Συνοπτικά από ΣΚΑΪ AI
toggle
-
Ο Δήμος Λίμνης Πλαστήρα σχεδιάζει διαβούλευση για το αντάρτικο αεροδρόμιο της Νευρόπολης.
-
To αεροδρόμιο χρησιμοποιήθηκε για συμμαχικές αποστολές και καμουφλαριζόταν με δέντρα και κάρα κατά τη διάρκεια της ημέρας.
-
Η πρωτοβουλία συνδέεται με την ιστορία της Εθνικής Αντίστασης και τις καταστροφές που υπέστησαν τα χωριά της περιοχής.
Στην ανάδειξη ενός ιστορικού χώρου της Εθνικής Αντίστασης, ο οποίος σήμερα βρίσκεται κάτω από τα νερά της Λίμνης Πλαστήρα, προσανατολίζεται ο Δήμος Λίμνης Πλαστήρα στην Καρδίτσα. Πρόκειται για το αντάρτικο αεροδρόμιο της Νευρόπολης, που κατασκευάστηκε το καλοκαίρι του 1943 και χρησιμοποιήθηκε για την επικοινωνία των αντιστασιακών δυνάμεων με το συμμαχικό στρατηγείο της Μέσης Ανατολής.
Η δημοτική αρχή σχεδιάζει να θέσει σε διαβούλευση τον τρόπο ιστορικής ανάδειξης του αεροδρομίου, το οποίο εξαφανίστηκε από τον χάρτη μετά τη δημιουργία της τεχνητής λίμνης Πλαστήρα το 1959. Η πρωτοβουλία αποσκοπεί στη διατήρηση της μνήμης ενός χώρου που συνδέθηκε με τις επιχειρήσεις της Αντίστασης κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής.
Το αεροδρόμιο βρισκόταν σε υψόμετρο περίπου 800 μέτρων, σε απόσταση 25 χιλιομέτρων από την Καρδίτσα. Η θέση του είχε επιλεγεί στο οροπέδιο της Νευρόπολης, κοντά στα Μπεζουλιώτικα Καλύβια, σε μια περιοχή που διέσχιζε ο ποταμός Μέγδοβας, παραπόταμος του Αχελώου.
Πώς οι αντάρτες έκρυβαν το αεροδρόμιο από τα γερμανικά αεροπλάνα
Η κατασκευή του έγινε με πρωτοβουλία του Βρετανού ταξιάρχου Έντι Μέγιερς, επικεφαλής της βρετανικής στρατιωτικής αποστολής στην περιοχή, ενώ την τεχνική επίβλεψη ανέλαβε ο λοχαγός Ντένις. Στη διαμόρφωση του εδάφους εργάστηκαν μηχανικοί, αντάρτες και κάτοικοι των γύρω χωριών, δημιουργώντας έναν πρόχειρο χωμάτινο διάδρομο προσγείωσης.
Η λειτουργία του βασιζόταν σε ένα ιδιαίτερο σύστημα απόκρυψης. Όλες οι προσγειώσεις και οι απογειώσεις πραγματοποιούνταν τη νύχτα, με τον διάδρομο να φωτίζεται από λάμπες θυέλλης, οι οποίες άναβαν μόνο όταν το συμμαχικό αεροσκάφος ειδοποιούσε μέσω ασυρμάτου ότι πλησίαζε.
Κατά τη διάρκεια της ημέρας, οι αντάρτες κάλυπταν τον χώρο με κομμένα δέντρα από τα γειτονικά δάση, τα οποία τοποθετούσαν μέσα στον διάδρομο. Χρησιμοποιούσαν επίσης κάρα φορτωμένα με σανό, ώστε από ψηλά η έκταση να μοιάζει με συνηθισμένο αγρόκτημα. Όταν έπεφτε το σκοτάδι, απομάκρυναν τα εμπόδια και προετοίμαζαν τον χώρο για την άφιξη των αεροπλάνων.
Χάρη σε αυτή την πρακτική, η θέση του αεροδρομίου ήταν δύσκολο να αναγνωριστεί από εχθρικά αναγνωριστικά αεροσκάφη. Η ιστορική καταγραφή του Δήμου περιλαμβάνει αναφορές τόσο σε αποτυχημένες γερμανικές προσπάθειες εντοπισμού του όσο και σε μεταγενέστερα πλήγματα εναντίον του.
