Μια κρίσιμη διαβεβαίωση για την προστασία των ουκρανικών πόλεων έδωσε ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι μετά τις συνομιλίες στο Όσλο: η ανταλλαγή αμερικανικών πληροφοριών για επικείμενες ρωσικές επιθέσεις «λειτουργεί τώρα».
Η δήλωση σηματοδοτεί ένα βήμα αποκλιμάκωσης στην αντιπαράθεση Ουάσιγκτον–Κιέβου, χωρίς να κλείνει τα ανοιχτά μέτωπα για την αεράμυνα, τις δορυφορικές επικοινωνίες και τους όρους τερματισμού του πολέμου.
Ο Αμερικανός απεσταλμένος Στιβ Γουίτκοφ αναμένεται σήμερα, Τετάρτη, στην Αγία Πετρούπολη, για να συζητήσει με τον Βλαντίμιρ Πούτιν τις προτάσεις που εξετάστηκαν στη νορβηγική πρωτεύουσα. Το περιεχόμενό τους δεν έχει δημοσιοποιηθεί. Η Μόσχα δηλώνει πρόθυμη να ακούσει, αλλά αποκλείει εκ των προτέρων «πολιτικές παραχωρήσεις».
Πίσω από την προσεκτική αισιοδοξία του Όσλο παραμένει, επομένως, το βασικό ερώτημα: υπάρχει κοινό έδαφος για συμφωνία ή οι δύο πλευρές εξακολουθούν να εννοούν εντελώς διαφορετικά πράγματα όταν μιλούν για ειρήνη;
Τι άλλαξε στην ανταλλαγή πληροφοριών
Σύμφωνα με το BBC, ο Ζελένσκι ευχαρίστησε την αμερικανική πλευρά για τη λειτουργία της έγκαιρης προειδοποίησης, υπογραμμίζοντας τη σημασία της για τους αμάχους όταν πλησιάζουν βαλλιστικοί πύραυλοι.
Η δήλωση ακολούθησε καταγγελίες του Κιέβου ότι η Ουάσιγκτον περιόριζε την παροχή κρίσιμων πληροφοριών. Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο είχε απορρίψει την κατηγορία, χαρακτηρίζοντάς την «σκανδαλώδη».
Η τοποθέτηση Ζελένσκι επιβεβαιώνει ότι ο μηχανισμός λειτουργεί σήμερα, χωρίς να αποσαφηνίζει δημόσια τι ακριβώς είχε προηγηθεί, ποια προβλήματα παρουσιάστηκαν και πώς επιλύθηκαν.
Πριν από τη συνάντηση στο Όσλο, ο Ουκρανός πρόεδρος είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον Ρούμπιο, την οποία χαρακτήρισε εποικοδομητική. Στο επίκεντρο βρέθηκαν οι προειδοποιήσεις για επιθέσεις, οι πύραυλοι αναχαίτισης και το Starlink.
Ανοιχτά τα ζητήματα Patriot και Starlink
Ο Ζελένσκι εξέφρασε την ελπίδα για θετική εξέλιξη και στην πρόσβαση στο δορυφορικό δίκτυο της SpaceX, μετά τις αναφορές του ουκρανικού στρατού για περιορισμούς ταχύτητας που επηρέασαν τη χρήση του.
Την προηγούμενη εβδομάδα, διακομματική ομάδα Αμερικανών γερουσιαστών είχε ζητήσει επείγουσα έρευνα για τους περιορισμούς στο δίκτυο στην Ουκρανία.
Εκκρεμότητες παραμένουν και στις παραδόσεις πυραύλων αναχαίτισης Patriot, κρίσιμων για την αντιμετώπιση ρωσικών βαλλιστικών επιθέσεων. Ο Ρούμπιο αναγνώρισε ότι ενδέχεται πύραυλοι να μην έχουν ακόμη φθάσει στην Ουκρανία, επέμεινε όμως ότι η Ουάσιγκτον δεν έχει αρνηθεί σκόπιμα την παροχή τους.
Για το Κίεβο, η πρόοδος θα κριθεί στην επιχειρησιακή συνέχεια: στις έγκαιρες προειδοποιήσεις, στη διαθεσιμότητα αναχαιτιστικών πυραύλων και στην αξιόπιστη λειτουργία των επικοινωνιών.
Τι συμφωνήθηκε στο Όσλο
Στις συνομιλίες της Τρίτης συμμετείχαν ο Ζελένσκι, ο Γουίτκοφ, ο Φινλανδός πρόεδρος Αλεξάντερ Στουμπ και ο Νορβηγός πρωθυπουργός Γιόνας Γκαρ Στέρε. Ο Τζάρεντ Κούσνερ συμμετείχε μέσω τηλεδιάσκεψης.
Ο Στουμπ μίλησε για «ουσιαστική πρόοδο», προειδοποιώντας ταυτόχρονα ότι απαιτείται υπομονή. Αμερικανός αξιωματούχος χαρακτήρισε τις επαφές παραγωγικές και εποικοδομητικές, κάνοντας λόγο για ισχυρή σύγκλιση σε επίπεδο εργασίας μεταξύ ΗΠΑ, Ουκρανίας και Ευρώπης ως προς τα επόμενα βήματα.
Ο Ζελένσκι δήλωσε ότι συζητήθηκαν ισχυρές εγγυήσεις ασφαλείας και προτάσεις για εκεχειρία στον ενεργειακό τομέα. Ο Στέρε επέμεινε ότι η Ευρώπη πρέπει να βρίσκεται στο τραπέζι κάθε διαπραγμάτευσης για τον τερματισμό του πολέμου.
