Ταχείες διαδικασίες έγκρισης φυτοπροσταευτικών ζητά η αλυσίδα αγροδιατροφής ΕΕ

Η κοινή δήλωση των οργανώσεων της αλυσίδας τροφίμων:

Οι οργανώσεις-εταίροι της αλυσίδας τροφίμων θεωρούν το Πακέτο Απλοποίησης Omnibus για την Ασφάλεια Τροφίμων και Ζωοτροφών της ΕΕ ως μια σημαντική ευκαιρία για τη βελτίωση της αποδοτικότητας, της συνοχής και της λειτουργικότητας του κανονιστικού πλαισίου της ΕΕ για τα τρόφιμα και τις ζωοτροφές.

Ως εκπρόσωποι της αγροδιατροφικής αλυσίδας αξίας, παραμένουν προσηλωμένοι σε ένα σύστημα που διατηρεί τα υψηλά πρότυπα της ΕΕ για την υγεία, την ασφάλεια και την προστασία του περιβάλλοντος, διασφαλίζοντας παράλληλα ότι η ρύθμιση βασίζεται στην επιστήμη, είναι αναλογική και υποστηρίζει την ανταγωνιστικότητα, την ποιότητα των τροφίμων και την καινοτομία.

Στο πλαίσιο αυτό, θεωρούν ότι οι ισχύουσες διαδικασίες έγκρισης φυτοπροστατευτικών προϊόντων (PPP) βάσει του Κανονισμού 1107/2009 παραμένουν υπερβολικά χρονοβόρες, κατακερματισμένες και επιβαρυντικές μεταξύ των κρατών μελών, δημιουργώντας άνισους όρους ανταγωνισμού και σημαντικά εμπόδια στην καινοτομία και στην πρόσβαση σε ολόκληρο το φάσμα λύσεων φυτοπροστασίας, συμπεριλαμβανομένων τόσο των προϊόντων βιολογικού ελέγχου όσο και των συμβατικών προϊόντων, τα οποία είναι όλα απαραίτητα για την αποτελεσματική προστασία των καλλιεργειών και των εμπορευμάτων.

Ο Omnibus πρέπει να προσφέρει – αμέσως μετά την έναρξη ισχύος του – μια σαφή και ταχεία πορεία προόδου για τις εγκρίσεις φυτοπροστατευτικών όσο σε επίπεδο ΕΕ όσο και σε επίπεδο κρατών μελών. Τονίζουμε τον επείγοντα χαρακτήρα της κατάστασης στα χωράφια, όπου οι αγρότες έχουν ήδη χάσει πολλά φυτοπροστατευτικά προιόντα (PPP) και, σε ορισμένες περιπτώσεις, μένουν χωρίς καμία αποτελεσματική λύση για την προστασία των καλλιεργειών τους από έντομα, ζιζάνια και ασθένειες. Εκφράζουμε επίσης ανησυχία για τη σημαντική μείωση των διαθέσιμων φυτοπροστατευτικών προϊόντων για την αποθήκευση των καλλιεργειών.

Ως εκ τούτου, ζητούν διαδικασίες έγκρισης για όλα τα PPP – συμπεριλαμβανομένων τόσο των προϊόντων βιολογικού ελέγχου όσο και των συμβατικών – που να είναι ταχύτερες, πιο αποδοτικές και πιο προβλέψιμες, αναγνωρίζοντας τον συμπληρωματικό τους ρόλο στη βιώσιμη γεωργία και την επείγουσα ανάγκη διασφάλισης πρόσβασης σε αποτελεσματικά και ασφαλή εργαλεία για τους αγρότες σε όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ.

Είναι ευρέως αναγνωρισμένο από τους φορείς χάραξης πολιτικής και τα ενδιαφερόμενα μέρη ότι το διοικητικό βάρος πρέπει να μειωθεί για όλους τους παράγοντες της αλυσίδας τροφίμων της ΕΕ και σε όλα τα επίπεδα παραγωγής. Απαιτούνται επίσης σαφέστερα και πιο προβλέψιμα χρονοδιαγράμματα νομοθεσίας. Στο πλαίσιο αυτό, υπογραμμίζουν εκ νέου τη υπερβολικά μεγάλη μέση διάρκεια από την έναρξη της διαδικασίας έγκρισης έως το σημείο στο οποίο οι χρήστες, συμπεριλαμβανομένων εκείνων στο επίπεδο αποθήκευσης, αποκτούν πρακτική πρόσβαση στα απαραίτητα εργαλεία, καθώς και τη μεγάλη διάρκεια από την έναρξη της διαδικασίας ανανέωσης έως την ολοκλήρωση της ανανέωσης της έγκρισης.

Η αποτελεσματική εφαρμογή και ακόμη και η ενίσχυση εναρμονισμένων προσεγγίσεων σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση (π.χ. μέσω της επέκτασης της αρχής της αμοιβαίας αναγνώρισης) θα συμβάλει στην άρση των εμποδίων της εσωτερικής αγοράς και θα διασφαλίσει τη διαθεσιμότητα του πλήρους φάσματος λύσεων φυτοπροστασίας εντός εύλογου χρονικού πλαισίου. Αξίζει να σημειωθεί ότι για ορισμένες εφαρμογές, όπως για δευτερεύουσες καλλιέργειες και χρήσεις, τα μέτρα που έχουν προταθεί μέχρι σήμερα δεν επαρκούν για την παροχή προστασίας σε όλες τις καλλιέργειες της ΕΕ και για τη διασφάλιση της ανταγωνιστικότητας του τομέα. Θα πρέπει να εξεταστεί η επέκταση της προσέγγισης της αμοιβαίας αναγνώρισης μιας ζώνης και σε άλλες χρήσεις.

