ΕΛΑΣ: Η έρευνα χρηματοδοτείται με αποφάσεις και εγγραφές στον προϋπολογισμό – όχι με ανακοινώσεις

Την έντονη αντίδρασή της εκφράζει η ΕΛΑΣ αναφορικά με την κυβερνητική αδράνεια στο πεδίο της χρηματοδότησης του Ελληνικού Ιδρύματος Έρευνας και Καινοτομίας (ΕΛΙΔΕΚ), παραθέτοντας στοιχεία που φέρουν τη χώρα μας στον πάτο της λίστας μιας σειράς ευρωπαϊκών χωρών ως προς τον ετήσιο προϋπολογισμό τους για τους εθνικούς φορείς έρευνας.

«Ελληνικό Ίδρυμα Έρευνας και Καινοτομίας: Δύο κυβερνητικές εξαγγελίες σε δύο μήνες – και ακόμη καμία απόφαση με δεσμευμένα ποσά», σημειώνει χαρακτηριστικά ο Τομέας Παιδείας της ΕΛΑΣ και υπενθυμίζει ότι, «στις 5 Αυγούστου 2026, ο υπουργός Ανάπτυξης ανακοίνωσε την ένταξη του προγραμματισμού του ΕΛ.ΙΔ.Ε.Κ. στο Τομεακό Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2026-2030, χωρίς κανένα ποσό και χωρίς χρονοδιάγραμμα», ενώ προσθέτει πως [είχε προηγηθεί, στις 18 Ιουνίου 2026, η εξαγγελία ‘παράτασης της δανειακής σύμβασης με την ΕΤΕπ (ΕΛΙΔΕΚ-2)’ με ‘αποδέσμευση’ πόρων, που ‘μαζί με την εθνική συμμετοχή αγγίζουν τα 286 εκατ. ευρώ’ έως το 2028 – επίσης χωρίς δημοσιευμένη διοικητική πράξη».

Ο Τομέας Παιδείας της ΕΛΑΣ υπογραμμίζει ποια είναι τα επίσημα δεδομένα:

•     «Το ΕΛ.ΙΔ.Ε.Κ. (ν. 4429/2016, ΦΕΚ Α΄199) ξεκίνησε εν μέσω μνημονίων με 300 εκατ. € εξασφαλισμένα: 180 εκατ. από τη Σύμβαση της 15.7.2016 με την ΕΤΕπ και 120 εκατ. από το ΠΔΕ (28.12.2016) — όπως αναγράφεται στην επίσημη σελίδα πόρων του Ιδρύματος.

•     »Σύμφωνα με τον δημοσιευμένο απολογισμό της διοίκησής του (Απρίλιος 2026), σε μια δεκαετία δεσμεύτηκαν 348,5 εκατ. € μέσω 28 προκηρύξεων: 1.585 υποτροφίες και 1.610 ερευνητικά έργα. Το 92% των πόρων κατευθύνεται σε δράσεις, καθώς — κατά την ίδια επίσημη πηγή – το Ίδρυμα δεν λαμβάνει τακτική επιχορήγηση από τον κρατικό προϋπολογισμό.

•     »Το σκέλος του Ταμείου Ανάκαμψης (68,3 εκατ. €, απόφαση ένταξης 22.7.2022) ολοκληρώνεται με τη λήξη του ‘Ελλάδα 2.0’ το 2026.

•     »Η νέα δανειακή σύμβαση 143 εκατ. € με την ΕΤΕπ υπογράφηκε στις 16.2.2024 παρουσία τριών υπουργών. Χρειάστηκαν 28 μήνες για να εξαγγελθεί, στις 18.6.2026, η αξιοποίησή της.

•     »Το ΕΠΑ 2026-2030 (ΠΥΣ 32/27.11.2025) διαθέτει 13,5 δισ. € με δυνατότητα υπερδέσμευσης έως 17,1 δισ. Η σταθερή χρηματοδότηση της έρευνας είναι ζήτημα βούλησης, όχι δημοσιονομικής αδυναμίας.

•     »Όπως δείχνουν τα επίσημα στοιχεία των ιδίων των εθνικών οργανισμών, η σύγκρισή μας με άλλες ευρωπαϊκές χώρες είναι αποκαλυπτική».

ΕΛΑΣ: Το ερώτημα που οφείλει να απαντηθεί δημόσια

Ο αρμόδιος Τομέας της Συμπαράταξης διερωτάται – και ζητά απάντηση από την κυβέρνηση – αν «τα ‘286 εκατ.’ του Ιουνίου και η ‘ένταξη στο ΤΠΑ’ του Αυγούστου είναι πρόσθετοι πόροι ή το ίδιο ποσό σε δύο εξαγγελίες;».

Για να επισημάνει πως «το σχήμα των 286 εκατ. αναλύεται σε δάνειο ΕΤΕπ και εθνική συμμετοχή – η οποία εγγράφεται ακριβώς στο ΠΔΕ, εργαλείο προγραμματισμού του οποίου είναι το ΤΠΑ», σχολιάζοντας πως «χωρίς δημοσιευμένη απόφαση με προϋπολογισμό και πηγές, καμία εξαγγελία δεν συνιστά δεσμευμένο ευρώ».

«Η κυβέρνηση ανακυκλώνει προβλήματα παρουσιάζοντάς τα επικοινωνιακά ως λύσεις», καταγγέλλει η ΕΛΑΣ, υπογραμμίζοντας πως «η ανάπτυξη της έρευνας και της καινοτομίας προϋποθέτουν σταθερή ροή χρηματοδότησης και συνέπεια. Η έρευνα χρηματοδοτείται με αποφάσεις και εγγραφές στον προϋπολογισμό – όχι με ανακοινώσεις».