Ο Γουίτκοφ δεν παρέστη στην κοινή συνέντευξη Τύπου. Σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο, θα παρουσιάσει τις προτάσεις στον Πούτιν, με τον Κούσνερ να συμμετέχει και πάλι εξ αποστάσεως.
CNN: Η Ουκρανία θέλει να επιβιώσει, η Ρωσία να νικήσει
Σε ανάλυσή του στο CNN, ο Νικ Πέιτον Γουόλς περιγράφει μια ειρηνευτική διαδικασία που κινείται σε δύο παράλληλες κατευθύνσεις.
Στη μία, η Ουκρανία και οι Ευρωπαίοι σύμμαχοί της επιχειρούν να μετατρέψουν τις αμερικανικές απαιτήσεις σε εφαρμόσιμο σχέδιο. Στην άλλη, η Μόσχα προβάλλει οικονομικές και επιχειρηματικές ευκαιρίες προς την Ουάσιγκτον, ενώ συνεχίζει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις της.
Ο Πούτιν επιδιώκει την παράδοση του υπόλοιπου Ντονμπάς χωρίς περαιτέρω μάχες. Στις ευρύτερες ρωσικές απαιτήσεις έχουν περιληφθεί η αποστρατιωτικοποίηση της Ουκρανίας, η δέσμευση ότι δεν θα ενταχθεί στο ΝΑΤΟ και η αλλαγή ηγεσίας στο Κίεβο.
Η Ουκρανία, αντίθετα, αναζητεί μια συμφωνία που θα της επιτρέπει να επιβιώσει ως ασφαλές και κυρίαρχο κράτος. Αυτή η απόσταση εξηγεί, κατά το CNN, γιατί οι διαδοχικές διπλωματικές επαφές δεν έχουν ακόμη παραγάγει σαφή διέξοδο.
Γιατί το Ντονμπάς δεν είναι απλώς μια εδαφική παραχώρηση
Η ουκρανική άρνηση αποχώρησης από το Ντονμπάς συνδέεται και με τη στρατιωτική σημασία των εδαφών που εξακολουθεί να ελέγχει.
Το CNN παραθέτει δηλώσεις του ίδιου του Ρούμπιο, ο οποίος αναγνώρισε ότι η ουκρανική πλευρά έχει οργανώσει εκεί μια κρίσιμη αμυντική γραμμή. Η εγκατάλειψή της, σύμφωνα με το επιχείρημα που περιέγραψε, θα άφηνε τη χώρα περισσότερο εκτεθειμένη σε νέα ρωσική προέλαση.
Ο Αμερικανός υπουργός σημείωσε επίσης ότι η Ρωσία ασκεί τεράστια πίεση στους αμάχους με drones και βαλλιστικούς πυραύλους, επιχειρώντας να καταστρέψει ενεργειακές υποδομές και την ηλεκτροδότηση. Η Ουκρανία απαντά με επιθέσεις σε ρωσικά διυλιστήρια.
Έτσι, η συζήτηση για εδάφη αφορά ταυτόχρονα το πού θα μπορούσε να σταματήσει ο σημερινός πόλεμος και το πόσο ευάλωτη θα ήταν η χώρα σε έναν επόμενο.
Η αισιοδοξία του Όσλο και η πίεση Τραμπ
Παρά το θετικό κλίμα που περιέγραψαν οι συμμετέχοντες στις συνομιλίες, ο Ντόναλντ Τραμπ συνέχισε να πιέζει δημόσια το Κίεβο.
Μιλώντας σε δημοσιογράφους στον Λευκό Οίκο, ζήτησε από την Ουκρανία να καταλήξει σε συμφωνία, υποστηρίζοντας ότι η Ρωσία θέλει να ολοκληρωθεί η διαδικασία και ότι έχει έρθει η ώρα η ουκρανική πλευρά να τερματίσει τον πόλεμο.
Η ανάλυση του CNN είναι ιδιαίτερα επικριτική απέναντι στην αμερικανική προσέγγιση. Ο Γουόλς εκτιμά ότι η χαλάρωση κυρώσεων για το ρωσικό ντίζελ, οι πιέσεις για παύση ουκρανικών επιθέσεων σε ενεργειακούς στόχους και οι καταγγελλόμενοι περιορισμοί στρατιωτικής υποστήριξης προσφέρουν άμεσα οφέλη στη Μόσχα, χωρίς να έχει αποσαφηνιστεί τι παραχωρεί εκείνη σε αντάλλαγμα.
Στο μεταξύ, οι επιθέσεις συνεχίζονται. Σύμφωνα με Ουκρανούς αξιωματούχους που επικαλείται το BBC, τουλάχιστον δέκα άνθρωποι σκοτώθηκαν την Τρίτη στο Κίεβο και την περιφέρειά του, στην περιοχή του Ντονέτσκ και στην πόλη Ντνίπρο.
Το Όσλο έδωσε ένα θετικό μήνυμα για την ανταλλαγή πληροφοριών και έναν νέο γύρο προτάσεων. Η επίσκεψη Γουίτκοφ στη Ρωσία θα δείξει εάν υπάρχει περιθώριο μετακίνησης και από τη Μόσχα — ή εάν η διπλωματία εξακολουθεί να κινείται γύρω από απαιτήσεις που το Κίεβο θεωρεί απειλή για την ίδια την επιβίωσή του.
Προτιμώμενη πηγή στην Google
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
