Ολοένα και πιο κεντρικό ρόλο στη ναυτιλία αποκτά η Τεχνητή Νοημοσύνη (AI), με τις εφαρμογές της να εκτείνονται πλέον από τις καθημερινές λειτουργίες στα γραφεία των ναυτιλιακών έως τη συντήρηση των μηχανών και τη διαχείριση της ενεργειακής απόδοσης των πλοίων.
Η νέα έρευνα των Thetius & Marcura δείχνει ότι το 63% των επαγγελματιών της ναυτιλίας χρησιμοποιεί AI καθημερινά, αλλά μόλις το 8% θεωρεί ότι ο οργανισμός του έχει φτάσει σε ώριμο επίπεδο χρήσης, με σαφείς διαδικασίες εταιρικής διακυβέρνησης.
Με άλλα λόγια, η τεχνολογία έχει ήδη εισχωρήσει στις καθημερινές εργασίες πολύ ταχύτερα από ό,τι έχουν εξελιχθεί οι μηχανισμοί ελέγχου της.
Ωστόσο, όσο αυξάνεται η χρήση της, τόσο εντονότερα τίθεται το ερώτημα ποιος ελέγχει τις αποφάσεις της και, κυρίως, ποιος φέρει την τελική ευθύνη.
Το «κόστος» του ελέγχου
Η έρευνα καταγράφει, μάλιστα, ένα νέο είδος κόστους, το λεγόμενο «verification tax», ένας όρος που περιγράφει τον χρόνο, την προσπάθεια και το κόστος που καταβάλλουν οι άνθρωποι για να ελέγξουν, να διορθώσουν και να επικυρώσουν τα αποτελέσματα της Τεχνητής Νοημοσύνης, προτού αυτά θεωρηθούν ασφαλή και αξιόπιστα.
Περισσότεροι από τους μισούς ερωτηθέντες, το 55%, αφιερώνουν τουλάχιστον μία ώρα την εβδομάδα για να ελέγξουν ή να διορθώσουν αποτελέσματα που παράγονται από AI, ενώ σχεδόν ένας στους πέντε δαπανά πέντε ώρες ή και περισσότερο.
Παρά τον χρόνο αυτόν, το 85% δηλώνει ότι η AI εξακολουθεί συνολικά να του εξοικονομεί χρόνο.
Όμως, η εμπιστοσύνη παραμένει περιορισμένη, καθώς επτά στους δέκα θα επαλήθευαν πάντοτε μία πρόταση που θα διάβαζαν πριν λάβουν σημαντική επιχειρηματική απόφαση, ενώ το 80% θεωρεί ότι ένα συγκεκριμένο πρόσωπο πρέπει να παραμένει υπεύθυνο για κάθε εμπορική απόφαση, ανεξάρτητα από τις δυνατότητες της τεχνολογίας.
Το βασικό εμπόδιο βρίσκεται και στα ίδια τα δεδομένα. Λιγότεροι από ένας στους δέκα θεωρούν ότι τα δεδομένα της εταιρείας τους είναι πλήρως έτοιμα, ώστε η AI να μπορεί να βασιστεί σε αυτά.
Όπως επισημαίνει η Thetius & Marcura, η ναυτιλία δεν πάσχει από έλλειψη δεδομένων, αλλά από κατακερματισμό, καθώς κρίσιμες πληροφορίες βρίσκονται διασκορπισμένες σε emails, έγγραφα, διαφορετικά συστήματα και στην εμπειρία των στελεχών.
Από το γραφείο στο πλοίο
Η επόμενη φάση αφορά την agentic AI, δηλαδή συστήματα που δεν περιορίζονται σε συστάσεις αλλά μπορούν να αναλαμβάνουν ενέργειες.
Περίπου 72% των εταιρειών ήδη χρησιμοποιούν, δοκιμάζουν ή σχεδιάζουν τέτοιες εφαρμογές, αλλά μόλις το 15% θεωρεί ότι διαθέτει το κατάλληλο governance για αυτές.
Οι εφαρμογές, πάντως, μεταφέρονται ήδη και πάνω στο πλοίο. Ενδεικτικά, μόλις χθες, η China Merchants Energy Shipping (CMES) και ο RINA συμφώνησαν να διερευνήσουν από κοινού τη χρήση AI σε προγνωστική συντήρηση (predictive maintenance), ενεργειακή απόδοση και επιχειρησιακή λήψη αποφάσεων, παράλληλα με λειτουργία των πλοίων βάσει δεδομένων, αυτοματοποίηση και τεχνολογίες «smart shipping».
Έτσι, η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να προβλέπει βλάβες πριν αυτές συμβούν, να αξιολογεί την απόδοση του πλοίου, να περιορίζει την κατανάλωση καυσίμου και να υποστηρίζει τα πληρώματα και τα στελέχη στην ξηρά στη λήψη αποφάσεων.
Το οικονομικό μέγεθος της τάσης είναι επίσης ενδεικτικό. Η παγκόσμια αγορά maritime AI, που αποτιμήθηκε στα 4,3 δισ. δολάρια το 2024, εκτιμάται στα 8,3 δισ. το 2026 και προβλέπεται να φτάσει τα 32,7 δισ. δολάρια έως το 2030, με ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης 40,6%.
Ταυτόχρονα, η επίδραση της Τεχνητής Νοημοσύνης εκτείνεται ήδη πέρα από τις ίδιες τις ναυτιλιακές επιχειρήσεις.
Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου (WTO), προϊόντα που συνδέονται με υποδομές AI, όπως ημιαγωγοί και servers, αντιπροσώπευσαν το 47% της αύξησης του παγκόσμιου εμπορίου αγαθών στο πρώτο εξάμηνο του 2026, με τις σχετικές εμπορικές ροές να αυξάνονται κατά 67%.
Προτιμώμενη πηγή στην Google
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
