του Γιώργου Παπαδημητρίου*
Και ο λόγος είναι γνωστός: το νέο αυστηρό πλαίσιο ελέγχων και η απειλή επιβολής υψηλών προστίµων δηµιουργούν φόβο και ανασφάλεια σε όσους καλούνται να διαχειριστούν και να οριστικοποιήσουν τις δηλώσεις. Το αποτέλεσµα όµως αυτής της κατάστασης δεν περιορίζεται στα ΚΥ∆. Μεταφέρεται αυτούσιο στους παραγωγούς.
Οι αγρότες περιµένουν να ολοκληρωθούν οι δηλώσεις τους, γνωρίζοντας ότι από αυτές εξαρτώνται οι πληρωµές των ενισχύσεών τους. Και όσο η διαδικασία καθυστερεί, τόσο αυξάνεται η πιθανότητα να µετακινηθεί χρονικά και η καταβολή της προκαταβολής της βασικής ενίσχυσης. Για έναν αγρότη αυτή η καθυστέρηση δεν είναι απλώς µία ηµεροµηνία στο ηµερολόγιο, αλλά χρήµατα που λείπουν από την τσέπη του. Ιδιαίτερα αυτή την εποχή υπάρχουν υποχρεώσεις που τρέχουν: καύσιµα, λιπάσµατα, ζωοτροφές, γεωργικά εφόδια, δόσεις, ασφαλιστικές και φορολογικές υποχρεώσεις. Παράλληλα, σε πολλές καλλιέργειες ξεκινούν ή προετοιµάζονται ήδη οι εργασίες της επόµενης περιόδου.
Η βασική ενίσχυση εποµένως δεν αποτελεί για τον παραγωγό κάποιο επιπλέον εισόδηµα που µπορεί απλώς να περιµένει. Αποτελεί κοµµάτι της αναγκαίας ρευστότητας για να συνεχίσει να λειτουργεί η εκµετάλλευσή του.
Και εδώ βρίσκεται ένα ακόµη µεγαλύτερο πρόβληµα, το οποίο πολλές φορές παραβλέπουµε. Τα χρήµατα των αγροτικών ενισχύσεων δεν παραµένουν στους τραπεζικούς λογαριασµούς των παραγωγών. Επιστρέφουν σχεδόν αµέσως στην πραγµατική οικονοµία. Πηγαίνουν στο πρατήριο καυσίµων, στο κατάστηµα γεωργικών εφοδίων, στον γεωπόνο, στον κτηνίατρο, στον έµπορο, στο συνεργείο, στην τοπική αγορά. Ιδιαίτερα στις αγροτικές περιοχές της χώρας, µεγάλο µέρος της οικονοµικής δραστηριότητας εξακολουθεί να εξαρτάται άµεσα ή έµµεσα από το εισόδηµα του πρωτογενούς τοµέα.
Όταν λοιπόν καθυστερεί η πληρωµή του αγρότη, δεν έχει πρόβληµα µόνο ο αγρότης. Το πρόβληµα περνά στην αγορά ολόκληρης της περιοχής. Γι’ αυτό και το θέµα των δηλώσεων καλλιέργειας πρέπει να αντιµετωπιστεί άµεσα. Προφανώς κανείς δεν µπορεί να ζητήσει να µην υπάρχουν έλεγχοι. Το αντίθετο. Οι έλεγχοι είναι απαραίτητοι, ιδιαίτερα µετά από όσα έχουν συµβεί τα προηγούµενα χρόνια µε τις αγροτικές ενισχύσεις.
Άλλο όµως ο ουσιαστικός έλεγχος και άλλο η δηµιουργία ενός συστήµατος µέσα στο οποίο εκείνος που καλείται να ολοκληρώσει µια αίτηση φοβάται ότι µπορεί να βρεθεί αντιµέτωπος µε σοβαρές κυρώσεις για στοιχεία, τα οποία πολλές φορές δεν έχει ούτε τη δυνατότητα ούτε την αρµοδιότητα να επιβεβαιώσει.