Η πρώτη προσγείωση στις 9 Αυγούστου 1943
Η πρώτη καταγεγραμμένη προσγείωση πραγματοποιήθηκε στις 9 Αυγούστου 1943, όταν ένα στρατιωτικό αεροσκάφος τύπου Dakota έφτασε στη Νευρόπολη, μεταφέροντας τον Φρέντυ Ρόδερχαμ, ο οποίος είχε αναλάβει τον έλεγχο του αεροδρομίου.
Ο διάδρομος χρησιμοποιήθηκε για τη μεταφορά ανθρώπων και πολεμικού υλικού, καθώς και για τον ανεφοδιασμό των ανταρτικών δυνάμεων. Οι συμμαχικές ρίψεις εφοδίων γίνονταν επίσης τις νυχτερινές ώρες, συχνά με δυσκολίες, καθώς οι ισχυροί άνεμοι παρέσυραν τα δέματα που έπεφταν με αλεξίπτωτα στα γύρω δάση.
Προβλήματα δημιουργούσε και η κατάσταση του εδάφους. Ο πρόχειρος διάδρομος δεν διέθετε σταθερή επικάλυψη, με αποτέλεσμα το χώμα να υποχωρεί από το βάρος των αεροσκαφών, ιδιαίτερα μετά από βροχοπτώσεις. Σύμφωνα με την ιστορική καταγραφή του Δήμου, σε μία περίπτωση αεροπλάνο ακινητοποιήθηκε στο έδαφος και παρέμεινε καμουφλαρισμένο για τρεις ημέρες μέχρι να καταφέρει να απογειωθεί.
Οι καταστροφές στα χωριά και η ιστορική μνήμη
Η δράση της Αντίστασης στα Άγραφα συνδέθηκε με ένα ιδιαίτερα βαρύ τίμημα για τον τοπικό πληθυσμό. Κατά τις εκκαθαριστικές επιχειρήσεις του 1943, ιταλικές και γερμανικές δυνάμεις πυρπόλησαν χωριά, κατέστρεψαν κατοικίες και εκτέλεσαν αμάχους.
Τον Ιούνιο του 1943 οι Ιταλοί έκαψαν το Μορφοβούνι και τον Μεσενικόλα, ενώ στα τέλη Νοεμβρίου και στις αρχές Δεκεμβρίου ακολούθησαν εκτεταμένες καταστροφές από τις γερμανικές δυνάμεις κατοχής. Πέντε κοινότητες της περιοχής έχουν χαρακτηριστεί μαρτυρικές, σύμφωνα με τον Δήμο Λίμνης Πλαστήρα.
Μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο δήμαρχος Παναγιώτης Νάνος αναφέρθηκε στην ιστορική σημασία του αεροδρομίου και στην πρωτοβουλία της δημοτικής αρχής για την ανάδειξή του:
«Η κατασκευή και λειτουργία αντάρτικου αεροδρομίου αποτελεί λαμπρή σελίδα της Εθνικής Αντίστασης, άγνωστη σχετικά καθώς καλύφθηκε από τα νερά της Λίμνης Πλαστήρα. Η κατασκευή και λειτουργία το διάστημα 1943-44, διευκόλυνε τον αγώνα κατά των κατακτητών την περίοδο της Κατοχής. Βέβαια τα χωριά μας πλήρωσαν βαρύ τίμημα, διότι στα πλαίσια των εκκαθαριστικών επιχειρήσεων και της καταστροφής του αεροδρομίου, Ιταλοί και Γερμανοί το 1943 έκαψαν τα χωριά μας, εκτέλεσαν όσους βρήκαν και γι’ αυτό 5 κοινότητες χαρακτηρίστηκαν μαρτυρικές. Για εμάς σήμερα και τις επόμενες γενιές, το αντάρτικο αεροδρόμιο αποτελεί ιστορικό απόθεμα με συμβολικό χαρακτήρα, αλλά και μέρος μιας Ιστορίας, που είμαστε σε διαδικασία ανάδειξης».
Η σχεδιαζόμενη διαβούλευση αφορά τον τρόπο με τον οποίο θα αναδειχθεί η ιστορία του αεροδρομίου, που αποτέλεσε μέρος του δικτύου επικοινωνίας και ανεφοδιασμού των αντιστασιακών οργανώσεων και των συμμάχων την περίοδο 1943-1944.
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
