Το Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, στο πλαίσιο κλειστών διαβουλεύσεων (και υπό το λήμμα «Λοιπά Θέματα») ενημέρωσε κατόπιν οδηγιών του Υπουργού Εξωτερικών Γιώργου Γεραπετρίτη, η Μόνιμη Αντιπρόσωπος της Ελλάδας στον ΟΗΕ, Πρέσβης Αγλαΐα Μπαλτά, για την πρόσφατη απόφαση της Βουλής των Αντιπροσώπων της Λιβύης περί έγκρισης του παράνομου τουρκολιβυκού μνημονίου του 2019.
Στη σχετική ενημέρωση, επισημάνθηκαν οι κίνδυνοι που «ενέχει για την ασφάλεια και τη σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο», η συγκεκριμένη εξέλιξη.
Κοινή δήλωση των «27»: «Να γίνουν σεβαστά τα κυριαρχικά δικαιώματα των κρατών-μελών»
Εν τω μεταξύ, η ΕΕ εκφράζει την έντονη δυσαρέσκειά της για την κύρωση, στις 20 Οκτωβρίου 2026, από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης, του «Μνημονίου Κατανόησης μεταξύ Τουρκίας και Λιβύης για την οριοθέτηση των θαλάσσιων περιοχών δικαιοδοσίας στη Μεσόγειο Θάλασσα» του 2019.
Η θέση της ΕΕ αναφορικά με το εν λόγω Μνημόνιο είναι σταθερή και σαφής. Όπως διατυπώθηκε στα Συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του Δεκεμβρίου 2019 και επιβεβαιώθηκε τον Ιούνιο του 2025, το Μνημόνιο Κατανόησης Τουρκίας-Λιβύης παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών και δεν συνάδει με το Δίκαιο της Θάλασσας. Είναι άκυρο και ανυπόστατο, ενώ δεν δύναται να επιφέρει έννομες συνέπειες για τρίτα κράτη.
Η ΕΕ έχει στρατηγικό συμφέρον για ένα σταθερό και ασφαλές περιβάλλον στην Ανατολική Μεσόγειο και καλεί όλες τις χώρες να σέβονται τα κυριαρχικά δικαιώματα όλων των κρατών μελών, σύμφωνα με το δίκαιο της ΕΕ και το Διεθνές Δίκαιο, συμπεριλαμβανομένης της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS).
Αντίδραση από την Τουρκία
Την ίδια στιγμή, το Κέντρο Καταπολέμησης Παραπληροφόρησης της Διεύθυνσης Επικοινωνίας της τουρκικής Προεδρίας χαρακτηρίζει ως «στοχευμένη παραπληροφόρηση με στόχο τον επηρεασμό της κοινής γνώμης» τις αναφορές που στρέφονται κατά της παράνομης Συμφωνίας Οριοθέτησης Θαλάσσιων Ζωνών μεταξύ Τουρκίας και Λιβύης.
Σε επίσημη ανακοίνωσή του, το Κέντρο υποστηρίζει ότι η συμφωνία υπεγράφη από δύο κυρίαρχα κράτη για την προστασία των νόμιμων δικαιωμάτων τους, έχοντας ολοκληρώσει τις προβλεπόμενες διαδικασίες κύρωσης και στις δύο χώρες. Σύμφωνα με την Άγκυρα, το πλαίσιο αυτό τέθηκε σε ισχύ σε πλήρη συμμόρφωση με το διεθνές δίκαιο και τις αρχές της ισότητας.
Παράλληλα, η τουρκική πλευρά κατηγορεί «παράγοντες που επιδιώκουν να μετατρέψουν την Ανατολική Μεσόγειο σε ζώνη σύγκρουσης» και διατυπώνουν παράνομους ισχυρισμούς σε θαλάσσιες περιοχές όπου δεν είναι συμβαλλόμενα μέρη, ότι επιχειρούν απλώς να συγκαλύψουν τις δικές τους παραβάσεις. Η ανακοίνωση καταλήγει διαβεβαιώνοντας ότι η Τουρκία παραμένει σταθερά προσηλωμένη στην ειρήνη, τη σταθερότητα και την ισότητα στην περιοχή, καλώντας το κοινό να μην δίνει βάση σε ισχυρισμούς που αμφισβητούν νόμιμες διακρατικές συμφωνίες.
Η Αίγυπτος απορρίπτει την επικύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου
Νωρίτερα, η Αίγυπτος ανακοίνωσε ότι «απορρίπτει» την απόφαση της Βουλής των Αντιπροσώπων της Λιβύης να επικυρώσει το παράνομο μνημόνιο για τη δικαιοδοσία των θαλασσίων ζωνών με την Τουρκία.
Όπως τονίζεται από την αιγυπτιακή πλευρά, η επικύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου «δεν έχει καμία νομική επίπτωση για την Αίγυπτο». Όπως τονίζει η ανάρτηση του αιγυπτιακού Υπουργείου Εξωτερικών στα social media: «Η Αραβική Δημοκρατία της Αιγύπτου απορρίπτει κατηγορηματικά την επικύρωση, από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης, του Μνημονίου Συνεργασίας του 2019 που υπογράφηκε μεταξύ της «Κυβέρνησης Εθνικής Συμφωνίας» και της Δημοκρατίας της Τουρκίας σχετικά με την οριοθέτηση των περιοχών θαλάσσιας δικαιοδοσίας στη Μεσόγειο Θάλασσα.
Η Αίγυπτος επαναλαμβάνει ότι το μνημόνιο είναι απολύτως άκυρο και άνευ νομικής ισχύος, και ότι η επικύρωσή του από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης δεν συνεπάγεται καμία απολύτως νομική συνέπεια έναντι της Αιγύπτου.
Η Αραβική Δημοκρατία της Αιγύπτου τονίζει επίσης ότι το προαναφερθέν μνημόνιο παραβιάζει τις αρχές του διεθνούς δικαίου και τις διατάξεις της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας του 1982, η οποία καθορίζει την αποκλειστική οικονομική ζώνη και την υφαλοκρηπίδα με βάση τις αρχές της ισότητας και της δικαιοσύνης. Το μνημόνιο υπονομεύει σαφώς τα κυριαρχικά δικαιώματα της Αιγύπτου στην αποκλειστική οικονομική ζώνη και την υφαλοκρηπίδα της.
Η Αραβική Δημοκρατία της Αιγύπτου υπενθυμίζει ότι έχει ήδη απορρίψει κατηγορηματικά το προαναφερθέν μνημόνιο. Η Αίγυπτος επαναλαμβάνει την απόρριψή της έναντι του μνημονίου και οποιωνδήποτε διαδικασιών ή δηλώσεων εκδίδονται από οποιοδήποτε μέρος βάσει αυτού. Δεδομένου ότι το μνημόνιο έρχεται σε σύγκρουση με τα δηλωθέντα θαλάσσια όρια της Αιγύπτου, η Αίγυπτος θα προασπίσει τα δικαιώματά της βάσει του διεθνούς και του εθνικού δικαίου έναντι οποιασδήποτε απόπειρας παραβίασής τους».