Όταν ο φόβος της κύρωσης οδηγεί τελικά στην αδράνεια, τότε το σύστηµα παύει να λειτουργεί. Και όταν το σύστηµα δεν λειτουργεί, τον λογαριασµό τον πληρώνει για ακόµη µία φορά ο παραγωγός.
Παράλληλα, συνεχίζονται να δηµιουργούνται προβλήµατα εξαιτίας της ανασφάλειας και της άγνοιας στον τρόπο αντιµετώπισης πρακτικών ζητηµάτων. Π.χ. τα χειρόγραφα µισθωτήρια εξακολουθούν να είναι σε ισχύ, εφόσον το συνολικό ετήσιο µίσθωµα δεν ξεπερνά τα 960 ευρώ. Κι όµως, όλα τα ΚΥ∆ ζητούν από του αγρότες που µισθώνουν αγροτεµάχια και έχουν χειρόγραφα µισθωτήρια, να τα αντικαταστήσουν µε ηλεκτρονικά. Αυτοί µε τη σειρά τους απευθύνονται στους ιδιοκτήτες και οι ιδιοκτήτες στους λογιστές τους. Κι όλο αυτό γιατί η νέα πλατφόρµα My AGRO διαβάζει άµεσα το µισθωτήριο. Καλά µέχρι εδώ. Γιατί όµως αυτό δεν το γνωρίζαµε νωρίτερα; Γιατί για τα ηλεκτρονικά µισθωτήρια µε ηµεροµηνία λήξης 31-10-2026 ζητάνε αντικατάσταση ή επέκταση τουλάχιστον έως τις 31-12-2026; Και τελικά ποιος θα πληρώσει το κόστος της σύνταξης των µισθωτηρίων;
Χρειάζεται λοιπόν άµεσα να δοθούν καθαρές οδηγίες, να αποσαφηνιστούν οι ευθύνες των εµπλεκοµένων και να δηµιουργηθούν οι προϋποθέσεις ώστε τα ΚΥ∆ να µπορούν να ολοκληρώνουν τις αιτήσεις χωρίς τον φόβο ότι θα βρεθούν αντιµέτωπα µε κυρώσεις για ζητήµατα που δεν µπορούν να ελέγξουν. Κάθε ηµέρα που περνά χωρίς να οριστικοποιούνται οι δηλώσεις καλλιέργειας µεγαλώνει την αβεβαιότητα για τις πληρωµές και περιορίζει ακόµη περισσότερο τη ρευστότητα των αγροτικών εκµεταλλεύσεων.
Παράταση έναρξης β’ φάσης
Η Β’ φάση τίθεται πλέον σε εφαρµογή για το σύνολο των επιχειρήσεων ως εξής:
- Από 1/1/2027 ενεργοποιούνται οι διαδικασίες φόρτωσης, µεταφόρτωσης και παραλαβής για την ψηφιακή παρακολούθηση και ιχνηλασιµότητα της διακίνησης αποθεµάτων, καθώς και η διαβίβαση των δεδοµένων ποσοτικού ελέγχου.
- Από 1/1/2028 εφαρµόζεται η Ενιαία Κωδικοποίηση Ειδών, σύµφωνα µε τη Συνδυασµένη Ονοµατολογία (TARIC). Κάποιοι είναι εκτός τόπου και χρόνου. Ονειρεύονται σκαναρίσµατα στο χωράφι, τάµπλετ στις στάνες.
Ο χρόνος πιέζει
Και σε µία περίοδο κατά την οποία ο πρωτογενής τοµέας ήδη δοκιµάζεται από το αυξηµένο κόστος παραγωγής, η χώρα δεν έχει την πολυτέλεια να προσθέσει ακόµη ένα πρόβληµα εκεί όπου θα µπορούσε να υπάρχει λύση.
*Φοροτεχνικός – Πρόεδρος Σ.Ε.Ε.Λ.Φ.Ο.Κ. (Σύλλογος Ελευθέρων Επαγγελματιών Λογιστών Φοροτεχνικών Οικονομολόγων Νομού Καρδίτσας)