Μια ισχυρή, επιστημονικά τεκμηριωμένη αξιολόγηση κινδύνου και μια αναλογική προσέγγιση διαχείρισης κινδύνου πρέπει να παραμείνουν στον πυρήνα του συστήματος της ΕΕ. Ταυτόχρονα, οι κανονιστικές αποφάσεις (ιδίως ο ρυθμός αποσύρσεων) και τα μεταβατικά μέτρα για μεμονωμένα PPP πρέπει να λαμβάνουν υπόψη και να αντικατοπτρίζουν καλύτερα τις οικονομικές και τεχνικές πραγματικότητες.

Χωρίς έγκαιρη πρόσβαση σε αποτελεσματικά εργαλεία, οι παραγωγοί, οι διαχειριστές αποθηκών καλλιεργειών και οι μεταποιητές τροφίμων αντιμετωπίζουν αυξανόμενες προκλήσεις στη διατήρηση αποδοτικής, βιώσιμης και ανταγωνιστικής παραγωγής καλλιεργειών και τροφίμων τόσο εντός της ΕΕ όσο και στο πλαίσιο της ανταγωνιστικής παγκόσμιας αγοράς. Απαιτείται μια αναλογική προσέγγιση, που να λαμβάνει υπόψη την αποτελεσματικότητα και τις πτυχές βιωσιμότητας πέρα από την αξιολόγηση κινδύνων, ώστε να αποφευχθεί η ακούσια απώλεια βασικών εργαλείων και να υποστηριχθεί η βιωσιμότητα της γεωργικής παραγωγής και των αλυσίδων εφοδιασμού τροφίμων.

Επιπλέον, υπογραμμίζουν τη σημασία της προβλεψιμότητας και της νομικής ασφάλειας για τους φορείς. Μεγαλύτερες και πιο ευέλικτες περίοδοι χάριτος (συμπεριλαμβανομένης της δυνατότητας ανανέωσης ή παράτασής τους), σαφέστεροι ορισμοί βασικών εννοιών και η εξέταση πιο σταθερών πλαισίων έγκρισης μπορούν να συμβάλουν στη διασφάλιση της συνέχειας για τους αγρότες και την ευρύτερη αλυσίδα τροφίμων, επιτρέποντας παράλληλα στους αγρότες να διαχειρίζονται αποτελεσματικά τις άμεσες ανάγκες φυτοπροστασίας τους. Τονίζουν την αρχή: η πλήρης «εργαλειοθήκη» πρέπει να διατηρηθεί για τους παραγωγούς της ΕΕ και δεν θα πρέπει να υπάρξει περαιτέρω σταδιακή κατάργηση δραστικών ουσιών και των αντίστοιχων φυτοπροστατευτικών προϊόντων χωρίς να υπάρχουν διαθέσιμες βιώσιμες εναλλακτικές λύσεις για τους καλλιεργητές.

Ο Omnibus πρέπει να υποστηρίξει την επιτάχυνση της διαθεσιμότητας των εργαλείων που απαιτούνται για την ενίσχυση της καινοτομίας, συμπεριλαμβανομένης της δυνατότητας χρήσης γεωργικών drones, όπου αυτό είναι οικονομικά και περιβαλλοντικά εφικτό. Απαιτούνται σαφείς, εναρμονισμένοι και εφαρμόσιμοι κανόνες για την αξιοποίηση αυτού του δυναμικού και τη στήριξη της ασφαλούς ανάπτυξής τους για πιο στοχευμένη και βιώσιμη χρήση εισροών.

Επιπλέον, χαιρετίζουν την ενίσχυση της επιστημονικής υποστήριξης σε επίπεδο ΕΕ, ιδίως μέσω της πιο αποτελεσματικής συμμετοχής της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων, υπό την προϋπόθεση ότι αυτό θα συμπληρώνει και δεν θα αντικαθιστά τις ευθύνες των κρατών μελών, και θα συμβάλλει στην αποδοτικότητα χωρίς να δημιουργεί πρόσθετα διαδικαστικά εμπόδια, πολυπλοκότητα ή καθυστερήσεις.

Τέλος, τονίζουν τη σημασία της απλοποίησης των απαιτήσεων υποβολής εκθέσεων και τήρησης αρχείων για τη φυτοπροστασία, ώστε να είναι διαχειρίσιμες, ενώ τα ψηφιακά εργαλεία μπορούν να συμβάλουν στην επίτευξη αυτού του στόχου. Μεγαλύτερη σαφήνεια στην εφαρμογή των μεταβατικών μέτρων και των νομικών διατάξεων είναι επίσης απαραίτητη για τη διασφάλιση ενός κατάλληλου περιβάλλοντος παραγωγής σε όλη την αλυσίδα τροφίμων.

Καθώς οι διαπραγματεύσεις προχωρούν, οι οργανώσεις-εταίροι της αλυσίδας τροφίμων που παρατίθενται κατωτέρω θα συνεχίσουν να συνεργάζονται με τα θεσμικά όργανα της ΕΕ, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι ο Omnibus για την Ασφάλεια Τροφίμων και Ζωοτροφών θα προσφέρει ένα πιο συνεκτικό, αποδοτικό και λειτουργικό κανονιστικό πλαίσιο που θα στηρίζει τη βιώσιμη παραγωγή, την ανταγωνιστικότητα, την καινοτομία και την ανθεκτικότητα της αλυσίδας τροφίμων.

Οργανώσεις-εταίροι της αλυσίδας τροφίμων:

• CIBE
• Coceral
• Copa-Cogeca
• CropLife Europe
• EUROMALT
• Europatat
• ECA
• European Flour Millers
• EUPPA
• Euroseeds
• FERM
• Fediol
• FEFAC
• Freshfel Europe
• PFP
• Profel
• Starch Europe
• TomatoEurope
• Unistock Europe