόδημα από μισθωτή εργασία, το τριάντα πέντε τοις εκατό (35%) του αθροίσματος των ακαθάριστων αποδοχών τους από τη μισθωτή εργασία και των παροχών σε είδος του άρθρου 13 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (ν. 4172/2013, Α’ 167) που συνυπολογίζονται στο φορολογητέο εισόδημα από μισθωτή εργασία.
β) Για τους μη μισθωτούς, το ποσό των τριάντα πέντε χιλιάδων (35.000) ευρώ, αναπροσαρμοζόμενο κάθε έτος σύμφωνα με τον δείκτη τιμών καταναλωτή, όπως διαμορφώνεται την 31η Δεκεμβρίου κάθε έτους.
γ) Ειδικά για πρόσωπα που ασφαλίστηκαν για πρώτη φορά σε Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης (Τ.Ε.Α.) προαιρετικής ασφάλισης ή Ο.Α.Π.Ε.Σ. μετά από το πεντηκοστό πέμπτο (55ο) έτος της ηλικίας τους, το ποσοστό της περ. α) ορίζεται σε είκοσι τοις εκατό (20%) και το ποσό της περ. β) σε είκοσι χιλιάδες (20.000) ευρώ. Ως πρόσωπο που ασφαλίστηκε για πρώτη φορά νοείται και το πρόσωπο που έχει διαγραφεί υποχρεωτικά από το πρόγραμμα συνταξιοδοτικών παροχών Τ.Ε.Α. ή Ο.Α.Π.Ε.Σ., επειδή έχει λάβει το σύνολο της δικαιούμενης παροχής του που σχετίζεται με τη συνταξιοδότηση ή την αναμονή για συνταξιοδότηση.
Για τον υπολογισμό του ανώτατου ορίου των παραπάνω περιπτώσεων δεν λαμβάνονται υπόψη ποσά, η καταβολή των οποίων επιβάλλεται με απόφαση της αρμόδιας αρχής, στο πλαίσιο των εποπτικών της αρμοδιοτήτων, ή διατίθενται για την κάλυψη λειτουργικών δαπανών.».

Άρθρο 97
Φορολογική μεταχείριση παροχών Ομαδικών Ασφαλιστικών Προϊόντων Επαγγελματικής Ασφάλισης ανεξαρτήτως επαγγελματικής ιδιότητας – Τροποποίηση παρ. 3 άρθρου 107 ν. 5078/2023

Στην παρ. 3 του άρθρου 107 του ν. 5078/2023 (Α’ 211), περί φορολογικής μεταχείρισης παροχών ομαδικών ασφαλιστήριων συνταξιοδοτικών συμβολαίων, Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης και Αλληλοβοηθητικών Ταμείων, οι λέξεις «Το ασφάλισμα που καταβάλλεται στο πλαίσιο ομαδικών ασφαλιστήριων συνταξιοδοτικών συμβολαίων και οι παροχές που καταβάλλονται από Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης προαιρετικής ασφάλισης» αντικαθίστανται από τις λέξεις «Οι παροχές που καταβάλλονται στο πλαίσιο Ομαδικών Ασφαλιστικών Προϊόντων Επαγγελματικής Ασφάλισης (Ο.Α.Π.Ε.Σ.)», και η παρ. 3 διαμορφώνεται ως εξής:
3. Οι παροχές που καταβάλλονται στο πλαίσιο Ομαδικών Ασφαλιστικών Προϊόντων Επαγγελματικής Ασφάλισης (Ο.Α.Π.Ε.Σ.) και από Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης προαιρετικής ασφάλισης και τα ταμεία της παρ. 20 του άρθρου 6 του ν. 3029/2002 (Α’ 160) φορολογούνται με τους συντελεστές της παρ. 4 του άρθρου 15 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (ν. 4172/2013, Α’ 167), ανεξαρτήτως της ιδιότητας με την οποία ήταν ασφαλισμένος ο δικαιούχος, ως μισθωτός ή μη μισθωτός.».

Στο άρθρο 98 προβλέπονται μεταβατικές διατάξεις έως το τέλος του 2027 για τη
μετάβαση από τα υφιστάμενα ομαδικά συνταξιοδοτικά ασφαλιστήρια στα νέα
Ο.Α.Π.Ε.Σ., καθώς και ειδικοί κανόνες για τη φορολόγηση ποσών που έχουν
ήδη σωρευθεί. Σύμφωνα με το άρθρο 99 οι περισσότερες ρυθμίσεις τίθενται σε ισχύ με τη
δημοσίευση του νόμου, ενώ οι νέες διατάξεις φορολόγησης και τα αυξημένα
όρια εισφορών εφαρμόζονται για ποσά και εισφορές που αφορούν την περίοδο
από την 1η Ιανουαρίου 2027 και μετά.

Οι προτεινόμενες διατάξεις:

Άρθρο 98
Μεταβατικές διατάξεις

1. Όπου στις τροποποιούμενες διατάξεις του παρόντος Μέρους αναφέρονται τα Ομαδικά Ασφαλιστικά Προϊόντα Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης (Ο.Α.Π.Ε.Σ.), για το διάστημα έως τις 31.12.2027, ως τέτοια νοούνται και τα Ομαδικά Ασφαλιστήρια Συνταξιοδοτικά Συμβόλαια (Ο.Α.Σ.Σ.).

2. Τα σωρευμένα ποσά κατ’ άτομο στο πλαίσιο ομαδικών ασφαλιστήριων συνταξιοδοτικών συμβολαίων και από Τ.Ε.Α. προαιρετικής ασφάλισης από την 1η.1.2024 μέχρι την 31η.12.2026 φορολογούνται σύμφωνα με το Μέρος Γ΄ του ν. 5078/2023 (Α’ 211) και τις διατάξεις του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (ν. 4172/2013, Α’ 167), όπως ίσχυαν πριν από την τροποποίησή τους με τον παρόντα, ως ετών ασφάλισης νοουμένων των ετών που έχουν διανυθεί με την ιδιότητα ενεργού μέλους.

3. Για τον υπολογισμό του φόρου που αντιστοιχεί στα ποσά που σωρεύονται από την 1η.1.2024 μέχρι την 31η.12.2026 λαμβάνεται υπόψη το σύνολο του χρόνου που έχει διανυθεί στο πλαίσιο ομαδικού ασφαλιστηρίου συνταξιοδοτικού συμβολαίου ή σε ταμείο επαγγελματικής ασφάλισης μέχρι την 31η.12.2026.

Άρθρο 99
Έναρξη ισχύος

1. Η ισχύς του παρόντος αρχίζει από τη δημοσίευσή του στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, με την επιφύλαξη των παρ. 2, 3 και 4.

2. Οι διατάξεις του άρθρου 85, περί πληροφοριών, οι οποίες πρέπει να παρέχονται στα υποψήφια μέλη, μέλη και δικαιούχους παροχών από ομαδικά ασφαλιστικά συνταξιοδοτικά προϊόντα, εφαρμόζονται από την 1η.1.2028.

3. Οι διατάξεις του Μέρους Ε’ εφαρμόζονται για τον υπολογισμό του φόρου που αντιστοιχεί στα ποσά που σωρεύονται από την 1η.1.2027 και εφεξής, με την επιφύλαξη της παρ. 4.

4. Το άρθρο 96, περί αύξησης ανώτατου ορίου ασφαλιστικών εισφορών, εφαρμόζεται για εισφορές που καταβάλλονται στα φορολογικά έτη που αρχίζουν από την 1η.1.2027.