Η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά σήμερα, Πέμπτη 8 Οκτωβρίου, τη μνήμη της Οσίας Πελαγίας, μιας από τις χαρακτηριστικότερες μορφές μετάνοιας της χριστιανικής παράδοσης.
Την ίδια ημέρα τιμώνται μία διαφορετική Αγία, η Πελαγία η Παρθενομάρτυς, η Αγία Ταϊσία, της οποίας ο βίος έχει επίσης ως κεντρικό θέμα τη ριζική μεταστροφή, και ο Άγιος Φίλιππος, Επίσκοπος Γορτύνης.
Οσία Πελαγία – Από τη λάμψη της Αντιόχειας στην έρημο
Η Οσία Πελαγία τοποθετείται από την αγιολογική παράδοση στην Αντιόχεια του 5ου αιώνα. Πριν από τη μεταστροφή της παρουσιάζεται ως διάσημη χορεύτρια και ηθοποιός, με μεγάλη περιουσία και πολυτελή ζωή.
Η παράδοση αναφέρει ότι κάποια ημέρα πέρασε μπροστά από ομάδα επισκόπων ντυμένη με εντυπωσιακά ρούχα και κοσμήματα. Ανάμεσά τους βρισκόταν ο Επίσκοπος Νόννος, ο οποίος αντί να την κατακρίνει χρησιμοποίησε την εικόνα της ως αφορμή για να μιλήσει για το πόση φροντίδα αφιερώνει ο άνθρωπος στην εξωτερική του εμφάνιση και πόσο λιγότερη συχνά στην ψυχή του.
Λίγο αργότερα η Πελαγία άκουσε τον Νόννο να κηρύττει. Σύμφωνα με τον βίο της, συγκλονίστηκε, ζήτησε να βαπτιστεί και μοίρασε την περιουσία της στους φτωχούς. Έπειτα εξαφανίστηκε από την Αντιόχεια.
Η Πελαγία κατευθύνθηκε στα Ιεροσόλυμα και εγκαταστάθηκε σε ένα μικρό κελί στο Όρος των Ελαιών. Εκεί, σύμφωνα με την παράδοση, φόρεσε ανδρικό μοναχικό ένδυμα και έζησε με το όνομα Πελάγιος, σε τόσο αυστηρή απομόνωση ώστε οι γύρω της πίστευαν ότι επρόκειτο για άνδρα ασκητή.
Μόνο μετά τον θάνατό της, αναφέρει ο βίος, έγινε γνωστό ότι ο ασκητής Πελάγιος ήταν γυναίκα. Η ιστορικότητα πολλών λεπτομερειών του βίου της δεν μπορεί να επιβεβαιωθεί ανεξάρτητα. Για την εκκλησιαστική παράδοση, όμως, η ιστορία της Πελαγίας έμεινε ως ένα από τα ισχυρότερα παραδείγματα ριζικής αλλαγής ζωής και μετάνοιας.
Η άλλη Αγία Πελαγία
Στις 8 Οκτωβρίου τιμάται και η Αγία Πελαγία η Παρθενομάρτυς, η οποία δεν πρέπει να συγχέεται με την Οσία Πελαγία. Σύμφωνα με την παράδοση, ήταν νεαρή Χριστιανή της Αντιόχειας και έζησε την εποχή των διωγμών.
Όταν στρατιώτες έφτασαν στο σπίτι της για να τη συλλάβουν, ζήτησε λίγο χρόνο για να αλλάξει ρούχα. Αντί να παραδοθεί, έπεσε από ψηλά και έχασε τη ζωή της, προκειμένου, σύμφωνα με την αγιολογική διήγηση, να αποφύγει την κακοποίηση και την ατίμωση.
Αγία Ταϊσία – Μία δεύτερη ιστορία μεταστροφής
Η Αγία Ταϊσία συνδέεται επίσης με μία από τις γνωστές διηγήσεις μετάνοιας της ερημικής παράδοσης. Ο βίος της αναφέρει ότι ήταν ιερόδουλη και απέκτησε μεγάλη περιουσία. Η συνάντησή της με έναν ασκητή αποτέλεσε το σημείο καμπής: εγκατέλειψε την προηγούμενη ζωή της, μοίρασε ή άφησε πίσω τα υπάρχοντά της και αποσύρθηκε σε αυστηρή άσκηση.
Η Εκκλησία τη θυμάται όχι για το παρελθόν της, αλλά ακριβώς για τη δυνατότητα να αλλάξει ολοκληρωτικά πορεία.
Ο Άγιος Φίλιππος, Επίσκοπος Γορτύνης
Ο Άγιος Φίλιππος υπήρξε Επίσκοπος της αρχαίας Γόρτυνας στην Κρήτη και τοποθετείται στους πρώτους χριστιανικούς αιώνες.
Η παράδοση τον παρουσιάζει ως Ιεράρχη που υπερασπίστηκε τη χριστιανική πίστη απέναντι στις αιρέσεις και την ειδωλολατρία. Η μνήμη του διατηρεί ιδιαίτερη σημασία για την Εκκλησία της Κρήτης.
Το μήνυμα της ημέρας
Η 8η Οκτωβρίου έχει μια ασυνήθιστη κοινή γραμμή. Η Πελαγία και η Ταϊσία δεν παρουσιάζονται από την παράδοση ως άνθρωποι που έζησαν εξαρχής έναν «άμεμπτο» βίο. Το ακριβώς αντίθετο.
Η μνήμη τους διατηρήθηκε επειδή κάποια στιγμή άλλαξαν κατεύθυνση. Και ίσως αυτό είναι το ουσιαστικότερο στοιχείο των ιστοριών τους: στην εκκλησιαστική αντίληψη, ο άνθρωπος δεν ταυτίζεται για πάντα με το παρελθόν του.
Σε ποιους λέμε «χρόνια πολλά»
Την ονομαστική τους γιορτή έχουν όσοι φέρουν τα ονόματα:
- Πελαγία, Πελάγιος
Προτιμώμενη πηγή στην Google
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
